Skip to main content

Θεματική Ενότητα: Ενέργεια

Επίκαιρη ερώτηση Ζαμπάρα: Χειραγώγηση Ελληνικής Αγοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας

Αθήνα, 27 Νοεμβρίου 2025

ΕΠΙΚΑΙΡΗ ΕΡΩΤΗΣΗ

Προς τον κ. Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας

Θέμα: «Χειραγώγηση Ελληνικής Αγοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας»  

Στις 5.11.2025 δημοσιεύτηκε η μελέτη του Οργανισμού Συνεργασίας των Ρυθμιστικών Αρχών Ενέργειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ACER) με θέμα Progress of EU electricity wholesale market integration 2025, το έτος που οι τιμές με τη δύση του ήλιου εκτοξεύτηκαν έως και 1000€/MWh. Ο ACER αξιολόγησε την αλλαγή στις καμπύλες προσφορών και τον αντίκτυπό της στις τιμές της χονδρεμπορικής αγοράς όταν οι συνθήκες στην αγορά ήταν ευνοϊκές  (υψηλή κατανάλωση, μη διαθέσιμη ισχύς, πραγματική ή όχι, μη διαθέσιμες ικανές διασυνδέσεις και χαμηλά αποθέματα Υ/Η). Τα ευρήματα είναι αποκαλυπτικά. Κατά τη μελέτη (σελ. 33-34):

  • Οι συμπεριφορές των προσφορών πώλησης ηλεκτρικής ενέργειας αλλάζουν όταν η αγορά είναι «σφιχτή – περιορισμένη» συμβάλλοντας σε αυξημένες τιμές.
  • Οι αλλαγές από την πλευρά της προμήθειας, όταν η αγορά είναι «σφιχτή» επηρεάζει σημαντικά τις τιμές. Αυτό σημαίνει ότι η άσκηση «ελέγχου της αγοράς» (από τους καθετοποιημένους παραγωγούς) γίνεται πολύ περισσότερο κερδοφόρα σε αυτές τις περιπτώσεις.

Με άλλα λόγια, ο ACER επισημαίνει την ύπαρξη χειραγώγησής της αγοράς ηλεκτρικού ρεύματος. Ο Acer επίσης καταλήγει σε μια σειρά προτάσεις (ολοκλήρωση της Ευρωπαϊκής αγοράς, διαφάνεια δεδομένων και εφαρμογή βέλτιστων πρακτικών που έχει προτείνει).

Ίσως, το σημαντικότερο όμως για την Ελλάδα , επισημαίνοντας ουσιαστικά ανεπαρκή έλεγχο της αγοράς, συνιστά έρευνα από τον ρυθμιστή στην Ελλάδα, (ΡΑΑΕΥ), και την Επιτροπή Ανταγωνισμού για το εάν  η ισχύς που διαθέτουν οι συμμετέχοντες  στην αγορά χρησιμοποιήθηκε για χειραγώγηση της αγοράς ή εάν υπήρξε κατάχρηση δεσπόζουσας θέσης, (π.χ. με την μεθοδολογία  διακράτησης ισχύος που φυσικά έσπρωξε τις τιμές προς τα πάνω).

Οι παρατηρήσεις αυτές έρχονται επιπλέον στις αιτιάσεις, ειδικά της Βιομηχανίας (ΕΒΙΚΕΝ) που έχουν εγερθεί και παλαιοτέρα σε σχετική Ερώτηση προς εσάς για χειραγώγηση της αγοράς και τεχνητή αύξηση των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας, σε βάρος τόσο των οικιακών όσο και των βιομηχανικών καταναλωτών. Με προφανή επίπτωση στην ενεργειακή ένδεια από τη μια και την απώλεια ανταγωνιστικότητας από την άλλη. Το πρόβλημα ακρίβειας φαίνεται να έχει μόνιμο χαρακτήρα όχι μόνο σε αυτή τη φάση από την διαμόρφωση των τιμών αγοράς επομένης ημέρας (DAM) αλλά από την ραγδαία αύξηση των λογαριασμών προσαυξήσεων (Λογαριασμοί  ΛΠ2 και ΛΠ3) της αγοράς εξισορρόπησης και ειδικότερα από την ανακατανομή των μονάδων παραγωγής από τον ΑΔΜΗΕ,  η οποία διαμορφώνεται τελείως αδιαφανώς. Ο ΛΠ3 ειδικότερα αναμένεται να φτάσει τα 780 εκατομμύρια το 2025 έναντι 550 εκατομμυρίων το 2024 μια αύξηση 42% ενώ το σύνολο των επιβαρύνσεων θα ξεπεράσει το ένα δις.  

Κατόπιν των ανωτέρω,

Ερωτάται ο κ. Υπουργός:

  1. Τι σκοπεύει να κάνει η κυβέρνηση για να ενθαρρύνει την ΡΑΕΕΥ και την Επιτροπή Ανταγωνισμού να ερευνήσουν το ενδεχόμενο χειραγώγησης αγοράς ή κατάχρησης δεσπόζουσας θέσης με παρακράτηση ισχύος (capacity withholding) από συγκεκριμένους συμμετέχοντες στην αγορά   το περυσινό καλοκαίρι και να επιβάλλουν τα δέοντα;
  2. Τι σκοπεύει να κάνει το Υπουργείο για να εφαρμόσει τις προτροπές του ACER από τη μια  και να εξυγιάνει την αγορά εξισορρόπησης μειώνοντας τους Λογαριασμούς προσαύξησης από την άλλη,  διασφαλίζοντας  μια ομαλή και προσιτή αγορά ηλεκτρικού ρεύματος και στηρίζοντας  και τα νοικοκυριά και την Βιομηχανία (που όλο ακούμε ότι θα κάνει αλλά παραπέμπεται στις καλένδες)

Ο Ερωτών Βουλευτής

Ζαμπάρας Μιλτιάδης (Μίλτος)

Αιφνιδιαστικός «κόφτης» στο «Εξοικονομώ 2025»: Αντιδράσεις από πολίτες και μηχανικούς – Στη Βουλή το θέμα από τον Β. Κόκκαλη || Επίκαιρη Ερώτηση

Στη Βουλή έφερε ο Βουλευτής Λάρισας του ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία, κ. Βασίλης Κόκκαλης, τη μείζονα αναστάτωση που έχει προκληθεί τις τελευταίες ημέρες γύρω από το πρόγραμμα «Εξοικονομώ 2025», μετά την αιφνιδιαστική εφαρμογή νέου περιορισμού στον επιλέξιμο προϋπολογισμό των έργων ενεργειακής αναβάθμισης.

Ο κ. Κόκκαλης, με επίκαιρη ερώτηση προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, κατηγορεί την κυβέρνηση ότι προχώρησε μονομερώς σε αλλαγή των όρων του προγράμματος, επιβάλλοντας «κόφτη» 280 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο ωφέλιμης επιφάνειας για τις κατοικίες που εντάσσονται στη δράση. Σύμφωνα με τον ίδιο, η αλλαγή αυτή δεν προβλέπεται σε καμία Υπουργική Απόφαση, δεν περιλαμβάνεται στον επίσημο οδηγό του προγράμματος και επιβλήθηκε χωρίς προηγούμενη θεσμική διαδικασία ή διαβούλευση.


Όπως επισημαίνεται στην ερώτηση, η αρχική προκήρυξη του «Εξοικονομώ 2025» όριζε με σαφήνεια ότι ο μέγιστος επιλέξιμος προϋπολογισμός ανά αίτηση ανέρχεται στις 35.000 ευρώ, χωρίς να κάνει λόγο για άλλους περιορισμούς ή εξισώσεις που να συνδέουν τον προϋπολογισμό με τα τετραγωνικά μέτρα του ακινήτου.

Η ξαφνική εφαρμογή του νέου ορίου —επτά μήνες μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας υποβολής— έχει ως αποτέλεσμα, τονίζει ο βουλευτής, τη δραστική μείωση του επιλέξιμου προϋπολογισμού σε χιλιάδες αιτήσεις. Ανάλογα επηρεάζονται και οι μελέτες των μηχανικών, οι οποίες στηρίχθηκαν στην επίσημη και δημοσιευμένη προκήρυξη.


Το γεγονός αυτό προκαλεί, σύμφωνα με τον κ. Κόκκαλη, οικονομική επιβάρυνση των πολιτών, τεχνική υποβάθμιση των έργων, καθώς και ένα κύμα διοικητικής σύγχυσης, ενώ παράλληλα –όπως αναφέρει– κλονίζει σοβαρά την εμπιστοσύνη των συμμετεχόντων στο πρόγραμμα.

Κάνει λόγο για «διοικητική εκτροπή» και υποστηρίζει ότι η πρακτική αυτή παραβιάζει βασικές αρχές της χρηστής διοίκησης, της ασφάλειας δικαίου και της προβλεψιμότητας. Η αυτόματη αναπροσαρμογή των ποσών στο Πληροφοριακό Σύστημα, χωρίς οποιαδήποτε ενημέρωση των ωφελούμενων, «αλλοιώνει», όπως λέει, τις εγκεκριμένες προτάσεις και επιφέρει ανισότητες μεταξύ των αιτήσεων.


Επιπλέον, επισημαίνει ότι η μονομερής αλλαγή οικονομικών όρων ενδέχεται να δημιουργεί ζητήματα συμβατότητας με το ευρωπαϊκό δίκαιο περί κρατικών ενισχύσεων, ανοίγοντας ακόμη και το ενδεχόμενο επιβολής κυρώσεων στη χώρα.
Καταλήγοντας, ο βουλευτής ερωτά τον υπουργό: “Επιβεβαιώνετε την επιβολή του “κόφτη” των 280 €/τ.μ. και σε θετική περίπτωση, δυνάμει ποιας εντολής/ πολιτικής απόφασης επιβλήθηκε αυτή, με ποια ειδικότερη αιτιολογία και σε ποια νομική βάση ερείδεται η ουσιώδης μεταβολή του αρχικού προγράμματος, εν κατακλείδει, ποια στοιχεία δικαιολογούν την μεταβολή του αρχικού προϋπολογισμού των 35.000 ευρώ και της οικονομικής ζημίας χιλιάδων ωφελούμενων που επιφέρει”;

Ακολουθεί η Επίκαιρη Ερώτηση.

Αθήνα, 27 Νοεμβρίου 2025

ΕΠΙΚΑΙΡΗ ΕΡΩΤΗΣΗ

Προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας

Θέμα: «Μονομερής αλλαγή κανόνων στο ‘Εξοικονομώ 2025’: Οι πολίτες και οι μηχανικοί πληρώνουν το τίμημα»

Κύριε Υπουργέ,

Η αρχική προκήρυξη του Προγράμματος «Εξοικονομώ 2025» όριζε με απόλυτη σαφήνεια ότι «ο ανώτατος επιλέξιμος προϋπολογισμός των παρεμβάσεων ενεργειακής αναβάθμισης με ΦΠΑ ανά αίτηση ωφελούμενου δεν μπορεί να υπερβαίνει τις 35.000 ευρώ». Καμία άλλη παράμετρος, κανένας περιορισμός ανά τετραγωνικό μέτρο και καμία πρόσθετη εξίσωση δεν υπήρξε ποτέ σε κανένα ΦΕΚ ή επίσημο έγγραφο του προγράμματος.

Παρόλα αυτά, στις 20 Νοεμβρίου 2025, το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας επέβαλε αιφνιδιαστικά «κόφτη» ύψους 280 €/τ.μ. στην ωφέλιμη επιφάνεια των κατοικιών — χωρίς θεσμική διαδικασία, χωρίς διαβούλευση και χωρίς καμία σχετική πρόβλεψη ούτε στην πρόσφατη 1η τροποποίηση του οδηγού (ΦΕΚ 6059Β’/12-11-2025). Έτσι, εισήχθη εκ των υστέρων ένας νέος κανόνας που δεν έχει διοικητική νομιμοποίηση, δεν έχει θεσμική κατοχύρωση και δεν συνάδει με τους όρους υπό τους οποίους κατατέθηκαν οι αιτήσεις.

Η επιβολή του νέου αυτού περιορισμού, επτά μήνες μετά την ολοκλήρωση της υποβολής, ανέτρεψε τεχνικά και οικονομικά δεδομένα χιλιάδων έργων. Μηχανικοί και ωφελούμενοι σχεδίασαν, μελέτησαν και κοστολόγησαν παρεμβάσεις με βάση σαφείς, δημοσιευμένους κανόνες, τους οποίους το ίδιο το Υπουργείο τώρα ακυρώνει εκ των υστέρων. Το αποτέλεσμα είναι οικονομική επιβάρυνση των πολιτών, τεχνική υποβάθμιση, διοικητική σύγχυση και κλονισμός της εμπιστοσύνης προς το ίδιο το Πρόγραμμα.

Η πρακτική αυτή δεν αποτελεί απλώς αστοχία∙ συνιστά διοικητική εκτροπή, που παραβιάζει θεμελιώδεις αρχές χρηστής διοίκησης, ασφάλειας δικαίου και προβλεψιμότητας. Η αυτόματη μείωση του επιλέξιμου προϋπολογισμού στο πληροφοριακό σύστημα, χωρίς καμία ενημέρωση ή δυνατότητα αντίδρασης των ωφελούμενων, αλλοιώνει τις εγκεκριμένες προτάσεις και δημιουργεί σοβαρές ανισότητες μεταξύ αιτήσεων.

Επειδή η εκ των υστέρων αναπροσαρμογή του προϋπολογισμού μέσα στο Πληροφοριακό Σύστημα, χωρίς ενημέρωση των πολιτών, ακυρώνει ουσιαστικά τον αρχικό προϋπολογισμό των έργων και οδηγεί σε άνιση αντιμετώπιση των αιτήσεων,

Επειδή η μονομερής αλλαγή των οικονομικών όρων εγείρει ζητήματα συμβατότητας με το ευρωπαϊκό δίκαιο περί κρατικών ενισχύσεων και μπορεί να εκθέσει τη χώρα σε ελέγχους και κυρώσεις,

Επειδή η προφανής ανακολουθία μεταξύ δημοσιευμένης προκήρυξης και πραγματικής εφαρμογής υπονομεύει τη θεσμική αξιοπιστία της Πολιτείας, δημιουργεί αδιαφάνεια και μετακυλίει το κόστος κυβερνητικών λαθών στους πολίτες και στους μηχανικούς.

Ερωτάσθε κ. Υπουργέ,

Επιβεβαιώνετε την επιβολή του “κόφτη” των 280 €/τ.μ. και σε θετική περίπτωση, δυνάμει ποιας εντολής/ πολιτικής απόφασης επιβλήθηκε αυτή, με ποια ειδικότερη αιτιολογία και σε ποια νομική βάση ερείδεται η ουσιώδης μεταβολή του αρχικού προγράμματος, εν κατακλείδει, ποια στοιχεία δικαιολογούν την μεταβολή του αρχικού προϋπολογισμού των 35.000 ευρώ και της οικονομικής ζημίας χιλιάδων ωφελούμενων που επιφέρει;

Ο Ερωτών Βουλευτής

Κόκκαλης Βασίλειος

Ερώτηση Κεδίκογλου – Ζαμπάρα: «Να προχωρήσουν άμεσα τα έργα για την αναβάθμιση του Βιολογικού Καθαρισμού και των υποδομών διαχείρισης αποβλήτων της Σκύρου»

ΕΡΩΤΗΣΗ

Προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας

Θέμα: «Να προχωρήσουν άμεσα τα έργα για την αναβάθμιση του Βιολογικού Καθαρισμού και των υποδομών διαχείρισης αποβλήτων της Σκύρου»

Ο Δήμος Σκύρου, ως νησιωτικός και τουριστικός Δήμος με έντονες εποχικές διακυμάνσεις πληθυσμού λόγω των χιλιάδων επισκεπτών κατά τους θερινούς μήνες, αντιμετωπίζει την πρόκληση να εξασφαλίσει σύγχρονες και επαρκείς υποδομές διαχείρισης υγρών και στερεών αποβλήτων. Η πρόκληση αυτή αποτελεί ταυτόχρονα προϋπόθεση για την προστασία του περιβάλλοντος και της δημόσιας υγείας, καθώς και για την προώθηση της βιώσιμης τουριστικής ανάπτυξης του νησιού.

Ο υφιστάμενος Βιολογικός Καθαρισμός στη θέση «Γυρίσματα» αποτελεί κρίσιμη υποδομή για τη συνολική διαχείριση των λυμάτων στη Σκύρο. Ωστόσο, η δυναμικότητά του, όπως αρχικά σχεδιάστηκε, δεν ανταποκρίνεται πλέον επαρκώς στις σημερινές και κυρίως στις μελλοντικές ανάγκες, λαμβάνοντας υπόψη την επέκταση των δικτύων αποχέτευσης, την ένταξη νέων οικισμών σε αυτά και την αυξανόμενη τουριστική κίνηση.

Κατά την πρόσφατη επίσκεψη του Γενικού Γραμματέα Συντονισμού και Διαχείρισης Αποβλήτων του ΥΠΕΝ στη Σκύρο, η δημοτική αρχή έθεσε συγκεκριμένα αιτήματα για την κάλυψη αυτών των αναγκών. Συγκεκριμένα, ζήτησε τη χρηματοδότηση της μελέτης επέκτασης του Βιολογικού Καθαρισμού, ώστε να αυξηθεί η δυναμικότητά του και να διασφαλιστεί η κάλυψη του πραγματικού και εποχικά αυξημένου πληθυσμού, καθώς και τη χρηματοδότηση της αποκατάστασης του υφιστάμενου ΧΥΤΑ μέσω του τέλους ταφής, δεδομένου ότι η μελέτη αποκατάστασης βρίσκεται, σύμφωνα με τον Δήμο, σε ώριμο στάδιο. Επίσης,  έθεσε και το ζήτημα της υποβολής και ένταξης σε χρηματοδοτικό πρόγραμμα της μελέτης και του έργου νέων δικτύων αποχέτευσης στην τουριστική περιοχή του Μώλου, ώστε να συνδεθεί σε οργανωμένο σύστημα συλλογής και επεξεργασίας λυμάτων.

Στο πλαίσιο αυτό, ο Δήμος, σε συνεργασία με τον αρμόδιο Φορέα Διαχείρισης Στερεών Αποβλήτων, προωθεί «ολιστικό σχέδιο διαχείρισης αποβλήτων», το οποίο περιλαμβάνει υποδομές όπως «Τοπική Μονάδα Διαχείρισης Αποβλήτων» (ΤΜΔΑ), «Πράσινο Σημείο», μονάδες κομποστοποίησης και Σταθμό Μεταφόρτωσης, επιδιώκοντας να αντιμετωπιστεί συνολικά το ζήτημα απορριμμάτων και λυμάτων στο νησί. Η υλοποίηση των παραπάνω προϋποθέτει έγκαιρη στήριξη του Υπουργείου σε επίπεδο χρηματοδότησης, τεχνικής βοήθειας και επιτάχυνσης των απαιτούμενων εγκρίσεων.

Συνεπώς:

Επειδή η Σκύρος είναι μικρός νησιωτικός Δήμος με αυξημένες ανάγκες διαχείρισης λυμάτων και αποβλήτων, με αποτέλεσμα να χρειάζεται σαφές χρονοδιάγραμμα και συγκεκριμένα εργαλεία υποστήριξης για την κάλυψή τους,

Ερωτάται ο αρμόδιος Υπουργός:

1.  Προτίθεται να χρηματοδοτήσει, και μέσω ποιων προγραμμάτων ή πόρων, τη μελέτη και στη συνέχεια τα έργα επέκτασης του Βιολογικού Καθαρισμού Σκύρου, ώστε να καλύπτονται οι μελλοντικές ανάγκες του νησιού με βάση τον πραγματικό και τουριστικό πληθυσμό;                          

2.  Σε ποιο στάδιο βρίσκονται οι διαδικασίες για την αποκατάσταση του ΧΥΤΑ Σκύρου και ποιος είναι ο σχεδιασμός του Υπουργείου για τη χρηματοδότησή του από το τέλος ταφής, με σαφή χρονοδιαγράμματα υλοποίησης;                                                                                                        

3. Πώς προτίθεται να στηρίξει την ωρίμανση και χρηματοδότηση των νέων δικτύων αποχέτευσης στην περιοχή του Μώλου, ώστε να διασφαλιστεί ότι ο συγκεκριμένος τουριστικός πόλος θα εξυπηρετείται από σύγχρονο και περιβαλλοντικά ασφαλές σύστημα;                                                              

4. Ποια βήματα σχεδιάζει το ΥΠΕΝ, σε συνεργασία με τον ΦοΔΣΑ και τον Δήμο Σκύρου, για την έγκαιρη έγκριση και υλοποίηση του ολιστικού σχεδίου διαχείρισης αποβλήτων, λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαιτερότητες του νησιού και την ανάγκη προστασίας του φυσικού περιβάλλοντος;

Οι Ερωτώντες Βουλευτές

Κεδίκογλου Συμεών

Ζαμπάρας Μιλτιάδης (Μίλτος)

Αλ. Μεϊκόπουλος: «Καμία νέα πληροφορία, καμία δέσμευση»

Δήλωση του Βουλευτή Μαγνησίας του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, Αλέξανδρου Μεϊκόπουλου, για τη σημερινή σύσκεψη των Βουλευτών Μαγνησίας της ΝΔ με τον Υφυπουργό Περιβάλλοντος & Ενέργειας για το LNG στον Βόλο

Η σημερινή σύσκεψη των βουλευτών Μαγνησίας της ΝΔ με τον Υφυπουργό Περιβάλλοντος & Ενέργειας κ. Τσάφο δεν πρόσθεσε καμία ουσιαστική πληροφορία για το τι θα γίνει με το LNG στον Βόλο.

Οι βουλευτές είπαν ότι ο Παγασητικός αποτελεί για αυτούς «κόκκινη γραμμή», όμως ο Υφυπουργός δεν τους έδωσε τίποτα περισσότερο από όσα είχε ήδη πει δημόσια κατά τη συζήτηση της Επίκαιρης Ερώτησης που είχαμε στην Βουλή πριν ένα μήνα.

Καμία νέα δέσμευση, κανένα χρονοδιάγραμμα, καμία σαφής θέση για το αν το έργο LNG στον Βόλο έχει ή δεν έχει τελικά προοπτική υλοποίησης. Απλώς επανέλαβε ότι η αξιολόγηση συνεχίζεται και ότι το Υπουργείο λειτουργεί ως αδειοδοτική αρχή.

Δηλαδή, μηδέν νέο περιεχόμενο.

Κι ενώ η κυβέρνηση μένει στις ασάφειες, η εταιρεία συνεχίζει κανονικά την αδειοδοτική διαδικασία. Αυτό είναι το μόνο χειροπιαστό δεδομένο σήμερα.

Αν ο στόχος της σημερινής σύσκεψης ήταν απλώς να καταγραφεί η διαφωνία των βουλευτών της ΝΔ με το LNG στον Παγασητικό, τότε ναι,  αυτό επιτεύχθηκε.

Για να είμαι δίκαιος, ορισμένοι είχαν ήδη πάρει σαφή θέση εδώ και καιρό, ενώ κάποιοι άλλοι θυμήθηκαν να ενεργοποιηθούν τώρα υπό το βάρος των τελευταίων εξελίξεων.

Όμως για την τοπική κοινωνία δεν υπήρξε καμία ουσιαστική απάντηση.

Οι βουλευτές της ΝΔ, που συνηθίζουν να εκδίδουν δελτία Τύπου για κάθε τους κίνηση, σκοπεύουν να ενημερώσουν επίσημα για τι ειπώθηκε, ιδίως όταν οι υπόλοιποι βουλευτές της Μαγνησίας αποκλειστήκαμε από την σύσκεψη;

Θ. Ξανθόπουλος: Επίκαιρη Ερώτηση και ΑΚΕ για την απαξίωση της Βουλής και την συσκότιση που επιχειρείται γύρω από τη διαχείριση του νερού του Άρδα

Ο βουλευτής Δράμας Θ. Ξανθόπουλος κατέθεσε Επίκαιρη Ερώτηση και Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων προς τον υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας για την  αδιαφάνεια στη διαχείριση των νερών του Άρδα και την άρνηση της κυβέρνησης να ενημερώσει τη Βουλή. “Η κατάσταση στον Έβρο έχει φτάσει στα όρια της απόγνωσης. Οι αγρότες δεν γνωρίζουν αν και πόσο νερό θα έχουν για την επόμενη καλλιεργητική περίοδο, ούτε τι θα σπείρουν. Η πολυδιαφημισμένη “Κοινή Δήλωση” Ελλάδας-Βουλγαρίας για τη ροή του Άρδα παραμένει ανεφάρμοστη και αδιαφανής αφού οι τεχνικοί όροι της δεν έχουν δημοσιοποιηθεί εδώ και 6 μήνες. Πρόκειται για μια συνθήκη απόλυτης αβεβαιότητας που οδηγεί χιλιάδες οικογένειες σε οικονομική και κοινωνική ασφυξία, τονίζεται στην Επίκαιρη Ερώτηση.

Οι φορείς της περιοχής καταγγέλλουν ότι η στάθμη του ποταμού έχει πέσει δραματικά, οι αντλίες μένουν εκτός λειτουργίας και χιλιάδες στρέμματα κινδυνεύουν να μείνουν ακαλλιέργητα. Παρά ταύτα, η κυβέρνηση ενέκρινε με πρόχειρη ατεκμηρίωτη τροπολογία το ποσό των 2,1 εκ.€ προς τη βουλγαρική πλευρά για παροχή νερού μόλις για 1,5 μήνα. Κανείς δεν γνωρίζει για πόσα κυβικά νερού πλήρωσε η χώρα στη βουλγάρικη εταιρεία NEAD το προαναφερόμενο ποσό, ούτε αν κανείς παρακολούθησε την ορθή εφαρμογή των συμφωνηθέντων. Οι πολίτες πληρώνουν δίχως να γνωρίζουν τι πληρώνουν. Επιπρόσθετα, η συνεχιζόμενη μείωση των ποτάμιων ροών προκαλεί ανεπανόρθωτη ζημιά και στο ευαίσθητο οικοσύστημα του Δέλτα του Έβρου. Η έλλειψη νερού και η αλλοίωση της φυσικής ροής απειλούν τη βιοποικιλότητα και τη λειτουργία ενός διεθνούς σημασίας υγρότοπο, προστατευόμενου από διεθνείς συνθήκες. Η περιβαλλοντική υποβάθμιση βαθαίνει μέρα με τη μέρα στην περιοχή και το ΥΠΕΝ τηρεί σιγή και για αυτό. Εδώ και έξι (6) χρόνια δεν έχουν υλοποιηθεί έργα αποθήκευσης νερού ή τεχνητού εμπλουτισμού υπόγειων υδροφορέων. Η εγκατάλειψη του Σχεδίου Λεκάνης Απορροής (ΣΔΛΑΠ) και η ανυπαρξία συντονισμού έχουν οδηγήσει σε σύγκρουση μεταξύ της υδροηλεκτρικής εκμετάλλευσης στα ανάντη του ποταμού από τη Βουλγαρία και των αρδευτικών αναγκών στα κατάντη από την Ελλάδα.

Επειδή παρά τις επανειλημμένες κοινοβουλευτικές ερωτήσεις το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας επιλέγει να σιωπά, ο βουλευτής ρωτά ποια είναι η στρατηγική του ΥΠΕΝ για να εξασφαλιστεί η επάρκεια νερού στον Έβρο τη νέα καλλιεργητική περίοδο, ποια είναι η ποσότητα νερού που παραχωρήθηκε στην Ελλάδα από την Βουλγαρία έναντι των 2,1εκ.€, ποιο είναι το χρονοδιάγραμμα εφαρμογής της Συμφωνίας Ελλάδας-Βουλγαρίας και ποιοι είναι οι τεχνικοί και οικονομικοί όροι της.

Επίσης με την ΑΚΕ που κατέθεσε μαζί με τον Τομεάρχη Περιβάλλοντος και Ενέργειας του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ Μ. Ζαμπάρα, ζητείται να προσκομισθούν στη Βουλή όλα τα σχετικά με τις παραπάνω συμφωνίες έγγραφα.

Η Επίκαιρη Ερώτηση βρίσκεται εδώ: https://syriza.gr/epikairi-erotisi-xanthopoulou-apaxiosi-tis-voulis-kai-syskotisi-gyro-apo-ti-diacheirisi-tou-nerou-tou-arda/ και η Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων εδώ:

Επίκαιρη ερώτηση Ξανθόπουλου: Απαξίωση της Βουλής και συσκότιση γύρω από τη διαχείριση του νερού του Άρδα

Αθήνα, 17 Νοεμβρίου 2025

Επίκαιρη Ερώτηση

Προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος & Ενέργειας

Θέμα: «Απαξίωση της Βουλής και συσκότιση γύρω από τη διαχείριση του νερού του Άρδα»

Η κατάσταση στον Έβρο έχει φτάσεi στα όρια της απόγνωσης. Οι αγρότες δεν γνωρίζουν αν και πόσο νερό θα έχουν για την επόμενη καλλιεργητική περίοδο, ούτε τι θα σπείρουν. Η πολυδιαφημισμένη “Κοινή Δήλωση” Ελλάδας Βουλγαρίας για τη ροή του Άρδα παραμένει ανεφάρμοστη και αδιαφανής αφού οι τεχνικοί όροι της δεν έχουν δημοσιοποιηθεί εδώ και 6 μήνες. Πρόκειται για μια συνθήκη απόλυτης αβεβαιότητας που οδηγεί χιλιάδες οικογένειες σε οικονομική και κοινωνική ασφυξία.

Οι φορείς της περιοχής καταγγέλουν ότι η στάθμη του ποταμού έχει πέσει δραματικά, οι αντλίες μένουν εκτός λειτουργίας και χιλιάδες στρέμματα κινδυνεύουν να μείνουν ακαλλιέργητα. Παρά ταύτα, η κυβέρνηση ενέκρινε με πρόχειρη ατεκμηρίωτη τροπολογία το ποσό των 2,1εκ.€ προς τη βουλγάρικη πλευρά για παροχή νερού μόλις για 1,5 μήνα. Κανείς δεν γνωρίζει για πόσα κυβικά νερού πλήρωσε η χώρα στη βουλγάρικη εταιρεία NEAD το προαναφερόμενο ποσό, ούτε αν κανείς παρακολούθησε την ορθή εφαρμογή των συμφωνηθέντων. Οι πολίτες πληρώνουν δίχως να γνωρίζουν τι πληρώνουν.Επιπρόσθετα, η συνεχιζόμενη μείωση των ποτάμιων ροών προκαλεί ανεπανόρθωτη ζημιά και στο ευαίσθητο οικοσύστημα του Δέλτα του Έβρου. Η έλλειψη νερού και η αλλοίωση της φυσικής ροής απειλούν τη βιοποικιλότητα και τη λειτουργία ενός διεθνούς σημασίας υγρότοπο, προστατευόμενου από διεθνείς συνθήκες. Η περιβαλλοντική υποβάθμιση βαθαίνει μέρα με τη μέρα στην περιοχή και το ΥΠΕΝ τηρεί σιγή και για αυτό. Εδώ και έξι (6) χρόνια δεν έχουν υλοποιηθεί έργα αποθήκευσης νερού ή τεχνητού εμπλουτισμού υπόγειων υδροφορέων. Η εγκατάλειψη του Σχεδίου Λεκάνης Απορροής (ΣΔΛΑΠ) και η ανυπαρξία συντονισμού έχουν οδηγήσει σε σύγκρουση μεταξύ της υδροηλεκτρικής εκμετάλλευσης στα ανάντη του ποταμού από τη Βουλγαρία και των αρδευτικών αναγκών στα κατάντη από την Ελλάδα.

Παρά τις επανειλημμένες κοινοβουλευτικές ερωτήσεις μας, το Υπουργείο σας επιλέγει να σιωπά και να μην δίνει στη Βουλή τα στοιχεία, ως οφείλει. Η απαξίωση του κοινοβουλευτικού ελέγχου έχει πλέον μετατραπεί σε θεσμικό σκάνδαλο. Η σιωπή δεν είναι πολιτική στάση, είναι καταστροφική επιλογή. Οι πολίτες του Έβρου, που βλέπουν τις σοδειές τους να χάνονται και τα χωράφια τους να ξεραίνονται, απαιτούν απαντήσεις. Η κυβέρνηση οφείλει να σεβαστεί τη Βουλή, να εξηγήσει τους λόγους της συσκότισης και να φέρει το κείμενο της συμφωνίας που πληρώθηκε με ένα υπέρογκο ποσό.

Επειδή για τα παραπάνω δεν ευθύνεται μόνο η αλλαγή του κλίματος αλλά κυρίως η κυβερνητική αδιαφορία, η έλλειψης συντονισμού και η απουσία πολιτικής βούλησης,

Επειδή η επόμενη καλλιεργητική περίοδος κινδυνεύει να χαθεί, πριν καν ξεκινήσει.

Ερωτάται ο αρμόδιος Υπουργός:

1. Ποια είναι η στρατηγική του ΥΠΕΝ για να εξασφαλιστεί η επάρκεια νερού στον Έβρο (οικολογική παροχή και αρδευτικές ανάγκες) τη νέα καλλιεργητική περίοδο;

2. Ποια είναι η ποσότητα νερού που παραχωρήθηκε στην Ελλάδα από την Βουλγαρίας έναντι των 2,1εκ.€; Υπάρχουν καταγραφές/μετρήσεις που το τεκμηριώνουν; Ποιος φορέας έκανε την παρακολούθηση; Ποιο είναι το χρονοδιάγραμμα εφαρμογής της Συμφωνίας Ελλάδας Βουλγαρίας που υποτίθεται ότι είναι σε ισχύ σήμερα κατά τις υπουργικές δηλώσεις; Ποιες είναι οι προτεραιότητες που έχουν συμφωνηθεί; Ποιοι είναι οι τεχνικοί και οικονομικοί όροι της;

Ο Ερωτών Βουλευτής

Ξανθόπουλος Θεόφιλος

Επίκαιρη ερώτηση Μ. Ζαμπάρα: Χειραγώγηση Ελληνικής Αγοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας

ΕΠΙΚΑΙΡΗ ΕΡΩΤΗΣΗ

Προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος & Ενέργειας

Θέμα: Χειραγώγηση Ελληνικής Αγοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας

Στις 5.11.2025 δημοσιεύτηκε η μελέτη του Οργανισμού Συνεργασίας των Ρυθμιστικών Αρχών Ενέργειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ACER) με θέμα Progress of EU electricity wholesale market integration 2025, το έτος που οι τιμές με τη δύση του ήλιου εκτοξεύτηκαν έως και 1000€/MWh. Ο ACER αξιολόγησε την αλλαγή στις καμπύλες προσφορών και τον αντίκτυπό της στις τιμές της χονδρεμπορικής αγοράς όταν οι συνθήκες στην αγορά ήταν ευνοϊκές (υψηλή κατανάλωση, μη διαθέσιμη ισχύς, πραγματική ή όχι, μη διαθέσιμες ικανές διασυνδέσεις και χαμηλά αποθέματα Υ/Η). Τα ευρήματα είναι αποκαλυπτικά. Κατά τη μελέτη (σελ. 33-34):

  • Οι συμπεριφορές των προσφορών πώλησης ηλεκτρικής ενέργειας αλλάζουν όταν η αγορά είναι «σφιχτή – περιορισμένη» συμβάλλοντας σε αυξημένες τιμές.
  • Οι αλλαγές από την πλευρά της προμήθειας, όταν η αγορά είναι «σφιχτή» επηρεάζει σημαντικά τις τιμές. Αυτό σημαίνει ότι η άσκηση «ελέγχου της αγοράς» (από τους καθετοποιημένους παραγωγούς) γίνεται πολύ περισσότερο κερδοφόρα σε αυτές τις περιπτώσεις.

Με άλλα λόγια, ο ACER επισημαίνει την ύπαρξη χειραγώγησής της αγοράς ηλεκτρικού ρεύματος. Ο Acer επίσης καταλήγει σε μια σειρά προτάσεις (ολοκλήρωση της Ευρωπαϊκής αγοράς, διαφάνεια δεδομένων και εφαρμογή βέλτιστων πρακτικών που έχει προτείνει).

Ίσως, το σημαντικότερο όμως για την Ελλάδα , επισημαίνοντας ουσιαστικά ανεπαρκή έλεγχο της αγοράς, συνιστά έρευνα από τον ρυθμιστή στην Ελλάδα, (ΡΑΑΕΥ), και την Επιτροπή Ανταγωνισμού για το εάν η ισχύς που διαθέτουν οι συμμετέχοντες στην αγορά χρησιμοποιήθηκε για χειραγώγηση της αγοράς ή εάν υπήρξε κατάχρηση δεσπόζουσας θέσης, (π.χ. με την μεθοδολογία διακράτησης ισχύος που φυσικά έσπρωξε τις τιμές προς τα πάνω).

Οι παρατηρήσεις αυτές έρχονται επιπλέον στις αιτιάσεις, ειδικά της Βιομηχανίας (ΕΒΙΚΕΝ) που έχουν εγερθεί και παλαιοτέρα σε σχετική Ερώτηση προς εσάς για χειραγώγηση της αγοράς και τεχνητή αύξηση των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας, σε βάρος τόσο των οικιακών όσο και των βιομηχανικών καταναλωτών. Με προφανή επίπτωση στην ενεργειακή ένδεια από τη μια και την απώλεια ανταγωνιστικότητας από την άλλη. Το πρόβλημα ακρίβειας φαίνεται να έχει μόνιμο χαρακτήρα όχι μόνο σε αυτή τη φάση από την διαμόρφωση των τιμών αγοράς επομένης ημέρας (DAM) αλλά από την ραγδαία αύξηση των λογαριασμών προσαυξήσεων (Λογαριασμοί ΛΠ2 και ΛΠ3) της αγοράς εξισορρόπησης και ειδικότερα από την ανακατανομή των μονάδων παραγωγής από τον ΑΔΜΗΕ, η οποία διαμορφώνεται τελείως αδιαφανώς. Ο ΛΠ3 ειδικότερα αναμένεται να φτάσει τα 780 εκατομμύρια το 2025 έναντι 550 εκατομμυρίων το 2024 μια αύξηση 42% ενώ το σύνολο των επιβαρύνσεων θα ξεπεράσει το ένα δις.

Κατόπιν των ανωτέρω,

Ερωτάσθε κ. Υπουργέ

  1. Τι σκοπεύει να κάνει η κυβέρνηση για να ενθαρρύνει την ΡΑΕΕΥ και την Επιτροπή Ανταγωνισμού να ερευνήσουν το ενδεχόμενο χειραγώγησης αγοράς ή κατάχρησης δεσπόζουσας θέσης με παρακράτηση ισχύος (capacitywithholding) από συγκεκριμένους συμμετέχοντες στην αγορά το περυσινό καλοκαίρι και να επιβάλλουν τα δέοντα;
  2. Τι σκοπεύει να κάνει το Υπουργείο για να εφαρμόσει τις προτροπές του ACER από τη μια και να εξυγιάνει την αγορά εξισορρόπησης μειώνοντας τους Λογαριασμούς προσαύξησης από την άλλη, διασφαλίζοντας μια ομαλή και προσιτή αγορά ηλεκτρικού ρεύματος και στηρίζοντας και τα νοικοκυριά και την Βιομηχανία (που όλο ακούμε ότι θα κάνει αλλά παραπέμπεται στις καλένδες)

Ο Ερωτών Βουλευτής

Ζαμπάρας Μιλτιάδης (Μίλτος)

Συνεχίζεται η διάνοιξη δρόμου σε περιοχή Natura στον Γράμμο από μηχανήματα του στρατού! – Ερώτηση & ΑΚΕ βουλευτών του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ με πρωτοβουλία της Ρ. Δούρου

Συνεχίζονται, σύμφωνα με καταγγελίες περιβαλλοντικών οργανώσεων, τα έργα διάνοιξης δρόμου στην κορυφογραμμή του Γράμμου, μια περιοχή ενταγμένη στο δίκτυο Natura 2000. Τα έργα, κατά παράβαση ενωσιακής και εθνικής περιβαλλοντικής νομοθεσίας, συνεχίζονται σήμερα με μηχανήματα του στρατού παρότι είχαν πέρσι σταματήσει με εισαγγελική παρέμβαση, ύστερα από ενέργειες φορέων και έλεγχο από την Εθνική Αρχή Διαφάνειας λόγω απουσίας μελέτης σκοπιμότητας και περιβαλλοντικής αδειοδότησης! Την αρνητική αυτή εξέλιξη φέρνουν στη Βουλή με Ερώτησή τους και Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων προς τους Υπουργούς Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Εθνικής Άμυνας, βουλεύτριες και βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ, με πρωτοβουλία της Ρένας Δούρου.

Οι βουλεύτριες και οι βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ αναφέρονται σε δηλώσεις της Προέδρου του Περιβαλλοντικού Σωματείου Γράμμου, Άσπας Σκαπέρδα, για την παρέμβαση του Περιφερειάρχη Ηπείρου και του στρατού: “Αρχικά η Περιφέρεια Ηπείρου μας είπε ότι τη διάνοιξη του δρόμου τη ζήτησε ο στρατός και στη συνέχεια ότι τη ζήτησαν οι κτηνοτρόφοι της περιοχής. Ουσιαστικά, δεν μας έχουν δώσει κάποια συγκεκριμένη αιτιολογία και ακόμα αναμένουμε απαντήσεις”. Από την πλευρά του ο Περιφερειάρχης Ηπείρου κ. Καχριμάνης δήλωσε ότι “τώρα το έργο εκτελεί ο στρατός για λόγους εθνικής ασφάλειας”.

Για τη σκοπιμότητα συνέχισης των έργων διάνοιξης δρόμου σε περιοχή Natura στον Γράμμο από τον στρατό σε συνεννόηση με τον Περιφερειάρχη Ηπείρου, ρωτούν οι βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ τους υπουργούς, ζητώντας ενημέρωση, καθώς υπάρχοντες δρόμοι ήδη εξυπηρετούν τους τοπικούς οικισμούς και κτηνοτρόφους.

Ακολουθεί το αναλυτικό κείμενο της ερώτησης:

Αθήνα, 13 Νοεμβρίου  2025

Ερώτηση και ΑΚΕ

Προς τους κ.κ. Υπουργούς:

  • Περιβάλλοντος & Ενέργειας
  • Εθνικής Άμυνας

Θέμα : Για τη συνέχιση διάνοιξης δρόμου στον Γράμμο σε περιοχή Natura 2000

Πληθαίνουν οι πληροφορίες ότι εδώ και λίγες ημέρες μηχανήματα του στρατού ανέβηκαν στην κορυφογραμμή του Γράμμου και ξεκίνησαν και πάλι οι εργασίες για τη διάνοιξη δρόμου σε περιοχή ενταγμένη στο δίκτυο Natura 2000 (Ειδική Ζώνη Διατήρησης και Ζώνη Ειδικής Προστασίας με κωδικό GR1320003 – “Κορυφές Όρους Γράμμος”). Για το θέμα ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ είχε καταθέσει στις 9 Οκτωβρίου 2024 την υπ’ αριθ. Πρωτ. 135/9.10.2024 Ερώτηση Προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος & Ενέργειας – https://www.hellenicparliament.gr/UserFiles/c0d5184d-7550-4265-8e0b-078e1bc7375a/12711423.pdf, με θέμα τη “Διάνοιξη νέου δρόμου στην περιοχή Natura Γράμμου χωρίς Περιβαλλοντική Μελέτη και χωρίς γνωστοποίηση”.

Πλέον, το θέμα φέρνουν στην επικαιρότητα, εκφράζοντας την έντονη ανησυχία τους, με κοινή τους ανακοίνωση, έξι περιβαλλοντικές οργανώσεις: Αρκτούρος, Ελληνική Εταιρία Προστασίας της Φύσης, Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία, ΚΑΛΛΙΣΤΩ, Περιβαλλοντική Οργάνωση για την Άγρια Ζωή και τη Φύση, MedINA – Μεσογειακό Ινστιτούτο για τη Φύση και τον Άνθρωπο, Μπουλούκι. (https://ornithologiki.gr/el/enhmerwsh-ekpaideush/enimerosi/ta-nea-mas/2106-koini-anakoinosi-perivallontikon-organoseon-sxetika-me-tis-ergasies-dianoiksis-dromou-ston-grammo). “Τον Οκτώβριο του 2024 είχαν ήδη πραγματοποιηθεί παρεμβάσεις διάνοιξης, οι οποίες διακόπηκαν μετά από παρεμβάσεις φορέων και έλεγχο από την Εθνική Αρχή Διαφάνειας, που κατέληξε σε πορισματική αναφορά επισημαίνοντας σημαντικές παραλείψεις. Ωστόσο, σύμφωνα με πρόσφατα δημοσιεύματα, εργασίες φαίνεται να έχουν επανεκκινήσει χωρίς να είναι σαφές αν έχει προηγηθεί η απαιτούμενη διαδικασία περιβαλλοντικής αδειοδότησης ή σχετική γνωμοδότηση από αρμόδιες αρχές”, σημειώνουν χαρακτηριστικά. Και καλούν “τις αρμόδιες αρχές να διασφαλίσουν την πλήρη διερεύνηση του ζητήματος, τη διαφάνεια στην ενημέρωση των πολιτών και την προστασία ενός από τα τελευταία ορεινά οικοσυστήματα της χώρας που παραμένουν ως επί το πλείστον αδιατάρακτα”.

Συναγερμό κρούει από την πλευρά της και η Πρόεδρος του Περιβαλλοντικού Σωματείου Γράμμου, Άσπα Σκαπέρδα μιλώντας στην ιστοσελίδα www.ethnos.gr (https://www.ethnos.gr/greece/article/387544/grammosentonhanhsyxiaoikologongiathsynexishdianoixhsdromoysthnkoryfogrammhbrisketaiseperioxhnatura) και περιγράφοντας τις ανησυχητικές εξελίξεις. “Την Δευτέρα 3 Νοεμβρίου κάτοικοι των Μαστοροχωρίων μας ενημέρωσαν ότι μηχανήματα του στρατού κινούνται στην περιοχή και την επόμενη ημέρα ότι ανέβηκαν στην κορυφογραμμή. Την Πέμπτη 6 Νοεμβρίου στελέχη μας βρέθηκαν στην κορυφογραμμή και διαπίστωσαν ότι και πάλι εκτελούνται εργασίες. Το έργο είχε ξεκινήσει πέρυσι η Περιφέρεια Ηπείρου και είχε ως σκοπό να ενωθούν δύο διανοίξεις, προκειμένου να γίνει δρόμος. Είχαμε καταγγείλει το ζήτημα στη Μονάδα Διαχείρισης Εθνικού Πάρκου Βόρειας Πίνδου, στο Δασαρχείο Κόνιτσας και στην Επιθεώρηση Περιβάλλοντος και αναμένουμε το τελικό πόρισμα. Τελικά τα έργα πέρυσι σταμάτησαν μετά από εισαγγελική παρέμβαση, αφού δεν υπήρχε μελέτη σκοπιμότητας και περιβαλλοντική αδειοδότηση. Πώς είναι δυνατό να συνεχίζεται η διάνοιξη δρόμου, αφού η δικογραφία παραμένει ανοιχτή;”

Η ίδια περιγράφει τον ρόλο της Περιφέρειας Ηπείρου και του στρατού: “Αρχικά η Περιφέρεια Ηπείρου μας είπε ότι τη διάνοιξη του δρόμου τη ζήτησε ο στρατός και στη συνέχεια ότι τη ζήτησαν οι κτηνοτρόφοι της περιοχής. Ουσιαστικά, δεν μας έχουν δώσει κάποια συγκεκριμένη αιτιολογία και ακόμα αναμένουμε απαντήσεις”.

Μιλώντας στο www.ethnos.gr, ο Περιφερειάρχης Ηπείρου κ. Καχριμάνης παραδέχεται την εμπλοκή της Περιφέρειας και του στρατού, λέγοντας ότι η Περιφέρεια είχε από το 2021 ζητήσει τη διάνοιξη δρόμου στην κορυφογραμμή, προκειμένου να εξυπηρετηθούν οι κτηνοτρόφοι. “Εδώ και πολλά χρόνια στην περιοχή υπάρχει δρόμος. Προχωρήσαμε στη διάνοιξή του και το 2024 σταματήσαμε, όχι γιατί υπήρξε εισαγγελική παρέμβαση, αλλά διότι εμείς ολοκληρώσαμε, αυτό που έπρεπε να γίνει. Τώρα το έργο εκτελεί ο στρατός για λόγους εθνικής ασφάλειας”.

Επειδή:

  • Η συγκεκριμένη περιοχή του Γράμμου, όπως και η κορυφογραμμή, έχει ενταχθεί στο δίκτυο Natura 2000 γιατί αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα ορεινά οικοσυστήματα της χώρας, με ιδιαίτερη οικολογική, γεωμορφολογική και πολιτισμική αξία ενώ χαρακτηρίζεται και από πλούσια βιοποικιλότητα, συμβάλλοντας έτσι στη διατήρηση της άγριας ζωής και των οικοσυστημάτων της Πίνδου,
  • Τα έργα πέρυσι σταμάτησαν μετά από εισαγγελική παρέμβαση, αφού δεν υπήρχε μελέτη σκοπιμότητας και περιβαλλοντική αδειοδότηση,
  • Σύμφωνα με την Πρόεδρο του Περιβαλλοντικού Σωματείου Γράμμου, η περιοχή της κορυφογραμμής είναι χαρτογραφημένη και στους χάρτες δεν περιέχεται κάποιος δρόμος,
  • Τέτοιου είδους παρεμβάσεις υπονομεύουν τη νομιμότητα και την προστασία των φυσικών οικοσυστημάτων, ειδικά σε περιοχές με διεθνή περιβαλλοντική σημασία;
  • Όπως τονίζουν στην κοινή τους ανακοίνωση οι έξι περιβαλλοντικοί σύλλογοι “κάθε έργο ή δραστηριότητα εντός περιοχής Natura 2000 οφείλει να αξιολογείται ως προς τις πιθανές επιπτώσεις του στους προστατευτέους τύπους οικοτόπων που λειτουργούν και ως ενδιαιτήματα ειδών (φυτών και ζώων), σύμφωνα με το άρθρο 6 της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ και την κείμενη περιβαλλοντική νομοθεσία”, και “στη συγκεκριμένη περίπτωση της διάνοιξης δρόμου στο Γράμμο, για την οποία έγινε επίκληση λόγων δημοσίου συμφέροντος, είναι ιδιαίτερα σημαντικό να τηρηθούν πλήρως οι προβλεπόμενες διαδικασίες αξιολόγησης, να τεκμηριωθεί επαρκώς η αιτιολόγηση και να εφαρμοστούν κατάλληλα μέτρα για τη διασφάλιση της συνοχής του δικτύου Natura 2000, σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο”,
  • Σε απάντησή του, στις 21 Οκτωβρίου 2024, σε σχετική Επίκαιρη Ερώτηση ο τότε Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, κ. Σκυλακάκης, δήλωσε ότι αναμένει τα αποτελέσματα αυτοψιών για παραβάσεις περιβαλλοντικής νομοθεσίας, αφενός επιθεωρητών και ελεγκτών Βορείου Ελλάδας του Υπουργείου και αφετέρου της Δασικής Υπηρεσίας,

Ερωτώνται κατ’ αρμοδιότητα οι κ.κ. Υπουργοί:

  1. Συνεχίζονται τα έργα διάνοιξης δρόμου στην κορυφογραμμή του Γράμμου, προστατευόμενη περιοχή Natura 2000, τα οποία είχαν διακοπεί το 2024 μετά από παρέμβαση της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας και άλλων φορέων; 
  2. Τα συνεχιζόμενα έργα εκτελούνται από μηχανήματα του Στρατού σε συνεννόηση με τον Περιφερειάρχη Ηπείρου;
  3. Ποια είναι η σκοπιμότητα της συνέχισης των έργων αυτών καθώς υπάρχοντες δρόμοι ήδη εξυπηρετούν τους τοπικούς οικισμούς και κτηνοτρόφους;
  4. Υπάρχει επικοινωνία μεταξύ των Υπουργείων για το θέμα; Με τι αποφάσεις;

Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων

Παρακαλούνται οι κ.κ. Υπουργοί να καταθέσουν στη Βουλή τα ακόλουθα έγγραφα:

  • Τη σχετική αλληλογραφία μεταξύ Περιφέρειας Ηπείρου και Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας.
  • Τη σχετική αλληλογραφία μεταξύ Περιφέρειας Ηπείρου και Υπουργείου Εθνικής Άμυνας.
  • Άλλες εγκρίσεις ή εντολές προς την Μονάδα του στρατού, της οποίας τα μηχανήματα χρησιμοποιούνται για τη διάνοιξη του δρόμου.
  • Τα πορίσματα των υπηρεσιών ή κλιμακίων που διενήργησαν έλεγχο το 2024 κατόπιν των καταγγελιών.

Οι Ερωτώσες Βουλεύτριες και οι Ερωτώντες Βουλευτές

Δούρου Ειρήνη (Ρένα)

Ζαμπάρας Μιλτιάδης (Μίλτος)

Βέττα   Καλλιόπη

Κοντοτόλη  Μαρίνα

Μεϊκόπουλος  Αλέξανδρος

Μπάρκας  Κωνσταντίνος (Κώστας)

Νοτοπούλου Αικατερίνη (Κατερίνα)

Παναγιωτόπουλος Ανδρέας

Παπαηλιού  Γεώργιος  

Τσαπανίδου  Παρθένα (Πόπη)

Ψυχογιός Γεώργιος

Κοινή κοινοβουλευτική παρέμβαση ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία και Νέας Αριστεράς για το σκάνδαλο στην παραλία της Καλογριάς || Ερώτηση Παναγιωτόπουλου-Αναγνωστοπούλου

Το ζήτημα της παράνομης αναγνώρισης κυριότητας ιδιώτη σε προστατευόμενη έκταση παλαιού αιγιαλού στη θέση «Καλογριά» του Δήμου Δυτικής Αχαΐας φέρνουν στη Βουλή με κοινή ερώτηση που κατέθεσαν ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, Ανδρέας Παναγιωτόπουλος και η βουλεύτρια της Νέας Αριστεράς, Σία Αναγνωστοπούλου.

Σύμφωνα με την ερώτηση, ο Γενικός Γραμματέας Δημόσιας Περιουσίας άσκησε πιέσεις σε υπηρεσιακούς παράγοντες για να αναγνωριστούν εμπράγματα δικαιώματα σε ιδιώτη, σε έκταση εντός περιοχής Natura και εντός του Εθνικού Πάρκου Κοτυχίου–Στροφυλιάς.

Οι βουλευτές καταγγέλλουν ευθεία παραβίαση της νομιμότητας, παράνομη εφαρμογή του ν. 5092/2024 χωρίς προεδρικό διάταγμα και εκχώρηση δημόσιας γης σε ιδιωτικά συμφέροντα.

Ζητούν την άμεση ανάκληση της απόφασης, απόδοση ευθυνών και νομοθετική προστασία των παλαιών αιγιαλών ως στοιχείων εθνικής κυριαρχίας και φυσικού κεφαλαίου της χώρας μας.

Καλούν την κυβέρνηση να λάβει συγκεκριμένα μέτρα προκειμένου να προστατεύσει ουσιαστικά το φυσικό περιβάλλον της χώρας μας από πολιτικές και πρακτικές εκχώρησης δημόσιων εκτάσεων σε ιδιωτικά συμφέροντα, με το δεδομένο ότι η δημόσια κυριότητα επί του φυσικού κεφαλαίου αποτελεί θεμέλιο της εθνικής κυριαρχίας και προϋπόθεση βιώσιμης ανάπτυξης.

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ερώτησης:

ΕΡΩΤΗΣΗ

Προς τους κ.κ. Υπουργούς

 Εθνικής Οικονομίας & Οικονομικών

 Περιβάλλοντος & Ενέργειας  

 Ανάπτυξης

Θέμα: «Αναγνώριση κυριότητας ιδιώτη σε έκταση παλαιού αιγιαλού στη θέση “Καλογριά” Δήμου Δυτικής Αχαΐας»

Κατόπιν διαταγής και σθεναρών υπηρεσιακών πιέσεων του Γενικού Γραμματέα Δημόσιας Περιουσίας Αθ. Τσιούρα, έγινε δεκτό με το υπ’ αριθ. 57802ΑΠΑ2025/27.5.2025 έγγραφο του Αναπληρωτή Προϊσταμένου της Κτηματικής Υπηρεσίας Αχαΐας Γ. Τσάφου, σύμφωνα και με το άρθρο 5 παρ. 12 του ν. 5092/2024, το αίτημα ιδιώτη επενδυτή για την αναγνώριση υπέρ αυτού εμπραγμάτων δικαιωμάτων σε έκταση παλαιού αιγιαλού στη θέση «Καλογριά», επιφανείας 35,237 στρ. εντός του δημοσίου ακινήτου ΑΒΚ 32. Του εγγράφου αυτού έχουν ήδη ζητήσει την ανάκληση ο Δήμος Δυτικής Αχαΐας, η Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας, η Περιφερειακή Ένωση Δήμων Δυτικής Ελλάδας (ΠΕΔΔΕ), το Τμήμα Δυτικής Ελλάδας του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας (ΤΕΕ-ΤΔΕ) και η Αστική μη Κερδοσκοπική Εταιρεία «Οικολογική Κίνηση Πάτρας» (ΟΙΚΙΠΑ).

Η εν θέματι έκταση βρίσκεται εντός του Εθνικού Πάρκου Υγροτόπων Κοτυχίου-Στροφυλιάς και υπάγεται σε καθεστώς αυστηρής περιβαλλοντικής προστασίας ως περιοχή Natura, Σημαντική Περιοχή για τα Πουλιά και περιοχή που συνορεύει με «απάτητη παραλία». Είχε μεταβιβαστεί από το ελληνικό δημόσιο κατά πλήρη κυριότητα και χωρίς αντάλλαγμα προς το ΤΑΙΠΕΔ ήδη από το έτος 2013 (ΦΕΚ Β’ 1020/25.4.2013) και εν συνεχεία, το ΤΑΙΠΕΔ τη μεταβίβασε αυτοδίκαια στην ΕΤΑΔ δυνάμει του άρθρου 188 του ιδρυτικού της νόμου και η οποία, σύμφωνα με τον καταστατικό της νόμο (ν. 4389/2016), δεν ανήκει καν στον δημόσιο τομέα.

Ήδη η ΕΤΑΔ εμφανίζεται στις 28/4/2022 ως κυρία της έκτασης να απευθύνει από την επίσημη ιστοσελίδα της δημόσια πρόσκληση προς υποψηφίους επενδυτές για την εκμετάλλευση παλαιών αιγιαλών, στους οποίους περιλαμβάνεται και ο παλαιός  αιγιαλός της Καλογριάς, επομένως τουλάχιστον από τότε η έκταση φέρεται ότι ήδη ανήκε στην ΕΤΑΔ.

Επειδή ο Γενικός Γραμματέας Δημόσιας Περιουσίας φέρεται να έχει ασκήσει παράνομη πίεση σε υπηρεσιακούς παράγοντες για την αποδοχή του αιτήματος του ιδιώτη, γεγονός που πλήττει τη διοικητική νομιμότητα και τη διαφάνεια,

Επειδή η επίμαχη έκταση αποτελεί πυρήνα οικοσυστήματος ενταγμένου στο δίκτυο Natura 2000 και η οποιαδήποτε μεταβολή του ιδιοκτησιακού καθεστώτος της εγκυμονεί σοβαρούς κινδύνους για τη βιοποικιλότητα,

Επειδή ο ν. 5092/2024 δεν μπορεί να τύχει εφαρμογής χωρίς το προβλεπόμενο προεδρικό διάταγμα και οι σχετικές εγκύκλιοι δεν δύνανται να υποκαταστήσουν νόμο,

Επειδή η διατήρηση της δημόσιας κυριότητας σε παλαιούς αιγιαλούς αποτελεί όρο εθνικής κυριαρχίας και στοιχείο προστασίας του φυσικού κεφαλαίου της χώρας,

Επειδή η εξαίρεση της ΕΤΑΔ από τη δυνατότητα ανάκλησης παραχωρήσεων καταργεί στην πράξη τη δυνατότητα του ελληνικού Δημοσίου να προστατεύσει πολύτιμες περιοχές.

Ερωτώνται οι ως άνω αρμόδιοι Υπουργοί:

1. Πώς αντιμετωπίζει η Κυβέρνηση το γεγονός ότι ο Γενικός Γραμματέας Δημόσιας Περιουσίας μεταβιβάζει απολύτως παράνομα κατά κυριότητα σε ιδιώτη επενδυτή ακίνητο, το οποίο έχει παύσει να ανήκει στη δημόσια κτήση;

2. Ποια μέτρα θα εφαρμόσει η Κυβέρνηση για την αποκατάσταση της νομιμότητας στην υπόθεση αυτή, αφού το ακίνητο μεταβιβάζεται στον ιδιώτη με συμβόλαιο του έτους 2004, δηλαδή με τίτλο μεταγενέστερο της 27/3/1985 οπότε καθορίστηκε στην περιοχή ο παλαιός αιγιαλός, επομένως με βάση τις διατάξεις της παρ. 12 του άρθρου 5 του ν. 5092/2024 δεν επιτρέπεται να του αναγνωριστούν εμπράγματα δικαιώματα στην έκταση;

3. Τι προτίθεται να πράξει η Κυβέρνηση για το γεγονός ότι μη νομίμως εφαρμόστηκε εν προκειμένω ο ν. 5092/2024, αφού στη μακροσκελή λίστα των δηλωθέντων ακινήτων του ιδιώτη στο Κτηματολόγιο δεν περιλαμβάνεται ούτε ένα ακίνητό του στην Αχαΐα, ενώ και από το επικαλούμενο από τον ίδιο συμβόλαιο ουδόλως προκύπτει ταύτιση του ακινήτου με το διεκδικούμενο δημόσιο ακίνητο ούτε αδιάκοπη σειρά τίτλων; Πώς επομένως δικαιολογεί η Κυβέρνηση την απαράδεκτη άσκηση πιέσεων και τη διαταγή του Γενικού Γραμματέα Δημόσιας Περιουσίας προς τον Αναπλ. Προϊστάμενο της Κτηματικής Υπηρεσίας Αχαΐας να αποδεχτεί το αίτημα του ιδιώτη και να τον αναγνωρίσει κύριο της έκτασης;

4. Δεσμεύεται η Κυβέρνηση ότι θα ανακαλέσει το μη νόμιμο έγγραφο 57802ΑΠΑ2025/27.5.2025 του Αναπλ. Προϊσταμένου της Κτηματικής Υπηρεσίας Αχαΐας και τι προβλέπεται να πράξει για τον καταλογισμό ευθύνης στον Γενικό Γραμματέα Δημόσιας Περιουσίας και σε κάθε εμπλεκόμενο με την έκδοσή του πολιτικό πρόσωπο και δημόσιο υπάλληλο και λειτουργό;

5. Με ποιο τρόπο εκδηλώνεται η δέσμευση της Κυβέρνησης να μεριμνήσει για την ουσιαστική προστασία των οικοτόπων και της βιοποικιλότητας καταργώντας άμεσα, νομοθετικά την εξαίρεση του ελληνικού Δημοσίου από τη δυνατότητα ανάκλησης παραχωρήσεων κατά κυριότητα προς την ΕΤΑΔ παλαιών αιγιαλών που συνιστούν προστατευόμενα οικοσυστήματα, η οποία καθιερώθηκε με την παρ. 5 του άρθρου 196 ν. 4389/2016 (ΦΕΚ Α’ 94);

6. Με ποια μέτρα σκοπεύει η Κυβέρνηση να προστατεύσει ουσιαστικά το φυσικό περιβάλλον της χώρας από πολιτικές και πρακτικές εκχώρησης δημόσιων εκτάσεων σε ιδιωτικά συμφέροντα, λαμβανομένου υπόψη ότι η δημόσια κυριότητα επί του φυσικού κεφαλαίου αποτελεί θεμέλιο της εθνικής κυριαρχίας και προϋπόθεση βιώσιμης ανάπτυξης;

7. Πώς αντιμετωπίζει η Κυβέρνηση το γεγονός ότι αντί να περιμένει την έκδοση του προβλεπόμενου από τον ν. 5092/2024 προεδρικού διατάγματος, για την αναγνώριση εμπραγμάτων δικαιωμάτων σε ιδιώτες σε παλαιούς αιγιαλούς εξέδωσε ανεπίτρεπτα δύο όμοιες εγκυκλίους για το ίδιο θέμα, αμφότερες υπογεγραμμένες από τον υπουργό Κ. Χατζηδάκη, με τις οποίες μη νομίμως καταργούνται συνταγματικά δικαιώματα, διαγράφονται παλαιοί αιγιαλοί από τη δημόσια κτήση και παύονται οριστικά σχετικές δίκες του Δημοσίου, ενώ για τις ενέργειες αυτές απαιτείται νομοθετική διάταξη;

Οι Ερωτώντες Βουλευτές

Ανδρέας Παναγιωτόπουλος, Βουλευτής Αχαΐας ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ 

Αθανασία (Σία) Αναγνωστοπούλου, Βουλευτής Αχαΐας Νέα Αριστερά

Ερώτηση βουλευτών ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ: Να γίνει η Ανάπλαση της Λεωφόρου Φιλαδελφείας στον Δήμο Αχαρνών χωρίς την κοπή των τεράστιων πεύκων στον Κόκκινο Μύλο

Αθήνα, 13 Νοεμβρίου 2025

ΕΡΩΤΗΣΗ

Προς τους κ. κ. Υπουργούς

  • Εσωτερικών
  • Περιβάλλοντος και Ενέργειας

Θέμα: «Να γίνει η Ανάπλαση της Λεωφόρου Φιλαδελφείας στον Δήμο Αχαρνών χωρίς την κοπή των τεράστιων πεύκων στον Κόκκινο Μύλο».

Είναι γνωστό ότι η πευκώδης βλάστηση διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στη σταθερότητα και την υγεία των οικοσυστημάτων. Καθώς οι ρίζες των πεύκων αναπτύσσονται σε βάθος περιορίζουν τη διάβρωση και τις κατολισθήσεις, συγκρατώντας το έδαφος στο οποίο αναπτύσσονται. Το πυκνό και ιδιαίτερο φύλλωμά τους συμβάλλει στη βελτίωση του μικροκλίματος, μειώνοντας την εξάτμιση της υγρασίας και προσφέρει σκίαση σε θερμές μέρες συμβάλλοντας την αποτροπή της αύξησης της θερμοκρασίας. Ταυτόχρονα, δεσμεύουν σημαντικές ποσότητες διοξειδίου του άνθρακα, συμμετέχοντας στην αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής, και απελευθερώνουν οξυγόνο βελτιώνοντας την ποιότητα του αέρα.

Οι δενδροστοιχίες πεύκων κατά μήκος δρόμων και πεζοδρομίων συμβάλλουν στην αποκλιμάκωση των πλευρικών ανέμων, συνεισφέρουν στη μείωση του θορύβου της κυκλοφορίας και λειτουργούν ως πράσινοι διάδρομοι που ενώνουν νησίδες βιοποικιλότητας στην πόλη. Στον Δήμο Αχαρνών προετοιμάζεται η κοπή πεύκων στο πλαίσιο εκτέλεσης του έργου «ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΠΕΖΟΔΡΟΜΙΩΝ ΚΑΙ ΟΔΟΣΤΡΩΜΑΤΩΝ ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΑΧΑΡΝΩΝ», προϋπολογισμού 11.000.000 €. Το έργο της Ανάπλασης στις Λεωφόρους Φιλαδελφείας και Δημοκρατίας περιλαμβάνει την κοπή αρκετών δέντρων και την αντικατάσταση -μερική ή ολική- με διαφορετικού τύπου βλάστηση.

Συγκεκριμένα, με βάση τη φυτοτεχνική μελέτη ως προς τη Λεωφόρο Δημοκρατίας πρόκειται να αντικατασταθεί το σύνολο της υπάρχουσας βλάστησης, ήτοι ογδόντα ένα (81) δέντρα και θάμνοι εκ των οποίων έξι (6) του είδους «Πεύκη Χαλέπιος». Στην Λεωφόρο Φιλαδελφείας η αντίστοιχη φυτοτεχνική μελέτη προκρίνει την αφαίρεση εκατό τριάντα εννέα (139) πεύκων του ίδιου είδους σε σύνολο διακοσίων είκοσι έξι (226), χωρίς να υπάρχει αιτιολόγηση για την υγεία των δέντρων, παρά μόνο η λειτουργικότητα της παρουσίας τους και η αισθητική τους ως προς τον επιδιωκόμενο σχεδιασμό.

Συγχρόνως, ενώ στην περίπτωση της Λεωφόρου Δημοκρατίας υπάρχει μια ποσοτική αναφορά που δείχνει να καλύπτει το εύρος της υφιστάμενης βλάστησης, στην Λεωφόρο Φιλαδελφείας περιγράφεται το είδος της νέας βλάστησης χωρίς ποσοτικά δεδομένα. Αξίζει, δε, να σημειωθεί πως τα υφιστάμενα πεύκα αποτελούν βλάστηση πολλών δεκαετιών με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την ανάπτυξή τους και τη χρησιμότητα στο μικροκλίμα και τη βιοποικιλότητα της περιοχής. Ακόμη, με βάση το σχέδιο αντικατάστασης της βλάστησης δεν προβλέπεται η φύτευση νέων πεύκων στην περιοχή, με αποτέλεσμα η περιοχή της ανάπλασης να χάνει εκατό σαράντα πέντε (145) πεύκα συνολικά.

Επειδή η συμβολή των πεύκων στην αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής που επιβαρύνει ιδιαίτερα αστικές περιοχές είναι αποδεδειγμένα σημαντική,

Επειδή η κοπή και απομάκρυνση του συγκεκριμένου φυτικού είδους δεν τεκμηριώνεται με βάση την υγεία της βλάστησης, αλλά ως προς την αισθητική και τη λειτουργικότητα του έργου,

Επειδή το ελληνικό κράτος έχει υποχρέωση με βάση το Άρθρο 24 του Συντάγματος να προστατεύει το περιβάλλον,

Επειδή η τοπική κοινωνία του Κόκκινου Μύλου Αχαρνών διεκδικεί τη διατήρηση της υγιούς δενδρώδους βλάστησης της περιοχής,

Ερωτώνται οι κ.κ. Υπουργοί:

  1. Πώς πρόκειται να πράξουν για τη διατήρηση των μεγάλου μεγέθους πεύκων στις αναπλάσεις των Λεωφόρων Φιλαδελφείας και Δημοκρατίας στον Δήμο Αχαρνών;
  2. Πραγματοποιήθηκε έλεγχος για την υγεία της πευκώδους βλάστησης που πρόκειται να απομακρυνθεί; Για ποιον λόγο δεν ξεκίνησε η φυτοτεχνική μελέτη από τη δυνατότητα διατήρησης της υγιούς υφιστάμενης βλάστησης;
  3. Πόσα νέα δέντρα και θάμνοι πρόκειται να φυτευτούν στην Λεωφόρο Φιλαδελφείας στον Κόκκινο Μύλο Αχαρνών; Σε τί ποσοστό της υφιστάμενης κάλυψης πρασίνου πρόκειται να επεκταθούν;

Οι ερωτώντες βουλευτές

Καραμέρος Γεώργιος

Ζαμπάρας Μιλτιάδης (Μίλτος)

Ερώτηση & Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων βουλευτών ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ: Διασφαλίστε τον φυσικό χαρακτήρα και την αντιπλημμυρική θωράκιση του Ρέματος Πικροδάφνης σύμφωνα με τη νομολογία του ΣτΕ και τις αρχές της οικολογικής αποκατάστασης

Αθήνα, 10 Νοεμβρίου 2025

Ερώτηση & Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων

Προς τους κ.κ. Υπουργούς

Περιβάλλοντος και Ενέργειας

Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας

Θέμα: «Διασφαλίστε τον φυσικό χαρακτήρα και την αντιπλημμυρική θωράκιση του Ρέματος Πικροδάφνης σύμφωνα με τη νομολογία του ΣτΕ και τις αρχές της οικολογικής αποκατάστασης»

Το Ρέμα της Πικροδάφνης αποτελεί το τελευταίο μεγάλο ανοικτό φυσικό ρέμα της νότιας Αθήνας, με σημαντική οικολογική και αντιπλημμυρική λειτουργία. Με το Προεδρικό Διάταγμα οριοθέτησης (ΦΕΚ 409Δ/17-6-2022) καθορίστηκαν οριογραμμές από τις παρυφές του Υμηττού έως την εκβολή του. Παράλληλα, εξελίσσονται/προγραμματίζονται αντιπλημμυρικά έργα στην περιοχή από την Περιφέρεια Αττικής. Ωστόσο, το Συμβούλιο της Επικρατείας έχει επανειλημμένα ακυρώσει διοικητικές πράξεις για έργα διευθέτησης στην Πικροδάφνη λόγω πλημμελειών περιβαλλοντικής τεκμηρίωσης, ενώ το 2025 συζητήθηκαν/εκκρεμούν κρίσιμες προσφυγές για το φυσικό τμήμα και για επιμέρους ζητήματα οριοθέτησης. Ταυτόχρονα, φορείς και κάτοικοι ζητούν να αποφευχθούν «σκληρές» επεμβάσεις (τσιμεντοποίηση/συρματοκιβώτια) και να προκριθούν φυσικές, οικομηχανικές λύσεις με πλήρη οικολογική αποκατάσταση, άρση αυθαίρετων εμποδίων και ουσιαστική διαβούλευση.

Επειδή το Π.Δ. οριοθέτησης (2022) ήταν τομή μετά από χρόνια, αλλά δεν αρκεί από μόνο του, καθώς χρειάζεται ολοκληρωμένη, οικοσυστημικά συμβατή εφαρμογή ώστε να μην «κλειδώσει» μια στενή, σκληρή διευθέτηση,

Επειδή το ΣτΕ έχει ήδη δείξει τον δρόμο (ακυρώσεις ΑΕΠΟ/μελετών), ζητώντας πληρέστερη περιβαλλοντική τεκμηρίωση και συνολική θεώρηση της λεκάνης,

Επειδή η Περιφέρεια Αττικής έχει ανακοινώσει αντιπλημμυρικά έργα για το 2025, ενώ οι κάτοικοι ζητούν δέσμευση για λύσεις βασισμένες στη φύση (nature-based solutions) και δημόσια παρακολούθηση προόδου, με έμφαση στην άρση αυθαιρεσιών που μειώνουν τη διατομή και αυξάνουν τον κίνδυνο,

Επειδή οι διεκδικήσεις κατοίκων και φορέων ευθυγραμμίζονται με διεθνείς καλές πρακτικές, όπως ανοικτά ποτάμια, οικολογική ανάπλαση, αποκατάσταση φυσικής πλημμυρικής πεδιάδας και όχι σωληνώσεις/τσιμεντοποίηση,

Επειδή, μέχρι σήμερα η Ελληνική Πολιτεία δεν έχει παρουσιάσει συγκεκριμένες δεσμεύσεις για την εφαρμογή του Κανονισμού για την Αποκατάσταση της Φύσης και οι προθεσμίες υλοποίησης πλησιάζουν.

Ερωτώνται  οι κ.κ. Υπουργοί:

1. Ποιες συγκεκριμένες ενέργειες έχουν γίνει για πλήρη συμμόρφωση με τη νομολογία του ΣτΕ (π.χ. 2313/2020) ως προς τη διευθέτηση/οριοθέτηση του Ρέματος της Πικροδάφνης; Θα αναθεωρηθούν/επικαιροποιηθούν τυχόν μελέτες/ΑΕΠΟ, με επικαιροποιημένη Στρατηγική Περιβαλλοντική Εκτίμηση σε κλίμακα λεκάνης απορροής, πριν την υλοποίηση νέων έργων;

2. Δεσμεύεται η κυβέρνηση ότι οποιαδήποτε διευθέτηση/αντιπλημμυρική παρέμβαση θα είναι «φιλική» στο ποτάμι (nature-based/eco-engineering) και όχι εκτεταμένη τσιμεντοποίηση; Υπάρχει εγκεκριμένο τεχνικό πρότυπο για εφαρμογή ήπιων μεθόδων (αναβαθμοί φυσικών υλικών, αναδιαμόρφωση πλημμυρικής ζώνης, φυτεύσεις σταθεροποίησης πρανών κ.λπ.) και χρονοδιάγραμμα εφαρμογής;

3. Θα εξεταστεί επανεξέταση οριογραμμών όπου υφίστανται στενώσεις που αναιρούν τον φυσικό χαρακτήρα και αυξάνουν υδραυλικούς κινδύνους; Ποια είναι η πρόοδος της (επανα)εξέτασης που συζητήθηκε στο ΣτΕ μέσα στο 2025; Παρακαλούμε να κατατεθούν χρονοδιάγραμμα και δεσμεύσεις.

4. Έχει ολοκληρωθεί η καταγραφή όλων των αυθαίρετων κατασκευών/εμποδίων (π.χ. μη νόμιμες φραγές, στενώσεις, απορροές αποχετεύσεων και λυμάτων) στην κοίτη/παρόχθια ζώνη;  Ποιο είναι το σχέδιο άμεσης απομάκρυνσης και η χρηματοδότηση;

5. Ποια μέτρα περιλαμβάνει η μελέτη για τα κτίσματα που είναι κατασκευασμένα στα πρανή της κοίτης του ρέματος?

6. Ποιο πρόγραμμα χρηματοδότησης (εθνικό/ευρωπαϊκό) καλύπτει τις παρεμβάσεις στο Ρέμα της Πικροδάφνης και σε ποια φάση ωρίμανσης/δημοπράτησης βρίσκονται (μελέτες, αδειοδοτήσεις, συμβάσεις, χρονοδιαγράμματα, απορρόφηση), ιδίως για τα 54 έργα που ανακοινώθηκε ότι ξεκινούν το Α’ εξάμηνο 2025;

7. Θα πραγματοποιηθεί θεσμική διαβούλευση με συμμετοχή Δήμων, φορέων πολιτών, πανεπιστημίων/ειδικών στην οικολογική αποκατάσταση ρεμάτων πριν από οριστικοποίηση λύσεων;

Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων

Παρακαλούμε για την ενημέρωση της Βουλής και των πολιτών να υποβληθούν τα εξής στοιχεία:

– Οι χάρτες και οι πίνακες ενεργειών σχετικά με τον προγραμματισμό της απομάκρυνσης των αυθαίρετων κατασκευών και κτισμάτων.

Οι Ερωτώντες Βουλευτές

Παππάς Νίκος

Ζαμπάρας Μιλτιάδης

Ψυχογιός Γιώργος

Δούρου Ρένα

Κασιμάτη Νίνα

Μεϊκόπουλος Αλέξανδρος

Μπάρκας Κώστας

Παπαηλιού Γιώργος

Τσαπανίδου Πόπη