Skip to main content

Θεματική Ενότητα: Ενέργεια

Ερώτηση και Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων βουλευτών ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ: Η ολιγωρία του ΥΠΕΝ υπεύθυνη για την ρύπανση στην Κέρκυρα

Αθήνα,  10 Νοεμβρίου 2025

ΕΡΩΤΗΣΗ και ΑΙΤΗΣΗ ΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΕΓΓΡΑΦΩΝ

Προς τους κ.κ. Υπουργούς

Περιβάλλοντος και Ενέργειας

Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων

Θέμα: «Η ολιγωρία του ΥΠΕΝ υπεύθυνη για την ρύπανση στην Κέρκυρα».

Λίγες μέρες μετά το περιστατικό της Αλοννήσου, που ανέδειξε την έλλειψη συντονισμού και την ασάφεια των αρμοδιοτήτων μεταξύ των υπουργείων (ΥΠΕΝ, ΥΠΑΑΤ, ΥΠΠΟ) που αλληλοαναιρούντο, ένα ακόμη συμβάν στην Κέρκυρα, καθιστά σαφές ότι η διοικητική σύγχυση δεν αποτελεί μεμονωμένο φαινόμενο, αλλά δομικό πρόβλημα διακυβέρνησης με άμεσες συνέπειες για το περιβάλλον και τη δημόσια υγεία.

Την Παρασκευή στις 17 Οκτωβρίου, στην Κέρκυρα, μια φωτιά σε μια επιχείρηση κατεψυγμένων προϊόντων την κατέστρεψε ολοσχερώς.

Τις επόμενες ημέρες και μέχρι και σήμερα η δυσοσμία που έχει προκληθεί από την φωτιά είναι αδιανόητη και εκτείνεται μέχρι και 2,5 χιλιόμετρα από το σημείο της φωτιάς, καθώς μέχρι σήμερα (25 ημέρες) δεν έχει απορρυπανθεί ο χώρος. Μετά από καταγγελίες, τέσσερεις ιδιωτικές εταιρίες ανέλαβαν να απομακρύνουν τόνους σαπισμένων κρεάτων και ψαρικών με την έγκριση αρμόδιας υπηρεσίας του Υπ. Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων (ΥΠΑΑΤ).  

Οι ιδιωτικές εταιρίες όμως, αντί να τηρήσουν τις προϋποθέσεις που είναι αναγκαίες για την απομάκρυνση τέτοιων αποβλήτων, παρανόμως πήγαν και έθαψαν δεκάδες τόνους ζωικών υπολειμμάτων στην Φιλιππιάδα Πρεβέζης αφού η επιχείρηση αποτέφρωσης που βρίσκεται στην περιοχή δεν μπορούσε να κάψει τόσους πολλούς τόνους προϊόντων, ενώ έπρεπε να προηγηθεί και διαχωρισμός (στο βαθμό του δυνατού) των αποβλήτων. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, το ΥΠΑΑΤ ήρε την έγκριση για την απομάκρυνση, την παραμονή της ημέρας που θα πραγματοποιείτο η μεταφορά.

Μετά από΄ όλες αυτές τις παλινωδίες και ενώ το ζήτημα πήρε διαστάσεις, το ΥΠΕΝ αποφάσισε να παρέμβει δεκαπέντε μέρες αργότερα και αφού η κατάσταση είχε φτάσει στο απροχώρητο. Τονίζουμε ότι   μέχρι σήμερα δεν υπάρχει καμία τέτοια κίνηση εκ μέρους του προς την αποκατάσταση του περιβάλλοντος. Επιπλέον, η έλλειψη συντονισμού των υπουργείων, όχι μόνο επέτεινε το πρόβλημα στην Κέρκυρα, αλλά δημιούργησε και νέα πληγή στη Φιλιππιάδα Πρεβέζης, ειδικά αυτές τις μέρες με τις βροχοπτώσεις που εντείνουν την ανησυχία για επιμολύνσεις εδαφών και υδάτων.

Επειδή, η περιοχή της Κέρκυρας και οι κάτοικοι βρίσκονται σε απόγνωση αφού πέρα από την έντονη δυσοσμία υπάρχει σοβαρό ζήτημα για την υγεία λόγω των ενδεχόμενων μολύνσεων,

Επειδή, η κυβέρνηση επέδειξε έλλειψη συντονισμού μεταξύ των υπουργείων και προχειρότητα αφού πέραν της καθυστέρησης αποδεικνύεται ότι δεν επέλεξαν τη σωστή και νόμιμη διαδικασία απομάκρυνσης αυτών των αποβλήτων,

Επειδή, μετά από τόσες καθυστερήσεις και αστοχίες είναι επείγουσα η ανάγκη άμεσης απομάκρυνσης και αποκομιδής των αποβλήτων στην μονάδα της Κέρκυρας.

Ερωτώνται οι κ.κ. Υπουργοί:

  1. Για ποιους λόγους υπήρξε τόσο μεγάλη καθυστέρηση στην αποκομιδή των καμένων υπολειμμάτων από την φωτιά σε επιχείρηση κατεψυγμένων ειδών στην Κέρκυρα στις 17 Οκτωβρίου και ακόμη παραμένουν εκεί;
  2. Οι φορείς που ανέλαβαν αρχικώς να μεταφέρουν τα απόβλητα είχαν τις απαιτούμενες από το νόμο άδειες;  Αν ναι, γιατί συνέβη τότε αυτό το συμβάν που θέτει σε κίνδυνο περιβάλλον και δημόσια υγεία; Αν όχι, γιατί τους δόθηκε η εντολή να προχωρήσουν;
  3. Ποιος θα πληρώσει το κόστος της αποκομιδής των αποβλήτων;
  4. Έχουν  προχωρήσει στις αρμόδιες νομικές διαδικασίες για την εταιρεία που προσπάθησε παρανόμως να θάψει τα υπολείμματα στην Πρέβεζα;
  5. Με ποιο τρόπο θα γίνει η αποκατάσταση των επιπτώσεων στο περιβάλλον στην Κέρκυρα και στην Πρέβεζα που είναι αποτέλεσμα της πυρκαγιάς στην επιχείρηση αλλά και της απουσίας συντονισμού της κυβέρνησης;
  6. Σκοπεύουν  επιτέλους να συντονιστούν  ως κυβέρνηση και να πάψουν τέτοια φαινόμενα ασυνεννοησίας που κοστίζουν ακριβά; Με ποιο τρόπο θα φροντίσουν ώστε να μην επαναληφθούν αλληλοεπικαλύψεις και «καραμπόλες» μεταξύ των υπουργείων ;

Αίτηση κατάθεσης εγγράφων

Παρακαλούμε για την ενημέρωση της Βουλής και των πολιτών να μας προσκομισθούν τα κάτωθι στοιχεία:

-Οι αδειοδοτήσεις των φορέων που είχαν αναλάβει την απομάκρυνση των αποβλήτων.

-Η απόφαση άρσης της έγκρισης από το ΥΠΑΑΤ.

-Το πόρισμα της Περιφερειακής Επιτροπής Αντιμετώπισης Περιβαλλοντικών Ζημιών (ΠΕΑΠΖ) εφόσον έχει συνεδριάσει.

-Τις Εκθέσεις Ελέγχου όλων των κλιμακίων που διενήργησαν επιθεωρήσεις στις δύο περιοχές (Κέρκυρα, Φιλιππιάδα Πρεβέζης).

Οι ερωτώντες  Βουλευτές

Ζαμπάρας Μιλτιάδης (Μίλτος)

Βέττα Καλλιόπη

Δούρου Ρένα

Κοντοτόλη Μαρίνα

Μεϊκόπουλος Αλέξανδρος

Μπάρκας Κώστας

Παναγιωτόπουλος Ανδρέας

Παπαηλιού Γιώργος

Ψυχογιός Γιώργος

Η «μηνιαία καταμέτρηση» του ΔΕΔΔΗΕ: χρυσό «δώρο» στους μεγάλους εργολάβους, λογαριασμός στους καταναλωτές – Ερώτηση & ΑΚΕ βουλευτών ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ με πρωτοβουλία Μ. Ζαμπάρα

Ερώτηση προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας κατέθεσε ο Βουλευτής Αιτωλοακαρνανίας και Τομεάρχης Περιβάλλοντος & Ενέργειας του ΣΥΡΙΖΑ–ΠΣ, Μίλτος Ζαμπάρας, μαζί με ακόμη δεκατρείς βουλευτές, με αφορμή το ζήτημα των μηνιαίων καταμετρήσεων που εφαρμόζει ο ΔΕΔΔΗΕ.

Το Υπουργείο, το 2024, αποφάσισε να μετατρέψει τις έως τότε τετραμηνιαίες καταμετρήσεις σε μηνιαίες, επικαλούμενο την ανάγκη «καταπολέμησης της ρευματοκλοπής». Ωστόσο, δύο χρόνια μετά, ο απολογισμός αυτής της επιλογής αποδεικνύεται όχι μόνο προβληματικός, αλλά και βαθιά επιβαρυντικός για τους πολίτες:

• Εκτόξευση του κόστους καταμέτρησης κατά 700%.

• Αύξηση των ρευματοκλοπών, αφού ο ίδιος ο ΔΕΔΔΗΕ εισηγήθηκε την αύξηση του «αποδεκτού» ποσοστού απωλειών από 9,9% σε 11,36%.

• Φωτογραφικοί διαγωνισμοί που οδηγούν στον αποκλεισμό των μικρών τοπικών εργολάβων και στη συστηματική ενίσχυση λίγων μεγάλων αναδόχων.

Η μετάβαση στο μηνιαίο μοντέλο καταμέτρησης έχει κοστίσει στους καταναλωτές 248,7 εκατ. ευρώ μόνο για τέσσερις περιφέρειες (Αττική, Μακεδονία-Θράκη, Πελοπόννησος-Ήπειρος, Κεντρική Ελλάδα),  ποσό δυσανάλογο με οποιοδήποτε τεκμηριωμένο όφελος.

Για μία ακόμη φορά, η κυβέρνηση επιλέγει το δρόμο των φωτογραφικών προκηρύξεων, της συγκέντρωσης έργων σε λίγους μεγαλοεργολάβους και της επιβάρυνσης των νοικοκυριών, αντί της στήριξης των μικρών εργοληπτών και της αξιολόγησης της αποτελεσματικότητας των μέτρων που λαμβάνει. 

Με την ερώτησή τους οι βουλευτές ζητούν από τον αρμόδιο Υπουργό τα εξής:

  1. Να αιτιολογηθεί η αναγκαιότητα της μετάβασης στη μηνιαία καταμέτρηση, καθώς και το όφελος που υποτίθεται εξυπηρετούσε, για ποιο λόγο «συγχωνεύθηκαν» περιοχές ώστε να δημιουργηθούν μεγάλες εργολαβίες με αποκλειστικά κριτήρια που αποθαρρύνουν τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις;  
  2. Αν η μείωση των απωλειών κατά μόλις -0,46% (που ανακοίνωσε ο ΔΕΔΔΗΕ) μπορεί να θεωρηθεί επαρκές αποτέλεσμα για τα ποσά που δαπανήθηκαν.  
  3. Αν προβλέπεται επανεξέταση της σκοπιμότητας του μέτρου και επανεκτίμηση των συμβάσεων που έχουν συναφθεί.  
  4. Γιατί στο εγκεκριμένο Σχέδιο Ανάπτυξης Δικτύου 2026-2030 δεν συμπεριλαμβάνονται συγκεκριμένοι μετρήσιμοι στόχοι για τη ρευματοκλοπή 
  5. Αν έχει εκπονηθεί μελέτη κόστους-οφέλους για την εφαρμογή της μηνιαίας καταμέτρησης και αν ναι, να κατατεθεί.  
  6. Ποια είναι η διαδικασία με την οποία ανιχνεύεται η ρευματοκλοπή κατά τη καταμέτρηση· τηρείται πρωτόκολλο ελέγχου/καταγραφής;

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ερώτησης:

Αθήνα, 6 Νοεμβρίου 2025

ΕΡΩΤΗΣΗ & ΑΙΤΗΣΗ ΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΕΓΓΡΑΦΩΝ

Προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας

Θέμα: «Χρυσές οι μηνιαίες καταμετρήσεις του ΔΕΔΔΗΕ, χωρίς αποτέλεσμα- Εκατομμύρια για μια ρύθμιση που δεν μετρά τίποτα»

Τον Ιανουάριο του 2024, με απόφαση του τότε Υπουργού, αντικαταστάθηκε το καθεστώς της τετραμηνιαίας καταμέτρησης ρεύματος, που ίσχυε επί 3 δεκαετίες, από τη λεγόμενη “μηνιαία καταμέτρηση”. Η αιτιολογία του ΥΠΕΝ πίσω από αυτή την απόφαση ήταν η καταπολέμηση της ρευματοκλοπής. Ωστόσο, σχεδόν δύο χρόνια μετά την εφαρμογή της μηνιαίας καταμέτρησης, από τα επίσημα στοιχεία των ΔΕΔΔΗΕ και ΡΑΑΕΥ αποδεικνύεται ότι το κόστος πολλαπλασιάστηκε για τους πολίτες χωρίς ουσιαστικό όφελος.

Τα στοιχεία καταδεικνύουν ότι το μέτρο αυτό i) εκτόξευσε το κόστος καταμέτρησης κατά 700% περίπου, ii)δεν μείωσε ουσιαστικά τις ρευματοκλοπές-αφού ο ίδιος ο ΔΕΔΔΗΕ εισηγήθηκε την αύξηση του αποδεκτού ποσοστού απωλειών από 9,9% σε 11,36%, αναγνωρίζοντας την αποτυχία του μέτρου και iii) εξέλιξε τους σχετικούς διαγωνισμούς σε φωτογραφικές διαδικασίες αποκλείοντας πλήρως τους μικρούς τοπικούς εργολάβους που επί χρόνια εκτελούσαν αυτό το έργο.

Η μετάβαση στη μηνιαία καταχώριση κόστισε στους πολίτες περί τα 248,7 εκ. € για μόλις τέσσερις περιφέρειες της χώρας (Αττική, Μακεδονία -Θράκη, Πελοπόννησος -Ήπειρος, Κεντρική Ελλάδα). Την ίδια στιγμή ο ΔΕΔΔΗΕ έχει δεσμευθεί ότι μέχρι το 2030 όλοι οι παλιοί μετρητές θα έχουν αντικατασταθεί από τους νέους “έξυπνους” μετρητές τηλεμέτρησης, που θα καταργήσουν πλήρως την ανάγκη επιτόπιων ελέγχων.

Επιπρόσθετα, οι όροι των τεσσάρων διαγωνισμών στις προαναφερθείσες περιφέρειες (π.χ. 100 εργαζόμενοι, ετήσιος κύκλος άνω του 50% του προϋπολογισμού του έργου, υψηλό κόστος ασφαλιστικής κάλυψης) αποκλείουν κάθε μικρή και μεσαία επιχείρηση καθιστώντας το πεδίο κλειστό και αδιαφανές.

Αντί λοιπόν, να δαπανώνται εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ για μια προσωρινή και αναποτελεσματική λύση, ο ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ έχει αντιπροτείνει την υιοθέτηση ενός στοχευμένου και χαμηλού κόστους συστήματος ελέγχου, με διμελή συνεργεία ανά περιφέρεια, τα οποία θα πραγματοποιούν αιφνιδιαστικούς τεχνικούς ελέγχους σε διαφορετικές περιοχές από αυτές που υπηρετούν. Μια τέτοια προσέγγιση θα ήταν πιο αποδοτική, με στόχο τον ουσιαστικό έλεγχο των συνδέσεων, πιο ευέλικτη και πολύ πιο οικονομική για το δημόσιο και τους καταναλωτές που τελικώς επιβαρύνονται το κόστος.

Επειδή η μηνιαία καταμέτρηση όπως εφαρμόζεται συνιστά μια κοντόφθαλμη και κοστοβόρα για τους καταναλωτές πολιτική,

Επειδή, για μια ακόμη φορά το ΥΠΕΝ αποφάσισε δίχως μακροπρόθεσμη στρατηγική που την πληρώνουν οι πολίτες,

Επειδή, οι συνεχώς αυξανόμενες ρυθμιζόμενες χρεώσεις, σε συνδυασμό με το υψηλό κόστος προμήθειας του ρεύματος, εκτοξεύουν τους λογαριασμούς και επιβαρύνουν δυσανάλογα τα νοικοκυριά,

Επειδή, μέχρι σήμερα δεν έχει δοθεί σαφής αξιολόγηση κόστους οφέλους, ούτε στόχος μείωσης των ρευματοκλοπών με μετρήσιμους δείκτες

Ερωτάται ο αρμόδιος Υπουργός

1. Ποια αναγκαιότητα και όφελος του προγράμματος εξυπηρετούν οι συνενώσεις περιοχών που οδηγούν σε μεγάλες Εργολαβίες καθώς και οι φωτογραφικοί όροι και προϋποθέσεις συμμετοχής που είναι υπέρ των μεγαλοεργολάβων και απαγορευτικοί για μικρούς εργολάβους που μέχρι τώρα έκαναν άριστα τη δουλειά τους στις αντίστοιχες περιοχές;

2. Θεωρεί το ΥΠΕΝ ότι η μείωση των ρευματοκλοπών που ανακοίνωσε ο ΔΕΔΔΗΕ κατά (-0,46%) δικαιολογεί το κόστος που έχει καταβληθεί και θεωρείται ως επιτυχία;

3. Προτίθεται το Υπουργείο να ζητήσει από τη ΔΕΔΔΗΕ επανεξέταση της σκοπιμότητας του μέτρου και επανεκτίμηση των συμβάσεων που έχουν συναφθεί;

4. Αφού τα αποτελέσματα είναι τόσο θεαματικά -κατά τον ΔΕΔΔΗΕ- για ποιους λόγους δεν συμπεριλαμβάνονται συγκεκριμένοι μετρήσιμοι (%) στόχοι κατά της ρευματοκλοπής στο εγκεκριμένο Σχέδιο Ανάπτυξης Δικτύου 2026-2030;

5. Έχει εκπονηθεί μελέτη κόστους – οφέλους για το συγκεκριμένο μέτρο; Πώς τεκμηριώνεται το δημόσιο συμφέρον;

6. Με ποιο τρόπο διαπιστώνεται η ρευματοκλοπή, κατά τη διαδικασία της καταμέτρησης; Ποια βήματα ακολουθούνται στη διαδικασία; Τηρείται πρωτόκολλο καταμέτρησης/ελέγχων;

Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων

Αιτούμαστε για την ενημέρωση της Βουλής και των πολιτών την υποβολή των κάτωθι στοιχείων:

-τη Μελέτη κόστους -οφέλους που προηγήθηκε πριν την έκδοση της Απ. ΡΑΑΕΥ Ε-223/2024 ΦΕΚ (5998/Β/30-10-2024)

-δείγμα έκθεσης ελέγχου/καταμέτρησης που διαπιστώνεται ρευματοκλοπή (με σβησμένα τα στοιχεία του ελεγχόμενου για λόγους προστασίας προσωπικών δεδομένων)

Αιτούμαστε για την ενημέρωση της Βουλής και των πολιτών την υποβολή σχετικής μελέτης κόστους -οφέλους για την αξιολόγηση και τα αναμενόμενα αποτελέσματα του μέτρου.

Οι Ερωτώντες Βουλευτές

Ζαμπάρας Μιλτιάδης (Μίλτος)

Βέττα Καλλιόπη

Γαβρήλος Γιώργος

Δούρου Ρένα

Καραμέρος Γιώργος

Κόκκαλης Βασίλης

Κοντοτόλη Μαρίνα

Μεϊκόπουλος Αλέξανδρος

Μπάρκας Κωνσταντίνος

Νοτοπούλου Κατερίνα

Παναγιωτοπούλου Ανδρέα

Παπαηλιού Γιώργος

Τσαπανίδου Πόπη

Ψυχογιός Γιώργος

Μ. Ζαμπάρας: «Η ενεργειακή κερδοσκοπία ξεσκεπάστηκε – Ο κ. Μητσοτάκης οφείλει απαντήσεις»

Δήλωση του βουλευτή και Τομεάρχη Περιβάλλοντος και Ενέργειας της ΚΟ του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, Μ. Ζαμπάρα

Η πραγματικότητα που επί πέντε χρόνια επισημαίνουμε επιβεβαιώνεται με τον πλέον ηχηρό τρόπο. Η χθεσινή έκθεση του Οργανισμού Συνεργασίας Ρυθμιστικών Αρχών Ενέργειας (ACER) αποκαλύπτει όσα η κυβέρνηση επιχειρούσε να κρύψει: στο Ελληνικό Χρηματιστήριο Ενέργειας εξελίσσονται πρακτικές που μπορούν να εκτινάξουν τη χονδρική τιμή ακόμη και στα 1.000€/MWh, ενώ υποδεικνύεται ρητά η ανάγκη διερεύνησης καταχρηστικών συμπεριφορών από παρόχους με δεσπόζουσα θέση.

Με απλά λόγια: κάποιοι θησαύρισαν εις βάρος των πολιτών, με την συνειδητή ανοχή –κάλυψη– της κυβέρνησης Μητσοτάκη.

Οι «ισχυροί» της αγοράς αξιοποίησαν ένα πλαίσιο που η ίδια η κυβέρνηση διαμόρφωσε, για να πολλαπλασιάσουν τα κέρδη τους, ενώ τα νοικοκυριά και οι μικρομεσαίοι επιχειρηματίες πλήρωναν μήνα με τον μήνα έναν λογαριασμό που δεν τους αναλογούσε.

Η ΔΕΗ, από δημόσιος πυλώνας ασφάλειας και σταθερότητας, μετατράπηκε σε όχημα πλουτισμού μετόχων και golden boys, μια επιχείρηση όπου η κοινωνική αποστολή θυσιάστηκε στον βωμό της κερδοσκοπικής «αριστείας».

Την ώρα που η κυβέρνηση διαβεβαιώνει πως «όλα είναι υπό έλεγχο», βουλευτές της ΝΔ καταθέτουν ερωτήσεις προς το ίδιο τους το κόμμα για το ενεργειακό κόστος που στραγγαλίζει βιομηχανίες και οικογένειες. Δεν πρόκειται για μεμονωμένη διαφοροποίηση, είναι ομολογία ότι η κατάσταση έχει εκτροχιαστεί.

Η χώρα δεν μπορεί να συνεχίσει έτσι.

Η πολιτική αλλαγή και η επαναφορά του δημόσιου ελέγχου στη ΔΕΗ αποτελούν προϋπόθεση για να ξαναγίνει η ενέργεια κοινωνικό αγαθό και όχι χρυσοφόρο πεδίο για λίγους και εκλεκτούς. Χρειαζόμαστε μια ΔΕΗ που να υπηρετεί την κοινωνία, όχι να την απομυζά.

Πριν από όλα, όμως, απαιτούνται καθαρές και τεκμηριωμένες εξηγήσεις:

– Γιατί η κυβέρνηση δεν παρενέβη;

– Ποιοι ωφελήθηκαν από την εσκεμμένη αδράνεια της; 

– Ποιος επιτρέπει αυτό το όργιο κερδοσκοπίας;

 Οι πολίτες δεν θα πληρώνουν άλλο τη σιωπή, την αδιαφορία και τη συνενοχή.

Η αλήθεια βγήκε στο φως και πλέον κανείς δεν μπορεί να παριστάνει ότι δεν βλέπει.

Τροπολογία ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ για τη μείωση Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης (Ε.Φ.Κ.) στα καύσιμα και στο πετρέλαιο θέρμανσης

ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΑ-ΠΡΟΣΘΗΚΗ

Στο σχέδιο νόμου του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών «Φορολογική μεταρρύθμιση για το δημογραφικό και τη μεσαία τάξη – Μέτρα στήριξης για την κοινωνία και την οικονομία»

Θέμα «Μείωση Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης (Ε.Φ.Κ.) στα καύσιμα και στο πετρέλαιο θέρμανσης»

Α. ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

Παρά τις αλλεπάλληλες κρίσεις των τελευταίων πέντε ετών, παρά την ανάγκη παρεμβάσεων, ο Ειδικός Φόρος Κατανάλωσης (Ε.Φ.Κ.) στα καύσιμα διατηρείται -με ευθύνη της κυβέρνησης- σε πολύ υψηλό επίπεδο. Αυτό σε συνδυασμό με τα υψηλά πληθωριστικά επίπεδα έχει σαν αποτέλεσμα την απομύζηση του πραγματικού διαθέσιμου εισοδήματος των πολιτών, τη μείωση της κυκλοφορίας του χρήματος στην αγορά, την αύξηση των ληξιπρόθεσμων οφειλών και τη δημιουργία ασφυξίας στη ρευστότητα των μικρομεσαίων επιχειρήσεων.

Η χώρα μας επί μακρόν αλλά και ειδικά την τελευταία εβδομάδα, σύμφωνα με στοιχεία της Κομισιόν, παραμένει στην τρίτη θέση σε ό,τι αφορά την τιμή της αμόλυβδης βενζίνης στην Ευρώπη (Τιμή Ελλάδας: 1,741€/lt). Την ίδια ώρα, το εισόδημα των Ελλήνων, σε όρους αγοραστικής δύναμης, είναι μόλις στο 70% σε σχέση με το εισόδημα του μέσου Ευρωπαίου πολίτη. Επιπλέον, οι ελληνικές τιμές στο πετρέλαιο κίνησης είναι πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο και η χώρα μας κατατάσσεται εσχάτως μεταξύ έβδομης και δέκατης θέσης στα τελευταία ευρωπαϊκά εβδομαδιαία δελτία τιμών.

Όσον αφορά στις τιμές του πετρελαίου θέρμανσης, από τα πιο πρόσφατα και από τα περυσινά δελτία τιμών του Υπουργείου Ανάπτυξης, διαπιστώνεται ότι η τιμή του πετρελαίου θέρμανσης είναι μειωμένη κατά 5,7% σε σχέση με πέρυσι, ενώ η ετήσια μείωση της διεθνούς τιμής του Brent είναι τετραπλάσια (-20%). Σημαντική απόκλιση 19% παρουσιάζεται και στην τελευταία πανελλήνια μέση τιμή πετρελαίου θέρμανσης (1,13€ ανά λίτρο) σε σχέση με τη μέση τιμή λιανικής της Ε.Ε. (0,95€/λίτρο) για το ίδιο χρονικό διάστημα. Εν γένει, είναι σκανδαλώδης η απόκλιση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης για το πετρέλαιο θέρμανσης στην Ελλάδα (280€ ανά 1.000 λίτρα) σε σχέση με το ελάχιστο επιτρεπόμενο επίπεδο που ορίζει η Οδηγία 96/2003 (21€ ανά 1.000 λίτρα) και είναι απαραίτητο να αμβλυνθεί.

Με αυτά τα δεδομένα, κρίνεται πλέον επιτακτική η ανάγκη μείωσης των συντελεστών του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στα καύσιμα στο χαμηλότερο επιτρεπόμενο επίπεδο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και η επιβολή ανώτατου περιθωρίου κέρδους για τη δραστηριότητα της διύλισης πετρελαίου για ένα έτος με δυνατότητα παράτασης.

Για την άμεση ελάφρυνση των πολιτών και της οικονομικής δραστηριότητας με τα Άρθρα 1 και 2 προτείνεται η μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στα καύσιμα στο χαμηλότερο επιτρεπόμενο επίπεδο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ήτοι 421 ευρώ/1.000 lt για τη βενζίνη με μόλυβδο, στα 359 ευρώ /1.000 lt για όλα τα είδη αμόλυβδης βενζίνης, στα 330 ευρώ/1.000 lt για το πετρέλαιο εσωτερικής καύσης κινητήρων και στα 21 ευρώ/1.000 για το πετρέλαιο θέρμανσης.

Με τις νέες τιμές των συντελεστών επιτυγχάνονται οι κάτωθι ποσοστιαίες μειώσεις σε σχέση με τον τρέχοντα φόρο:

  • Μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης κατά 92,5% στο πετρέλαιο θέρμανσης: Από τα 280€ ανά 1.000 λίτρα σε 21€ ανά 1.000 λίτρα του ελάχιστου επιτρεπτού.
  • Μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης κατά 48,7% στην αμόλυβδη βενζίνη: Από 700€ ανά 1.000 λίτρα σε 359€ ανά 1.000 λίτρα.
  • Μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης 25% στο πετρέλαιο κίνησης: Από 440€ ανά 1.000 λίτρα σε 330€ ανά 1.000 λίτρα.
  • Μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης 38% στην βενζίνη με μόλυβδο: Από 681€ ανά 1.000 λίτρα σε 421€ ανά 1.000 λίτρα.

Για τη μη μετακύλιση της μείωσης του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στον καταναλωτή, με την προτεινόμενη ρύθμιση      θεσπίζεται ανώτατο περιθώριο μεικτού κέρδους στη διύλιση πετρελαίου και την παραγωγή προϊόντων διύλισης αυτού στο ύψος του μέσου όρου των αντίστοιχων αποδεδειγμένων περιθωρίων κέρδους της Ε.Ε. αναπροσαρμοζόμενων ανά μήνα. Το μέτρο έχει επίσης προσωρινό χαρακτήρα και ισχύει για έναν χρόνο.

Σε περίπτωση μη συμμόρφωσης των εταιριών επιβάλλεται αποκλεισμός της εταιρείας από τα εθνικά και ευρωπαϊκά χρηματοδοτικά εργαλεία.

Β. ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΑ-ΠΡΟΣΘΗΚΗ

Άρθρο…….    

Στο άρθρο 71 του ν. 5222/2025 «Εθνικός Τελωνειακός Κώδικας», όπως ισχύει, προστίθεται παράγραφος 10, η οποία έχει ως εξής:

«10. Κατά παρέκκλιση των διατάξεων του παρόντος άρθρου οι συντελεστές του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης (Ε.Φ.Κ.) στα παρακάτω πετρελαιοειδή προϊόντα, από την έναρξη της ισχύος του παρόντος νόμου και για ένα (1) έτος, ορίζονται ως ακολούθως:

I. Ενεργειακά Προϊόντα

Τύπος ενεργειακού προϊόντος  Κωδικός            Σ.Ο.Excise product CodeΣυντελεστής EФΚΕλάχιστος συντελεστής σε E.E.
Bενζίνη με μόλυβδο27101250E410421€/1.000 lt421€/1.000 lt
Bενζίνη χωρίς μόλυβδομε αριθμό οκτανίων  μέχρι και 9527101241E420359€/1.000 lt359€/1.000 lt
Bενζίνη χωρίς μόλυβδο με αριθμό οκτανίων μεγαλύτερο των 95 αλλά μικρότερο του 9827101245
Bενζίνη χωρίς μόλυβδο με αριθμό οκτανίων  μεγαλύτερo των 9827101249
Πετρέλαιο εσωτερικής καύσης (DIESEL) κινητήρων27101943 27101946 27101947 27101948 27102011 27102016 27102019E430330€/1.000 lt    330€/1.000 lt

Με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών δύναται να παραταθεί η ημερομηνία λήξης της χρονικής περιόδου του προηγούμενου εδαφίου.

2. Σε περίπτωση μεταβολής των ελάχιστων κοινοτικών συντελεστών Ε.Φ.Κ. κατά τα έτη 2025 και 2026 για όλα ή μερικά από τα ανωτέρω προϊόντα, οι νέοι συντελεστές θα ισχύουν από την πρώτη ημέρα του επόμενου μήνα της τροποποίησης αυτών».

Άρθρο.….      Συντελεστές Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης ενεργειακών προϊόντων

Η παράγραφος 2 του Άρθρου 71 του ν. 5222/2025 «Εθνικός Τελωνειακός Κώδικας», τροποποιείται ως εξής:

«2. Για την εφαρμογή των περ. στ), ζ), ι), ια), ιγ), ιδ), ιστ), ιζ), κστ), κζ) της παρ. 1 και ειδικότερα:

α) Για την εφαρμογή των περ. ζ) για το πετρέλαιο εσωτερικής καύσης (DIESEL), ια) για το φωτιστικό πετρέλαιο (κηροζίνη) και κζ) για το βιοντίζελ τα οποία χρησιμοποιούνται ως καύσιμα θέρμανσης για τη χρονική περίοδο από τη 15η Οκτωβρίου μέχρι και την 30ή Απριλίου κάθε έτους, ο συντελεστής του Ε.Φ.Κ. ορίζεται σε διακόσια ογδόντα (280) ευρώ το χιλιόλιτρο (kL). Ειδικά για την περίοδο της 15ης Οκτωβρίου 2025 μέχρι και την 30ή Απριλίου 2026 ο συντελεστής του Ε.Φ.Κ. ορίζεται σε είκοσι ένα (21) ευρώ το χιλιόλιτρο (kL).

Στην περίπτωση που οι παραπάνω ημερομηνίες συμπίπτουν με μη εργάσιμες ημέρες, ως ημερομηνία λαμβάνεται η προηγούμενη εργάσιμη για την έναρξη και η επόμενη εργάσιμη για τη λήξη.

αα) Το πετρέλαιο εσωτερικής καύσης (DIESEL) της περ. ζ) της παρ. 1 τίθεται σε ανάλωση, διακινείται και διατίθεται από επιτηδευματίες που εντάσσονται σε Μητρώο Διακινητών Πετρελαίου Θέρμανσης (ΔΙΠΕΘΕ), με την εξαίρεση των Ενόπλων Δυνάμεων για τις οποίες δεν υπάρχει υποχρέωση ένταξής τους στο Μητρώο ΔΙΠΕΘΕ.

αβ) Τα μέλη του Μητρώου ΔΙΠΕΘΕ υποχρεούνται να καταχωρούν με ακρίβεια, εντός δεκατεσσάρων (14) ημερών, στο Πληροφοριακό Σύστημα Παρακολούθησης Πετρελαίου Θέρμανσης που τηρείται στην Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων, όλες τις συναλλαγές του πετρελαίου εσωτερικής καύσης (DIESEL) θέρμανσης που πραγματοποιούν σε όλα τα στάδια, αρχής γενομένης από την κατάθεση στην τελωνειακή αρχή της Δήλωσης Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης (Δ.Ε.Φ.Κ.), μέχρι και την τελική κατανάλωση.

β) Για την εφαρμογή των περ. στ), ι), ιγ), ιστ) και κστ), ως καύσιμα κινητήρων θεωρούνται τα καύσιμα που χρησιμοποιούνται σε μηχανές ή συσκευές στις οποίες η χημική ενέργεια του καυσίμου μέσω της καύσης μετατρέπεται σε θερμική ενέργεια και στη συνέχεια σε κινητική ενέργεια. Για την εφαρμογή των περ. ζ), ια), ιδ), ιζ), και κζ) ως καύσιμα θέρμανσης θεωρούνται τα προοριζόμενα να χρησιμοποιηθούν αποκλειστικά για τη λειτουργία συστημάτων θέρμανσης ή άλλων μέσων για τη θέρμανση ανθρώπων στους χώρους κατοικίας, διαμονής ή εργασίας τους».

Άρθρο……     Επιβολή ανώτατου περιθωρίου κέρδους στη διύλιση πετρελαίου για το έτος 2025

«1. Θεσπίζεται ανώτατο περιθώριο μεικτού κέρδους στην διύλιση πετρελαίου και την παραγωγή προϊόντων διύλισης αυτού στο ύψος του μέσου όρου των αντίστοιχων αποδεδειγμένων περιθωρίων κέρδους της Ε.Ε. αναπροσαρμοζόμενων ανά μήνα. Το μέτρο έχει έκτακτο χαρακτήρα και διαρκεί για ένα έτος.

Σε περίπτωση μη συμμόρφωσης των εταιριών, επιβάλλεται αποκλεισμός της εταιρείας από τα εθνικά και ευρωπαϊκά χρηματοδοτικά εργαλεία.

2. Με κοινή υπουργική απόφαση των Υπουργών Εθνικής Οικονομίας & Οικονομικών, Ανάπτυξης και Επενδύσεων και Περιβάλλοντος & Ενέργειας καθορίζονται τα τεχνικά και οργανωτικά μέτρα, καθώς και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια για την εφαρμογή του παρόντος».

ΠΙΝΑΚΑΣ ΤΡΟΠΟΠΟΙΟΜΕΝΩΝ Ή ΚΑΤΑΡΓΟΥΜΕΝΩΝ ΔΙΑΤΑΞΕΩΝ

Τροποποίηση – αντικατάσταση – συμπλήρωση διατάξεων
Διατάξεις αξιολογούμενης ρύθμισηςΥφιστάμενες διατάξεις
  Άρθρο……. 1 Στο άρθρο 71 του ν. 5222/2025 «Εθνικός Τελωνειακός Κώδικας», όπως ισχύει, προστίθεται παράγραφος 10, η οποία έχει ως εξής: «10. Κατά παρέκκλιση των διατάξεων του παρόντος άρθρου οι συντελεστές του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης (Ε.Φ.Κ.) στα παρακάτω πετρελαιοειδή προϊόντα, από την έναρξη της ισχύος του παρόντος νόμου και για ένα (1) έτος, ορίζονται ως ακολούθως:   I. Ενεργειακά Προϊόντα Τύπος  ενεργειακού προϊόντος Κωδικός    Σ.Ο. Excise product Code Συντελεστής EФΚ Ελάχιστος συντελεστής σε E.E. Bενζίνη με  μόλυβδο 27101250 E410 421€/1.000 lt 421€/1.000 lt Bενζίνη χωρίς μόλυβδο με αριθμό  οκτανίων  μέχρι και 95 27101241 E420 359€/1.000 lt 359€/1.000 lt Bενζίνη χωρίς μόλυβδο με αριθμό οκτανίων  μεγαλύτεpο των 95 αλλά μικρότερο του 98 27101245 εσωτερικής  καύσης (DIESEL)  κινητήρων Bενζίνη χωρίς μόλυβδο με αριθμό  οκτανίων  μεγαλύτερo των 98 27101249 Πετρέλαιο  27101943 27101946 27101947 27101948 27102011 27102016 27102019 E430 330€/1.000 lt     330€/1.000 lt Με απόφαση του Υπουργού Οικονομικών δύναται να παραταθεί η ημερομηνία λήξης της χρονικής περιόδου του προηγούμενου εδαφίου. 2. Σε περίπτωση μεταβολής των ελάχιστων κοινοτικών συντελεστών Ε.Φ.Κ. κατά τα έτη 2025 και 2026 για όλα ή μερικά από τα ανωτέρω προϊόντα, οι νέοι συντελεστές θα ισχύουν από την πρώτη ημέρα του επόμενου μήνα της τροποποίησης αυτών».             Άρθρο.…. Συντελεστές Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης ενεργειακών προϊόντων Η παράγραφος 2 του Άρθρου 71 του ν. 5222/2025 «Εθνικός Τελωνειακός Κώδικας», τροποποιείται ως εξής: «2. Για την εφαρμογή των περ. στ), ζ), ι), ια), ιγ), ιδ), ιστ), ιζ), κστ), κζ) της παρ. 1 και ειδικότερα: α) Για την εφαρμογή των περ. ζ) για το πετρέλαιο εσωτερικής καύσης (DIESEL), ια) για το φωτιστικό πετρέλαιο (κηροζίνη) και κζ) για το βιοντίζελ τα οποία χρησιμοποιούνται ως καύσιμα θέρμανσης για τη χρονική περίοδο από τη 15η Οκτωβρίου μέχρι και την 30ή Απριλίου κάθε έτους, ο συντελεστής του Ε.Φ.Κ. ορίζεται σε διακόσια ογδόντα (280) ευρώ το χιλιόλιτρο (kL). Ειδικά για την περίοδο της 15ης Οκτωβρίου 2025 μέχρι και την 30ή Απριλίου 2026 ο συντελεστής του Ε.Φ.Κ. ορίζεται σε είκοσι ένα (21) ευρώ το χιλιόλιτρο (kL). Στην περίπτωση που οι παραπάνω ημερομηνίες συμπίπτουν με μη εργάσιμες ημέρες, ως ημερομηνία λαμβάνεται η προηγούμενη εργάσιμη για την έναρξη και η επόμενη εργάσιμη για τη λήξη. αα) Το πετρέλαιο εσωτερικής καύσης (DIESEL) της περ. ζ) της παρ. 1 τίθεται σε ανάλωση, διακινείται και διατίθεται από επιτηδευματίες που εντάσσονται σε Μητρώο Διακινητών Πετρελαίου Θέρμανσης (ΔΙΠΕΘΕ), με την εξαίρεση των Ενόπλων Δυνάμεων για τις οποίες δεν υπάρχει υποχρέωση ένταξής τους στο Μητρώο ΔΙΠΕΘΕ. αβ) Τα μέλη του Μητρώου ΔΙΠΕΘΕ υποχρεούνται να καταχωρούν με ακρίβεια, εντός δεκατεσσάρων (14) ημερών, στο Πληροφοριακό Σύστημα Παρακολούθησης Πετρελαίου Θέρμανσης που τηρείται στην Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων, όλες τις συναλλαγές του πετρελαίου εσωτερικής καύσης (DIESEL) θέρμανσης που πραγματοποιούν σε όλα τα στάδια, αρχής γενομένης από την κατάθεση στην τελωνειακή αρχή της Δήλωσης Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης (Δ.Ε.Φ.Κ.), μέχρι και την τελική κατανάλωση. β) Για την εφαρμογή των περ. στ), ι), ιγ), ιστ) και κστ), ως καύσιμα κινητήρων θεωρούνται τα καύσιμα που χρησιμοποιούνται σε μηχανές ή συσκευές στις οποίες η χημική ενέργεια του καυσίμου μέσω της καύσης μετατρέπεται σε θερμική ενέργεια και στη συνέχεια σε κινητική ενέργεια. Για την εφαρμογή των περ. ζ), ια), ιδ), ιζ), και κζ) ως καύσιμα θέρμανσης θεωρούνται τα προοριζόμενα να χρησιμοποιηθούν αποκλειστικά για τη λειτουργία συστημάτων θέρμανσης ή άλλων μέσων για τη θέρμανση ανθρώπων στους χώρους κατοικίας, διαμονής ή εργασίας τους».                                                                       Άρθρο……Επιβολή ανώτατου περιθωρίου κέρδους στη διύλιση πετρελαίου για το έτος 2025 «1. Θεσπίζεται ανώτατο περιθώριο μεικτού κέρδους στην διύλιση πετρελαίου και την παραγωγή προϊόντων διύλισης αυτού στο ύψος του μέσου όρου των αντίστοιχων αποδεδειγμένων περιθωρίων κέρδους της Ε.Ε. αναπροσαρμοζόμενων ανά μήνα. Το μέτρο έχει έκτακτο χαρακτήρα και διαρκεί για ένα έτος. Σε περίπτωση μη συμμόρφωσης των εταιριών, επιβάλλεται αποκλεισμός της εταιρείας από τα εθνικά και ευρωπαϊκά χρηματοδοτικά εργαλεία. 2. Με κοινή υπουργική απόφαση των Υπουργών Εθνικής Οικονομίας & Οικονομικών, Ανάπτυξης και Επενδύσεων και Περιβάλλοντος & Ενέργειας καθορίζονται τα τεχνικά και οργανωτικά μέτρα, καθώς και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια για την εφαρμογή του παρόντος».
                                                                                                Άρθρο 71 – Συντελεστές Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης ενεργειακών προϊόντων 2. Για την εφαρμογή των περ. στ), ζ), ι), ια), ιγ), ιδ), ιστ), ιζ), κστ), κζ) της παρ. 1 και ειδικότερα:  α) Για την εφαρμογή των περ. ζ) για το πετρέλαιο εσωτερικής καύσης (DIESEL), ια) για το φωτιστικό πετρέλαιο (κηροζίνη) και κζ) για το βιοντίζελ τα οποία χρησιμοποιούνται ως καύσιμα θέρμανσης για τη χρονική περίοδο από τη 15η Οκτωβρίου μέχρι και την 30ή Απριλίου κάθε έτους, ο συντελεστής του Ε.Φ.Κ. ορίζεται σε διακόσια ογδόντα (280) ευρώ το χιλιόλιτρο (kL). Στην περίπτωση που οι παραπάνω ημερομηνίες συμπίπτουν με μη εργάσιμες ημέρες, ως ημερομηνία λαμ-βάνεται η προηγούμενη εργάσιμη για την έναρξη και η επόμενη εργάσιμη για τη λήξη.  αα) Το πετρέλαιο εσωτερικής καύσης (DIESEL) της περ. ζ) της παρ. 1 τίθεται σε ανάλωση, διακινείται και διατίθεται από επιτηδευματίες που εντάσσονται σε Μητρώο Διακινητών Πετρελαίου Θέρμανσης (ΔΙΠΕΘΕ), με την εξαίρεση των Ενόπλων Δυνάμεων για τις οποίες δεν υπάρχει υποχρέωση ένταξής τους στο Μητρώο ΔΙΠΕΘΕ.  αβ) Τα μέλη του Μητρώου ΔΙΠΕΘΕ υποχρεούνται να καταχωρούν με ακρίβεια, εντός δεκατεσσάρων (14) ημερών, στο Πληροφοριακό Σύστημα Παρακολούθησης Πετρελαίου Θέρμανσης που τηρείται στην Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων, όλες τις συναλλαγές του πετρελαίου εσωτερικής καύσης (DIESEL) θέρμανσης που πραγματοποιούν σε όλα τα στάδια, αρχής γενομένης από την κατάθεση στην τελωνειακή αρχή της Δήλωσης Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης (Δ.Ε.Φ.Κ.), μέχρι και την τελική κατανάλωση.    β) Για την εφαρμογή των περ. στ), ι), ιγ), ιστ) και κστ), ως καύσιμα κινητήρων θεωρούνται τα καύσιμα που χρησιμοποιούνται σε μηχανές ή συσκευές στις οποίες η χημική ενέργεια του καυσίμου μέσω της καύσης μετατρέπεται σε θερμική ενέργεια και στη συνέχεια σε κινητική ενέργεια. Για την εφαρμογή των περ. ζ), ια), ιδ), ιζ), και κζ) ως καύσιμα θέρμανσης θεωρούνται τα προοριζόμενα να χρησιμοποιηθούν αποκλειστικά για τη λειτουργία συστημάτων θέρμανσης ή άλλων μέσων για τη θέρμανση ανθρώπων στους χώρους κατοικίας, διαμονής ή εργασίας τους.                                               

Αθήνα,  05 Νοεμβρίου 2025

Οι προτείνοντες βουλευτές

Φάμελλος Σωκράτης

Καλαματιανός Διονύσης

Παππάς Νικόλαος

Μαμουλάκης Χάρης

Μεϊκόπουλος Αλέξανδρος

Γεροβασίλη Όλγα

Καραμέρος Γιώργος

Κόκκαλης Βασίλης

Μπάρκας Κωνσταντίνος

Ακρίτα Έλενα

Βέττα Καλλιόπη

Γαβρήλος Γιώργος

Γιαννούλης Χρήστος

Δούρου Ειρήνη

Ζαμπάρας Μιλτιάδης

Κασιμάτη Νίνα

Κεδίκογλου Συμεών

Κοντοτόλη Μαρίνα

Νοτοπούλου Κατερίνα

Ξανθόπουλος Θεόφιλος

Παναγιωτόπουλος Ανδρέας

Παπαηλιού Γιώργος

Πολάκης Παύλος

Τσαπανίδου Πόπη

Ψυχογιός Γιώργος

Ερώτηση Ζαμπάρα: Θεσμική εκκρεμότητα και περιβαλλοντική αυθαιρεσία – Η Τριχωνίδα στο έλεος ενός ενεργειακού σχεδιασμού δίχως δεδομένα και κανόνες

Μίλτος Ζαμπάρας: Η Τριχωνίδα δεν θα γίνει πειραματόζωο της ενεργειακής ασυδοσίας – η Αιτωλοακαρνανία δεν θα γίνει ενεργειακή αποικία

Η κυβέρνηση Μητσοτάκη, πίσω από τον μανδύα της “πράσινης ανάπτυξης”, έχει εξαπολύσει μια άνευ προηγουμένου ενεργειακή επέλαση στην Αιτωλοακαρνανία.

Με πρόσχημα την επιτάχυνση της ενεργειακής μετάβασης, έχει μετατρέψει την περιοχή σε πειραματικό πεδίο για την ασύδοτη εγκατάσταση ΑΠΕ και αντλησιοταμιευτικών έργων, χωρίς κανόνες, χωρίς δεδομένα και χωρίς σεβασμό στο περιβάλλον ή στους ανθρώπους του τόπου.

Η λίμνη Τριχωνίδα, η μεγαλύτερη και καθαρότερη φυσική λίμνη της χώρας – υπό καθεστώς προστασίας – βρίσκεται στο στόχαστρο ενός τεράστιου σχεδίου αντλησιοταμίευσης που απειλεί να αλλοιώσει οριστικά τη λειτουργία και τον χαρακτήρα της.

Την ίδια στιγμή, σύμφωνα με τον χάρτη της ΡΑΑΕΥ, έχουν εκδοθεί πάνω από 30 άδειες για αντλησιοταμιευτικά έργα σε λίμνες της Αιτωλοακαρνανίας και των όμορων περιοχών.

Αν προχωρήσουν όλα αυτά τα σχέδια, η Αιτωλοακαρνανία κινδυνεύει να μετατραπεί σε ένα απέραντο ενεργειακό πάρκο, ένα τοπίο βιομηχανικής αλλοίωσης και περιβαλλοντικής λεηλασίας.

«Δεν μιλάμε για “πράσινη ανάπτυξη”. Μιλάμε για πράσινη αρπαχτή. Για μια κυβέρνηση που έχει παραδώσει τη γη, το νερό και τον αέρα της Αιτωλοακαρνανίας σε λίγες εταιρείες και αδειοδοτεί χωρίς σχέδιο, χωρίς επιστημονικά δεδομένα, χωρίς καν στοιχειώδη θεσμική προστασία», τόνισε ο Μίλτος Ζαμπάρας, Βουλευτής Αιτωλοακαρνανίας του ΣΥΡΙΖΑ–ΠΣ.

Δεν υπάρχει ούτε επικαιροποιημένη μέτρηση του όγκου της λίμνης, ούτε καθορισμένη οικολογική στάθμη. Οι υδρολογικές μελέτες βασίζονται σε ανεπαρκή και μη επαληθευμένα στοιχεία, ενώ η περιοχή διατρέχεται από τέσσερα σεισμικά ρήγματα και ήδη παρουσιάζει φαινόμενα καθιζήσεων.

Την ίδια ώρα, το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας καθυστερεί εσκεμμένα κρίσιμα εργαλεία προστασίας:

  • Η Ειδική Περιβαλλοντική Μελέτη για την προστασία της λίμνης εκκρεμεί.
  • Το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις ΑΠΕ, που θα έβαζε φρένο σε τέτοιες παρεμβάσεις σε περιοχές υψηλής οικολογικής αξίας, παραμένει «παγωμένο».
  • Η Ελλάδα έχει ήδη καταδικαστεί από το Δικαστήριο της Ε.Ε. για μη συμμόρφωση στις περιβαλλοντικές της υποχρεώσεις.

«Δεν είναι ανικανότητα. Είναι επιλογή. Μια συνειδητή στρατηγική θεσμικής παράλυσης για να λειτουργεί το Υπουργείο ως μεσάζοντας επιχειρηματικών συμφερόντων», υπογράμμισε ο Μ. Ζαμπάρας.

«Η Αιτωλοακαρνανία έχει γίνει πειραματόζωο ενεργειακής αυθαιρεσίας. Αν δεν υπάρξει άμεση θεσμική θωράκιση, το επόμενο στάδιο θα είναι η οριστική περιβαλλοντική καταστροφή».

Ο Βουλευτής κατέθεσε Κοινοβουλευτική Ερώτηση προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, ζητώντας απαντήσεις για:

  • Την αντιστοίχιση των αδειοδοτήσεων με το ευρωπαϊκό δίκαιο,
  • Την έλλειψη υδρολογικών και γεωτεχνικών δεδομένων,
  • Την καθυστέρηση στην ολοκλήρωση των ΕΠΜ και του Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου για τις ΑΠΕ.

«Η Τριχωνίδα δεν είναι απλώς μια λίμνη. Είναι σύμβολο ζωής, φυσικής ισορροπίας και συλλογικής ευθύνης. Όποιος τη βλέπει ως ενεργειακή δεξαμενή, καταδικάζει έναν ολόκληρο τόπο σε υποβάθμιση και φτώχεια», κατέληξε ο κ. Ζαμπάρας.

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ερώτησης:

ΕΡΩΤΗΣΗ

Προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας

Θέμα: «Θεσμική εκκρεμότητα και περιβαλλοντική αυθαιρεσία. Η Τριχωνίδα στο έλεος ενός ενεργειακού σχεδιασμού δίχως δεδομένα και κανόνες».

Η κυβέρνηση της ΝΔ διακηρύσσει διαρκώς τη βούλησή της να επιταχύνει την ενεργειακή μετάβαση και να ενισχύσει τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας. Ωστόσο, τα γεγονότα δείχνουν πως πίσω από τον τίτλο της “πράσινης ανάπτυξης” κρύβεται μια εκ του πονηρού προχειρότητα στο σχεδιασμό, μια θεσμική αφωνία στις περιβαλλοντικές δεσμεύσεις της χώρας και μια προκλητική έλλειψη διαφάνειας. Συνειδητά επιλέγετε να κρατάτε μη ολοκληρωμένο το θεσμικό πλαίσιο, καθυστερώντας κρίσιμες αποφάσεις.

Η περίπτωση της λίμνης Τριχωνίδας αποκαλύπτει την εκτροπή που συντελείται στον τομέα του περιβάλλοντος και των Α.Π.Ε. Την ώρα που η επιστημονική κοινότητα και οι τοπικές κοινωνίες εκφράζουν τεκμηριωμένες ενστάσεις, το ΥΠΕΝ επιλέγει να αφήνει ανοιχτό ένα θεσμικό κενό, μέσα στο οποίο προωθούνται έργα τεράστιας κλίμακας δίχως βασικά δεδομένα, δίχως κανόνα και μέτρο. 

Η Τριχωνίδα, η μεγαλύτερη και καθαρότερη φυσική λίμνη της Ελλάδας – που πέραν των οικολογικών της παραμέτρων, εντάσσεται και ως προστατευόμενη περιοχή πόσιμου ύδατος (ΣΔΛΑΠ EL04) – βρίσκεται στο επίκεντρο ενεργειακού σχεδίου αντλησιοταμίευσης που θα μπορούσε να αλλοιώσει οριστικά τη λειτουργία και τον χαρακτήρα της. 

Την ίδια στιγμή, σύμφωνα με τον χάρτη της ΡΑΑΕΥ, έχουν εκδοθεί πάνω από τριάντα (30) άδειες για αντλησιοταμιευτικά έργα σε λίμνες της Αιτωλοακαρνανίας και όμορων περιοχών. Αν όλα αυτά τα έργα προχωρήσουν, η περιοχή κινδυνεύει να μετατραπεί σε ένα απέραντο ενεργειακό πάρκο, με ασυντόνιστη και άναρχη ανάπτυξη. Το παράδοξο και πιο ανησυχητικό είναι ότι ενώ πρόκειται για έργα μείζονος περιβαλλοντικής σημασίας, οι αρμόδιες υπηρεσίες δεν διαθέτουν επίσημα υδρολογικά δεδομένα για τη μεγαλύτερη φυσική λίμνη της χώρας.

Δεν υπάρχει επικαιροποιημένη μέτρηση του όγκου νερού, ούτε καθορισμένη οικολογική στάθμη. Οι υδρολογικές εκτιμήσεις των μελετών που κατατίθενται βασίζονται σε ελλιπείς ή μη επαληθευμένες πηγές, γεγονός που έχει προκαλέσει έντονη ανησυχία στην επιστημονική κοινότητα. Επιπλέον, η κυβέρνηση επιλέγει να αγνοεί  τις προειδοποιήσεις και να προχωρά σε έκδοση αδειών δίχως πρότερη στοιχειώδη αξιολόγηση κινδύνου, καθώς σύμφωνα με ειδικούς, η περιοχή διατρέχεται από τέσσερα σεισμικά ρήγματα και ήδη εμφανίζει φαινόμενα καθιζήσεων. 

Η διεθνής εμπειρία υποδεικνύει ότι τέτοια έργα προϋποθέτουν πολυετή έρευνα, ολοκληρωμένα προγράμματα παρακολούθησης και φυσικά δεν εγκαθίστανται σε φυσικές λίμνες που αποτελούν και πηγή ύδρευσης. Στην Ελλάδα, η πολιτική επιλογή της κυβέρνησης είναι να επιταχύνει τις αδειοδοτήσεις, αφήνοντας πίσω τη γνώση, την επιστήμη, τον σχεδιασμό και εσκεμμένα ανολοκλήρωτο το θεσμικό πλαίσιο. 

Η Ειδική Περιβαλλοντική Μελέτη (Ε.Π.Μ.) που θα καθόριζε τι επιτρέπεται και τι όχι στις προστατευόμενες περιοχές καθυστερούν μεθοδικά εδώ και έξι (6) χρόνια, ενώ στόχοι διατήρησης δεν έχουν ακόμη θεσπιστεί, παρά την υποχρέωση και την ήδη επιβληθείσα καταδίκη της Ελλάδας από το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Δεν πρόκειται για διοικητική ανεπάρκεια, αλλά για θεσμική επιλογή παράλυσης, ώστε το ΥΠΕΝ να αποφασίζει κατά περίπτωση, χωρίς δεσμευτικά κριτήρια,  χωρίς λογοδοσία. Άλλωστε, με αυτό τον τρόπο εγκρίθηκαν και οι υπόλοιπες ΕΠΜ άλλων περιοχών.

Το ίδιο μοτίβο επαναλαμβάνεται και στο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις ΑΠΕ. Το σχέδιο έχει ολοκληρωθεί εδώ και καιρό και είναι γνωστό ότι προβλέπει ρητή απαγόρευση τέτοιων έργων αποθήκευσης ενέργειας σε ζώνες υψηλής οικολογικής αξίας. Όμως το ΥΠΕΝ αποφεύγει αδικαιολόγητα, εδώ και έξι (6) χρόνια, να προχωρήσει στις απαραίτητες ενέργειες. Όσο δεν υπάρχει ο κανόνας, επικρατεί η εξαίρεση. Οι καθυστερήσεις αυτές, δεν είναι τυχαίες, αλλά πολιτικά χρήσιμες.

Την ίδια στιγμή ο ΑΔΜΗΕ επισημαίνει ότι υπάρχουν περιοχές του συστήματος με κορεσμό στην απορρόφηση των ΑΠΕ, γεγονός που αποδεικνύει πως η αδειοδοτική φρενίτιδα για νέα έργα γίνεται χωρίς ενεργειακό σχεδιασμό, χωρίς ουσιαστικό συντονισμό των επενδύσεων, δικτύου και περιβάλλοντος.

Είναι προφανές ότι χωρίς συνολικό σχεδιασμό, χωρίς ιεράρχηση έργων και χωρίς σαφές θεσμικό πλαίσιο, η πράσινη μετάβαση εκφυλίζεται σε πεδίο άναρχης επιχειρηματικής δραστηριότητας και οι ΑΠΕ από μοχλός προόδου σε πηγή κοινωνικής έντασης και περιβαλλοντικής  υποβάθμισης.

Επειδή, η λίμνη Τριχωνίδα και η ευρύτερη περιοχή της Αιτωλοακαρνανίας κινδυνεύει να μετατραπεί σε πείραμα ενεργειακής αυθαιρεσίας, που θα αφήσει πίσω του ένα μη αναστρέψιμο περιβαλλοντικό αποτύπωμα. 

Επειδή, δεν πρόκειται για μεμονωμένο περιστατικό αλλά για σύμπτωμα μιας γενικευμένης απορρύθμισης κατά την οποία με δική σας ευθύνη η ανάπτυξη των ΑΠΕ εξελίσσεται δίχως θεσμική πυξίδα, χωρίς επαρκή έλεγχο και κυρίως χωρίς ουσιαστική μέριμνα για την οικολογική ισορροπία.

Επειδή σχετικά πρόσφατα, η Ε.Ε. έστειλε προειδοποιητική επιστολή προς την Ελλάδα για να συμμορφωθεί με την καταδικαστική απόφαση του Δικαστηρίου (C-849/19).

Ερωτάται ο κ. Υπουργός

  1. Πώς διασφαλίζει το ΥΠΕΝ ότι οι τρέχουσες αδειοδοτήσεις έργων ΑΠΕ δεν αντιβαίνουν το ευρωπαϊκό δίκαιο, εφόσον το θεσμικό πλαίσιο της χώρας παραμένει ελλιπές για τις περιοχές της Τριχωνίδας και των γύρω λιμνών; Οι πολιτικές σας επιλογές που ενθαρρύνουν και προωθούν την αλόγιστη και άναρχη εγκατάσταση έργων αντλησιοταμίευσης σε προστατευόμενα οικοσυστήματα, συνάδουν με τις απαιτήσεις της Οδηγίας 92/43/ΕΚ;
  1. Πώς διασφαλίζει την απαίτηση του άρθ. 4 παρ. 7 της Οδηγίας 2000/60, δεδομένου ότι οι δύο λίμνες (Τριχωνίδα, Αμβρακία ) αποτελούν φυσικούς σχηματισμούς; Προβλέπονται έργα αντλησιοταμίευσης στο εγκεκριμένο Σχέδιο Διαχείρισης Λεκάνης Απορροής Δυτικής Ελλάδας;
  1. Πώς εξηγεί το γεγονός ότι προωθούνται τέτοια έργα σε φυσικές λίμνες, δίχως επαρκή υδρολογικά δεδομένα, δίχως τα ελάχιστα κριτήρια γεωτεχνικής ασφάλειας;

4. Πότε σκοπεύει να ολοκληρώσει το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις Α.Π.Ε.

και τις Ε.Π.Μ., ώστε να υπάρξει επιτέλους θεσμικό πλαίσιο για τη διαχείριση αυτών

των έργων σε προστατευόμενες περιοχές;

Ο ερωτών Βουλευτής

Ζαμπάρας Μιλτιάδης (Μίλτος)

Ερώτηση βουλευτών ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ: Παράνομη απόθεση αποβλήτων στην περιοχή της Γέφυρας Καλογήρου και κίνδυνος για τη δημόσια υγεία

Αθήνα, 3 Νοεμβρίου 2025

ΕΡΩΤΗΣΗ

Προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας

Θέμα: «Παράνομη απόθεση αποβλήτων στην περιοχή της Γέφυρας Καλογήρου και κίνδυνος για τη δημόσια υγεία».

Σύμφωνα με δημοσιεύματα και καταγγελία του Δήμου Αρταίων, στην περιοχή της Γέφυρας Καλογήρου, στα όρια των Δήμων Αρταίων και Ζηρού, διαπιστώθηκε παράνομη απόθεση μεγάλων ποσοτήτων αποβλήτων ζωικής προέλευσης, τα οποία φέρονται να μεταφέρθηκαν από επιχείρηση στην Κέρκυρα και να εναποτέθηκαν σε ιδιωτικό χώρο. Η περιοχή βρίσκεται σε άμεση γειτνίαση με τον Σταθμό Μεταφόρτωσης Απορριμμάτων (ΣΜΑ) και το «Πράσινο Σημείο», γεγονός που εγείρει σοβαρά ζητήματα περιβαλλοντικής ασφάλειας και προστασίας της δημόσιας υγείας.

Επειδή η ανεξέλεγκτη διάθεση αποβλήτων ζωικής προέλευσης ενδέχεται να προκαλέσει μόλυνση του εδάφους, των υπόγειων υδάτων και εν τέλει του πόσιμου νερού της περιοχής, με άμεσο κίνδυνο για την υγεία των πολιτών,

Επειδή η διαχείριση αποβλήτων αποτελεί υποχρέωση που διέπεται από συγκεκριμένο ευρωπαϊκό και εθνικό πλαίσιο, το οποίο απαιτεί ελεγκτικό μηχανισμό και διαφάνεια στη διαχείριση,

Επειδή η Περιφέρεια Ηπείρου έχει εποπτικό και ελεγκτικό ρόλο ως προς τις περιβαλλοντικές αδειοδοτήσεις και την παρακολούθηση των εγκαταστάσεων και οφείλει να διασφαλίζει ότι δεν υφίστανται παρατυπίες ή περιπτώσεις παράνομης απόθεσης αποβλήτων,

Επειδή η τοπική κοινωνία έχει δικαίωμα και ανάγκη για επίσημη ενημέρωση, καθώς και για άμεση αποκατάσταση της περιοχής, ώστε να αποφευχθούν σοβαρές και ενδεχομένως μη αναστρέψιμες συνέπειες.

Ερωτάται ο κ. Υπουργός:

  1. Πότε ενημερώθηκαν οι αρμόδιες υπηρεσίες του Υπουργείου και της Περιφέρειας Ηπείρου για το συγκεκριμένο περιστατικό και ποιες ενέργειες κινητοποιήθηκαν άμεσα;
  2. Έχει πραγματοποιηθεί αυτοψία από τις αρμόδιες περιβαλλοντικές υπηρεσίες και ποια είναι τα αποτελέσματα αυτής;
  3. Ποιο είναι το σχέδιο άμεσης απομάκρυνσης των αποβλήτων και αποκατάστασης της περιβαλλοντικής ζημιάς και σε ποιο χρονοδιάγραμμα προβλέπεται να υλοποιηθεί;
  • Έχουν κινηθεί οι διαδικασίες για την αναζήτηση και επιβολή ποινικών ή διοικητικών ευθυνών προς τους εμπλεκόμενους;
  • Ποιες ενέργειες θα αναληφθούν για τη διασφάλιση ότι αντίστοιχα φαινόμενα δεν θα επαναληφθούν στο μέλλον στην ευρύτερη περιοχή;

Οι ερωτώντες Βουλευτές

Μπάρκας Κώστας

Ζαμπάρας Μίλτος

Βουλευτές ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ: «Η Κρήτη “στο περιθώριο” της ενεργειακής μετάβασης. Ανισότητες, καθυστερήσεις και πολιτικές ευθύνες για τις δυσχέρειες πρόσβασης στην αυτοπαραγωγή»

ΕΡΩΤΗΣΗ

Προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας


Θέμα: «Η Κρήτη “στο περιθώριο” της ενεργειακής μετάβασης. Ανισότητες, καθυστερήσεις και πολιτικές ευθύνες για τις δυσχέρειες πρόσβασης στην αυτοπαραγωγή»

Τα τελευταία χρόνια, η πράσινη μετάβαση και η μείωση του ενεργειακού αποτυπώματος, μέσω της αξιοποίησης Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ), παρουσιάζονται ως διαρκείς στρατηγικές προτεραιότητες της χώρας. Πίσω, όμως, από την εικόνα της «εθνικής προόδου» και τους αριθμούς που καταγράφουν ρεκόρ – κυρίως σε επίπεδο φωτοβολταϊκών εγκαταστάσεων για το 2024 – αποκαλύπτονται και σοβαρές περιφερειακές ανισότητες. Χαρακτηριστικό παράδειγμα εξαίρεσης αποτελεί η Κρήτη, η οποία, δεδομένων των ευνοϊκών κλιματικών συνθηκών και της ηλιοφάνειάς της, ενώ θα μπορούσε να είναι πρωτοπόρος στον τομέα της αυτοπαραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, παραμένει εγκλωβισμένη σε θεσμική στασιμότητα, αδικαιολόγητες καθυστερήσεις και άνιση μεταχείριση από τη Διοίκηση και τους αρμόδιους φορείς.

Μέχρι σήμερα, δύο είναι οι βασικές μέθοδοι αυτοπαραγωγής/ αυτοκατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας που έχουν χρησιμοποιηθεί στη χώρα μας από φυσικά και νομικά πρόσωπα, αυτή του ενεργειακού συμψηφισμού (Net Metering) και αυτή του ταυτοχρονισμένου (λογιστικού) συμψηφισμού (Net Billing). Ειδικότερα, το Net Metering είναι ένα σχήμα που επιτρέπει στους καταναλωτές να παράγουν ηλεκτρική ενέργεια με δυνατότητα χρήσης της ετεροχρονισμένα. Η παραγόμενη δηλαδή ενέργεια δεν είναι απαραίτητο να ταυτοχρονίζεται με την καταναλισκόμενη αφού τυχόν πλεόνασμα καταγράφεται και εγχέεται στο δίκτυο, με δυνατότητα συμψηφισμού του σε επόμενη χρήση. Το Net Billing από την άλλη,  δίνει τη δυνατότητα μόνο για επί τόπου κατανάλωση της παραγόμενης ενέργειας και για διοχέτευση τυχόν πλεονάζουσας στο σύστημα, έναντι όμως αποζημίωσής της, με τιμές λιανικής, ή αποθήκευσής της – εφόσον ο καταναλωτής έχει εγκαταστήσει ο ίδιος σύστημα αποθήκευσης- για μελλοντική χρήση.

Με βάση το οικείο νομοθετικό πλαίσιο, η Κρήτη είναι ενταγμένη στις περιοχές που με την απόφαση της ΡΑΕ (νυν ΡΑΑΕΥ), υπ’ αριθ. 96/2007/24.05.2007, χαρακτηρίστηκαν ως περιοχές με κορεσμένα δίκτυα για φωτοβολταϊκούς και αιολικούς σταθμούς και παράλληλα καθορίστηκε το περιθώριο απορρόφησης ηλεκτρικής ισχύος. Αναφορικά με το διαθέσιμο ενεργειακό χώρο της Κρήτης, σύμφωνα με την περ. γ, της παρ.1, του Ν.4819/2021 (ΦΕΚ Α 129/23.7.2021). και μέχρι εκδόσεως από τη Ρ.Α.Ε. απόφασης άρσης κορεσμού, θεσμοθετήθηκε, συνολική ισχύς εκατόν ογδόντα μεγαβάτ (180 MW), εκ των οποίων σαράντα μεγαβάτ (40 MW) διατέθηκαν αποκλειστικά σε σταθμούς αυτοκατανάλωσης με ενεργειακό συμψηφισμό (Net Metering) φυσικών ή νομικών προσώπων, καθώς και σε σταθμούς του Ειδικού Προγράμματος Ανάπτυξης Φωτοβολταϊκών Συστημάτων επί κτιριακών εγκαταστάσεων και τριάντα μεγαβάτ (30 MW) διατέθηκαν σε σταθμούς Ενεργειακών Κοινοτήτων (Ε.Κοιν.) στις οποίες συμμετέχουν Οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Ο.Τ.Α.) α΄ και β΄ βαθμού και σε σταθμούς με περισσότερα από εξήντα (60) μέλη, εκ των οποίων τουλάχιστον τα πενήντα (50) είναι φυσικά πρόσωπα. Κατά συνέπεια ο υπολειπόμενος ηλεκτρικός χώρος 110 MW, διατέθηκε στην εγκατάσταση φωτοβολταϊκών πάρκων.

Ένα μόλις χρόνο αργότερα, με την εφαρμογή του Ν. 4951/2022 (ΦΕΚ Α 129/4.7.2022), ο ΔΕΔΔΗΕ σταμάτησε να δέχεται νέες αιτήσεις Net Metering στην Κρήτη και τις συμπεριέλαβε στη διαδικασία του χρονοδιαγράμματος αιτήσεων για Φ/Β πάρκα των 400Kw, με ορισθείσα ημερομηνία για την υποβολή τους την 25/10/2022, παρότι επρόκειτο για διακριτό ενεργειακό χώρο. Οι αιτήσεις που υποβλήθηκαν στις 25/10/2022, φέρονται να μην έχουν απαντηθεί, παρά το γεγονός ότι έχουν λάβει Βεβαίωση Πληρότητας από τον Διαχειριστή του Δικτύου. Σε αυτήν την καθυστέρηση συνετέλεσε η διερεύνηση από τη ΡΑΕΥ σχετικών υποβληθεισών σε αυτήν καταγγελιών, περί αδιαφανούς διαδικασίας υποβολής των εν λόγω αιτήσεων, που οδήγησε στην έκδοση της με αρ. Ε-132/2023 Απόφασής της, με την οποία διαπιστώθηκαν παραβάσεις του ΔΕΔΔΗΕ και επεβλήθη το ανάλογο πρόστιμο, χωρίς ωστόσο να ακυρωθεί η όλη διαδικασία. Η κατάσταση περιπλέχθηκε ακόμη περισσότερο, καθώς με τον ν. 5106/2024 (ΦΕΚ Α’ 63/1.5.2024), στις 15.05.2024 διεκόπη πανελλαδικά η λήψη από το ΔΕΔΗΕΕ, αιτήσεων Net Metering, καθώς καταργήθηκε αυτή η δυνατότητα και εφεξής οι νέες εγκαταστάσεις σταθμών αυτοπαραγωγής, αφορούσαν μόνο τη μέθοδο ταυτοχρονισμένου συμψηφισμού Net Billing, χωρίς να διευκρινιστεί η τύχη των αιτήσεων που βρίσκονταν σε εκκρεμότητα.

Εύλογα κατανοεί κανείς ότι οι συνέπειες της κατάστασης αυτής, είναι δυσμενείς και διάχυτες, τόσο για τους οικιακούς καταναλωτές, λόγω παρεμπόδισης της ισότητάς στο δικαίωμα της αυτοκατανάλωσης, όσο και για τις επιχειρήσεις που βλέπουν την ανταγωνιστικότητά τους να μειώνεται λόγω υπέρογκου ενεργειακού κόστους, με όσες ιδίως δραστηριοποιούνται στον τουριστικό κλάδο να βιώνουν διπλό αδιέξοδο, καθώς στο ενεργειακό κόστος προστίθεται και η αδυναμία μείωσης αποτύπωσης του CO2, καθοριστικός παράγοντας ανταγωνιστικότητας στο διεθνή τουρισμό.

Δεδομένων των όσων προπαρατέθηκαν, οι εν λόγω καθυστερήσεις και κατ’ επέκταση η μη αξιοποίηση του αποδοθέντος χώρου ενέργειας στην Κρήτη, γεννούν δεύτερες σκέψεις στους πολίτες, τόσο για την τελική χρήση του όσο και για την ύπαρξη λογοδοσίας και διαφάνειας. Κατά συνέπεια:

Επειδή, η ενεργειακή μετάβαση αποτελεί παράγοντα κρίσιμης σημασίας για τη βιωσιμότητα και την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων της Κρήτης,

Επειδή, το δικαίωμα της ισότητας των καταναλωτών στην αυτοπαραγωγή είναι αδιαμφισβήτητο και δε νοείται στο χώρο της ενεργειακής μετάβασης η ύπαρξη δύο ταχυτήτων,

Επειδή, παρά τις εξαγγελίες περί ενίσχυσης της βιωσιμότητας και ενεργειακής δημοκρατίας, στην Κρήτη τα προγράμματα σταματούν απότομα, η απορρόφηση των κονδυλίων δεν προχωρά, και οι πολίτες φαίνεται να στερούνται συστηματικά την πρόσβαση σε εργαλεία ενεργειακής αυτονομίας.

Ερωτάται ο κ. Υπουργός:

  1. Λαμβάνοντας υπόψη ότι δεν έχει ολοκληρωθεί η Φάση ΙΙ διασύνδεσης του νησιού, ώστε να ισχύσουν τα οριζόμενα στην σχετική απόφαση ΡΑΕ 88/2023 (ΦΕΚ Β’1400/09-03-2023) για την αύξηση περιθωρίου ισχύος των έργων Α.Π.Ε. στην Κρήτη, ποιος είναι σήμερα ο ισχύων συνολικός ηλεκτρικός χώρος που διατίθεται στο νησί και πως αυτός επιμερίζεται;
  2. Με τον ν.4819/2021 (ΦΕΚ Α 129/23.7.2021), ο αρχικώς συνολικά ηλεκτρικός χώρος που διανεμήθηκε στην Κρήτη ήταν 180MW, εκ των οποίων τα 40MW διατέθηκαν για συνδέσεις αυτοπαραγωγής μέσω ενεργειακού συμψηφισμού (NetMetering) που τότε ήταν σε ισχύ. Σήμερα, μετά και τη διάθεση επιπλέον χώρου 200MW κατά την περ. α’, της παρ.1 του αρ.28 του ν.5151/2024 (ΦΕΚ A’ 173/04.11.2024) και με δεδομένη την κατάργηση του netmetering και την υφιστάμενη δυνατότητα για νέες συνδέσεις αποκλειστικά και μόνο μέσω netbilling, πόσα είναι τα διαθέσιμα MW για το σκοπό αυτό; Από τα MW του ηλεκτρικού χώρου που αφορούν σταθμούς αυτοπαραγωγής και έχουν ήδη εξαντληθεί, σε πόσα αντιστοιχούν οι ενεργές συνδέσεις με το προηγούμενο καθεστώς netmetering και σε πόσα με netbilling;
  3. Προτίθεται να εξετάσει την πιθανότητα θέσεως ξανά σε ισχύ της δυνατότητας εγκατάστασης σταθμών μέσω ενεργειακού συμψηφισμού (netmetering) για ορισμένες έστω κατηγορίες όπως τα ευάλωτα νοικοκυριά, οι δημοτικές υποδομές και οι ενεργειακές κοινότητες ευρείας βάσης;
  4. Υπάρχουν εκκρεμείς αιτήσεις συνδέσεων αυτοπαραγωγής της 25/10/2022, που δεν έχουν ακόμη απαντηθεί και σε ποιες ενέργειες προτίθεται να προβεί αναφορικά με την υλοποίησή τους;
  5. Εφόσον ευσταθούν οι σχετικές καταγγελίες, πως σκοπεύει να αντιμετωπίσει τη διαρκή καθυστέρηση αλλά και τυχόν αδιαφάνεια των διαδικασιών του ΔΕΔΔΗΕ στην Κρήτη, αναφορικά με την αξιολόγηση αλλά και την ενεργοποίηση οριστικών προσφορών σύνδεσης;
  6. Πότε επιτέλους θα καταθέσει το Ειδικό Χωροταξικό για τις ΑΠΕ ώστε να υπάρχει ένας τρόπος ελέγχου και οργάνωσης στην εγκατάσταση των ΑΠΕ σε όλη την χώρα;
  7. Με ποιο τρόπο θα ελαφρυνθούν οι ενεργειακά κοστοβόρες επιχειρήσεις από το κόστος της ενέργειας όπως συμβαίνει και σε άλλες χώρες στην Ευρώπη;

Οι Ερωτώντες Βουλευτές

Μαμουλάκης Χάρης

Γαβρήλος Γιώργος

Δούρου Ειρήνη

Κόκκαλης Βασίλειος

Μεϊκόπουλος Αλέξανδρος

Μπάρκας Κωνσταντίνος

Ψυχογιός Γεώργιος

Μ. Ζαμπάρας: Η κυβέρνηση διψά για επικοινωνία – Η κοινωνία διψά για νερό

Δήλωση του Βουλευτή Αιτωλοακαρνανίας και Τομεάρχη Περιβάλλοντος & Ενέργειας της ΚΟ του ΣΥΡΙΖΑ–ΠΣ, Μίλτου Ζαμπάρα

Η κυβέρνηση, για ακόμη μία φορά, επιλέγει τον δρόμο των μεγαλόστομων εξαγγελιών αντί της σοβαρής δουλειάς. Ανακοίνωσε έργα ύψους 2.5 δισ. ευρώ για την αντιμετώπιση της λειψυδρίας, χωρίς όμως να παρουσιάσει ένα πραγματικό σχέδιο: χωρίς προτεραιότητες, χωρίς σαφή χρονοδιάγραμμα, χωρίς κανένα κριτήριο δίκαιης κατανομής των πόρων. Μιλά για «θωράκιση» της χώρας, την ώρα που η ίδια έχει εγκαταλείψει εδώ και χρόνια το καθήκον της να λάβει μέτρα πρόληψης και να χαράξει στρατηγική. Ο κ. Μητσοτάκης και ο Υπουργός Περιβάλλοντος περιορίστηκαν και πάλι σε γενικόλογες αναφορές, επιρρίπτοντας όλο το βάρος στην κλιματική κρίση, σαν να πρόκειται για ένα φαινόμενο που έπεσε από τον ουρανό.

Η πραγματικότητα, όμως, είναι διαφορετική. Η κλιματική κρίση όντως εντείνει τις πιέσεις, αλλά το μεγαλύτερο πρόβλημα προέρχεται από την άναρχη κατανάλωση, την απουσία επενδύσεων, την αδράνεια και τις λανθασμένες πολιτικές επιλογές. Μόνο στην Αττική καταγράφηκαν πέρυσι 19 εκατομμύρια τουρίστες, ενώ στα νησιά οι αφίξεις ξεπερνούν κάθε προηγούμενο. Οι αριθμοί αυτοί δεν μπορούν να υποστηριχθούν από τις υφιστάμενες υποδομές, αλλά αντί η κυβέρνηση να επενδύσει σε δίκτυα και έργα, επέλεξε συστηματικά να απαξιώσει τις ΔΕΥΑ, να τις οδηγήσει σε οικονομική ασφυξία και τώρα να επιχειρεί την ιδιωτικοποίησή τους υπό το πρόσχημα της «εξυγίανσης».

Τα στοιχεία είναι αδιάψευστα:

  • Δεν υπάρχει κανένα επικαιροποιημένο Εθνικό Σχέδιο Διαχείρισης Υδατικών Πόρων, παρά τις αλλεπάλληλες προειδοποιήσεις της επιστημονικής κοινότητας.
  • Οι υποδομές είναι πεπαλαιωμένες, με τεράστιες απώλειες νερού στα δίκτυα ύδρευσης και άρδευσης.
  • Οι εξαγγελίες νέων έργων βασίζονται σε μελέτες που εκπονήθηκαν πριν από 20 χρόνια και δεν ανταποκρίνονται στα σημερινά δεδομένα.
  • Ο πρωτογενής τομέας αφήνεται στην τύχη του, χωρίς ουσιαστική στήριξη για να προσαρμοστεί στις νέες υδρολογικές συνθήκες.

Αντί για μια ολοκληρωμένη, σοβαρή στρατηγική μετάβασης, βλέπουμε αποσπασματικά και πρόχειρα μέτρα: μεταφορά νερού, αποσπασματικές αφαλατώσεις χωρίς ενεργειακή πρόβλεψη και έργα που εξαγγέλλονται καθυστερημένα, μόνο και μόνο για να κερδηθούν εντυπώσεις. Και στο τέλος, το κόστος θα το επωμιστούν οι πολίτες, με αυξήσεις στους λογαριασμούς τους.

Η παντελής απουσία έργων για τη λειψυδρία από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας είναι μνημείο κυβερνητικής ανικανότητας. Η λειψυδρία δεν εμφανίστηκε ξαφνικά, είναι ένα προβλέψιμο και γνωστό φαινόμενο εδώ και χρόνια. Η κυβέρνηση όμως επέλεξε συνειδητά να το αγνοήσει.

Η υποτίμηση του νερού ως θεμελιώδους δημόσιου αγαθού δεν είναι απλώς αμέλεια· είναι συνειδητή πολιτική επιλογή. Τα κροκοδείλια δάκρυα του Πρωθυπουργού και οι κούφιες υποσχέσεις του δεν πείθουν κανέναν.

Καλούμε την κυβέρνηση να σταματήσει τα επικοινωνιακά παιχνίδια και να αναλάβει επιτέλους τις ευθύνες της. Να παρουσιάσει ένα σύγχρονο Εθνικό Σχέδιο Διαχείρισης Υδάτων, να προχωρήσει σε ουσιαστική κοινωνική διαβούλευση, να εξασφαλίσει πολιτική και κοινωνική συναίνεση και να θεσπίσει ένα ισχυρό πλαίσιο που θα εγγυάται την ορθολογική διαχείριση των υδατικών πόρων, με κέντρο τον πολίτη και σεβασμό στο περιβάλλον.

Βουλευτές ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ: «Θεσμική σιωπή και πράσινη αυθαιρεσία στο Μενοίκιο Όρος»

ΕΡΩΤΗΣΗ

Προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας

Θέμα: «Θεσμική σιωπή και πράσινη αυθαιρεσία στο Μενοίκιο Όρος»

Στην ευρύτερη περιοχή του Μενοικίου Όρους στις Σέρρες-που προστατεύεται από το δίκτυο NATURA 2000- αποκαλύπτεται με ανησυχητικό τρόπο, ένα μοντέλο ενεργειακής πολιτικής που λειτουργεί χωρίς θεσμικό μέτρο και δίχως κοινωνική νομιμοποίηση. Στην περιοχή έχουν δρομολογηθεί ή αδειοδοτηθεί πολλαπλά έργα μεγάλης κλίμακας-φωτοβολταϊκά και αιολικά-συνολικής ισχύος εκατοντάδων MW, σε έκταση χιλιάδων στρεμμάτων που περιλαμβάνει προστατευόμενες περιοχές, πηγές ύδρευσης και καμένες εκτάσεις.

Η τοπική κοινωνία, μέσω της τοπικής αυτοδιοίκησης, έχει επανειλημμένα εκφράσει θεσμικά την αντίθεσή της με ομόφωνες αποφάσεις, ενώ κινήσεις πολιτών ζητούν να ενταχθεί το Μενοίκιο Όρος στο θεσμό των «Απάτητων Βουνών». Παρόλα αυτά, οι αποφάσεις του ΥΠΕΝ δείχνουν ότι η τοπική βούληση, αγνοείται συστηματικά. Έχουν περάσει πάνω από 3,5 χρόνια που ο κ. Μητσοτάκης με μεγαλόστομες εξαγγελίες παρουσίαζε τα «Απάτητα Βουνά» και υποσχόταν αυξημένη περιβαλλοντική θωράκιση στις περιοχές που είχε καταγράψει η μελέτη του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, στις οποίες συμπεριλαμβάνεται και το Μενοίκιο Όρος σε υψηλή θέση προτεραιότητας. Μέχρι σήμερα, το Μενοίκιο Όρος δεν έχει ενταχθεί και έχει παρακαμφθεί η προτεραιότητά του, δίχως να έχουν δοθεί εξηγήσεις από το ΥΠΕΝ για αυτή την επιλογή .

Η πρόσφατη απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας να ακυρώσει την περιβαλλοντική αδειοδότηση μεγάλου φωτοβολταϊκού έργου στην περιοχή, δικαιώνει τις ανησυχίες των τοπικών κοινωνιών και αποκαλύπτει τις θεσμικές παραλείψεις και τις αδιαφανείς διαδικασίες που ακολουθήθηκαν. Ωστόσο, η επενδύτρια εταιρεία επανήλθε με νέο αίτημα και μελέτη που εξετάζεται.

Η διεθνής εμπειρία αποδεικνύει ότι η βιώσιμη ανάπτυξη των Α.Π.Ε. προϋποθέτει συμμετοχή των τοπικών κοινωνιών, αποκεντρωμένο σχεδιασμό, σεβασμό στην φέρουσα ικανότητα των οικοσυστημάτων και σαφές χωροταξικό πλαίσιο. Αντιθέτως, στην περίπτωση του Μενοικίου, η κυβέρνηση επιλέγει την ταχύτητα αντί της γνώσης, την απορρύθμιση αντί του ορθού σχεδιασμού. Είναι χαρακτηριστικό ότι αρκετά από τα έργα αυτά προωθούνται εντός περιοχής NATURA 2000 και σε τμήματα αυτών που είχαν πληγεί από πυρκαγιές το 2024, χωρίς όμως να έχει προηγηθεί ούτε επικαιροποίηση της Ειδικής Περιβαλλοντικής Μελέτης (ΕΠΜ), ούτε έκδοση στόχων διατήρησης, παρότι η Ελλάδα έχει καταδικαστεί από το Δικαστήριο της Ε.Ε. για αυτή την παράλειψη.

Επειδή, σύμφωνα με τις επίσημες ανακοινώσεις, με τις υπάρχουσες αδειοδοτήσεις το δίκτυο έχει ήδη κορεστεί,

Επειδή και το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις Α.Π.Ε. αγνοείται με ευθύνη και επιλογή σας εδώ και έξι (6) χρόνια,

Επειδή, χωρίς τα απαραίτητα εργαλεία χωροταξικού και περιβαλλοντικού σχεδιασμού και με τη φωτογραφική νομοθέτηση που εφαρμόζει, η Ελλάδα οπισθοχωρεί από την Ευρώπη σε ό,τι αφορά την προστασία της βιοποικιλότητας και την ασφάλεια δικαίου στις επενδύσεις

Ερωτάται ο αρμόδιος Υπουργός

  1. Τι αναπτυξιακό σχέδιο έχει για την περιοχή του Μενοικίου Όρους; Το έχει διαβουλευθεί με την τοπική κοινωνία;
  2. Για ποιο λόγο δεν έχει ενταχθεί μέχρι σήμερα το Μενοίκιο Όρος στα «Απάτητα Βουνά», ενώ πληροί τις προϋποθέσεις, είναι υψηλής προτεραιότητας και αποτελεί αίτημα της τοπικής κοινωνίας; Σκοπεύει να το εντάξει και πότε;
  3. Τι ακριβώς θεσμοθετήθηκε με τα «Απάτητα Βουνά», δεδομένου ότι δεν έχουν εκδοθεί τα απαραίτητα Π.Δ. και οι Υπ. Αποφάσεις για όσα εντάχθηκαν, έχουν λήξει;

Οι Ερωτώντες Βουλευτές

Ζαμπάρας Μιλτιάδης (Μίλτος)

Βέττα Καλλιόπη

Δούρου Ρένα

Καραμέρος Γιώργος

Κασιμάτη Νίνα

Μαμουλάκης Χάρης

Μεϊκόπουλος Αλέξανδρος

Μπάρκας Κώστας

Τσαπανίδου Πόπη

Η κυβέρνηση αγνοεί την ηχορύπανση από τα καταστήματα στο Σχέδιο Δράσης για τον Θόρυβο στην Αθήνα-Ερώτηση Βουλευτών ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ με πρωτοβουλία της Έλενας Ακρίτα και του Μίλτου Ζαμπάρα

Με πρωτοβουλία της Έλενας Ακρίτα και του Μίλτου Ζαμπάρα,  8 συνολικά βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ φέρνουν στη Βουλή την πλήρη απουσία αναφοράς στην ηχορύπανση από καταστήματα υγειονομικού ενδιαφέροντος (ΚΥΕ) στο Σχέδιο Δράσης για τον Περιβαλλοντικό Θόρυβο στην Αθήνα.
Παρά τα αλλεπάλληλα αιτήματα κατοίκων και συλλόγων, το Υπουργείο Περιβάλλοντος εξαίρεσε πλήρως τον θόρυβο από μπαρ, εστιατόρια και χώρους διασκέδασης — μία από τις κυριότερες πηγές αστικού θορύβου. Έτσι, η κυβέρνηση παρουσιάζει ως «Σχέδιο Δράσης» ένα κείμενο που αγνοεί τη μισή πραγματικότητα της πόλης και αντιβαίνει στις οδηγίες του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, ο οποίος αναγνωρίζει την ηχορύπανση ως δεύτερο μεγαλύτερο περιβαλλοντικό κίνδυνο για την υγεία μετά την ατμοσφαιρική ρύπανση.
Η ερώτηση αναδεικνύει επίσης την πλήρη απουσία ελέγχου και διαφάνειας στη διαδικασία αδειοδότησης των ΚΥΕ: άδειες δίνονται χωρίς αυτοψία, οι υγειονομικές υπηρεσίες ελέγχουν μόλις το 20–25% των καταστημάτων, και οι πολίτες δεν έχουν πρόσβαση στα στοιχεία των αδειών.
Οι βουλευτές καλούν την κυβέρνηση να απαντήσει:

  • Γιατί εξαιρέθηκε η ηχορύπανση από ΚΥΕ από το Σχέδιο Δράσης;
  • Θα υπάρξει αναθεώρηση και νέα διαβούλευση με συμμετοχή των πολιτών;
  • Θα θεσπιστεί υποχρεωτική χαρτογράφηση και προέγκριση αυτοψίας πριν τη χορήγηση αδειών;
  • Πότε θα υπάρξει πραγματικός έλεγχος της ηχορύπανσης στο κέντρο της Αθήνας

Αναλυτικά η Ερώτηση

Ερώτηση

Προς τους κ.κ. Υπουργούς

Περιβάλλοντος και Ενέργειας

Εσωτερικών

Προστασίας του Πολίτη

Θέμα: Απουσία πρόβλεψης για την ηχορύπανση από καταστήματα υγειονομικού ενδιαφέροντος στο Σχέδιο Δράσης για τον Θόρυβο στην Αθήνα

Στις 30 Σεπτεμβρίου 2025 ολοκληρώθηκε η δημόσια διαβούλευση του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας για το Σχέδιο Δράσης σχετικά με την αξιολόγηση και διαχείριση του περιβαλλοντικού θορύβου στην Αθήνα, σύμφωνα με την Οδηγία 2002/49/ΕΚ.

Παρά τα επανειλημμένα αιτήματα πολιτών και συλλόγων, το Σχέδιο δεν περιέλαβε καμία αναφορά στην ηχορύπανση που προκαλείται από καταστήματα υγειονομικού ενδιαφέροντος, χώρους διασκέδασης, υπαίθριες συναυλίες και μπαρ, παρά το γεγονός ότι αυτή αποτελεί μία από τις σοβαρότερες και συχνότερες πηγές θορύβου στα αστικά κέντρα.

Η παράλειψη αυτή ακυρώνει σε μεγάλο βαθμό την αξία του Σχεδίου και αντιβαίνει στο πνεύμα της Οδηγίας 2002/49/ΕΚ, η οποία προβλέπει την πλήρη χαρτογράφηση όλων των σημαντικών πηγών περιβαλλοντικού θορύβου.

Καθώς:

  • Το ζήτημα του αστικού θορύβου είναι σύνθετο και πολύ-παραγοντικό και ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας τοποθετεί την ηχορύπανση στη δεύτερη θέση –μετά την  ατμοσφαιρική ρύπανση– στην κατάταξη των μεγαλύτερων περιβαλλοντικών κινδύνων για την υγεία. Εντούτοις, από τη δημοσιευμένη μελέτη χαρτογράφησης αγνοείται ο θόρυβος που προκαλείται από Καταστήματα Υγειονομικού Ενδιαφέροντος που αφορά σε μεγάλες περιοχές του κέντρου της Αθήνας.
  • Η δημοσιευμένη μελέτη αντιμετωπίζει το θέμα εξετάζοντας μόνο τρεις συγκεκριμένες πηγές θορύβου (απαιτήσεις του 2002) και δεν λαμβάνει υπόψη τις πιο πρόσφατες κατευθυντήριες οδηγίες του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για την Ευρώπη (WHO, 2018), στις οποίες περιλαμβάνονται συστάσεις και για τον θόρυβο της διασκέδασης (leisure noise) που προκαλείται από δραστηριότητες που βρίθουν στο κέντρο της Αθήνας.
  • Η ακρίβεια των χαρτών θορύβου εξαρτάται από τη διαθεσιμότητα και την ποιότητα των μετρήσεων, τα μοντέλα εξάπλωσης του θορύβου και την επικαιροποίηση των δεδομένων για τις χρήσεις γης.
  • Η ενεργός συμμετοχή των πολιτών και των τοπικών φορέων είναι κρίσιμη για την αξιοπιστία των σχεδίων δράσης, καθώς μέσα από αυτήν αναδεικνύονται προβλήματα που δεν αποτυπώνονται στα γενικά τεχνικά μοντέλα.
  • Η μη συμπερίληψη της ηχορύπανσης από ΚΥΕ αφήνει χιλιάδες κατοίκους της Αθήνας απροστάτευτους απέναντι σε ένα χρόνιο και επιδεινούμενο πρόβλημα, με αποδεδειγμένες επιπτώσεις στην υγεία, την ψυχική ευεξία και τη συνοχή των γειτονιών.
  • Η διαδικασία χορήγησης αδειών λειτουργίας σε ΚΥΕ χαρακτηρίζεται από έλλειψη διαφάνειας και ελέγχου:
    • Οι άδειες δίνονται χωρίς να προηγείται υποχρεωτική αυτοψία υγειονομικής ή δημοτικής υπηρεσίας.
    • Οι υγειονομικές υπηρεσίες ελέγχουν δειγματοληπτικά μόλις το 20–25% των καταστημάτων ανά εξάμηνο, λόγω έλλειψης προσωπικού.
    • Οι Δήμοι δεν διαθέτουν επικαιροποιημένη χαρτογράφηση των ΚΥΕ ούτε εξετάζουν τα τοπικά χαρακτηριστικά κάθε περιοχής (πυκνότητα κατοικίας, στενοί δρόμοι, εγγύτητα σε σχολεία ή νοσοκομεία κ.ά.) πριν εγκρίνουν άδειες.
    • Η έλλειψη πρόσβασης των πολιτών στις γνωστοποιήσεις (Notify Business) και στα περιεχόμενα των αδειών δημιουργεί καθεστώς αδιαφάνειας, το οποίο ευνοεί την ασυδοσία.

Ερωτώνται οι κ.κ. Υπουργοί:

  1. Για ποιο λόγο η ηχορύπανση από καταστήματα υγειονομικού ενδιαφέροντος εξαιρέθηκε από τη δημόσια διαβούλευση και το υπό έγκριση Σχέδιο Δράσης για τον Θόρυβο στην Αθήνα, σε αντίθεση με τις οδηγίες του Π.Ο.Υ;
  2. Προτίθεται η κυβέρνηση να προχωρήσει σε συμπληρωματική διαβούλευση ή αναθεώρηση του Σχεδίου Δράσης, ώστε να ενταχθεί ρητά η συγκεκριμένη πηγή θορύβου;
  3. Προτίθεται το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας να εξετάσει, σε συνεργασία με τα συναρμόδια Υπουργεία, την υποχρεωτική χαρτογράφηση των ΚΥΕ και την αναμόρφωση του πλαισίου χορήγησης αδειών, με προέγκριση αυτοψίας και αξιολόγηση χωροταξικών κριτηρίων;
  4. Θα προωθήσει η κυβέρνηση θεσμικές ρυθμίσεις για διαφάνεια και δημόσια πρόσβαση στα στοιχεία των αδειών και των ελέγχων των ΚΥΕ, ώστε να διασφαλίζεται η ενημέρωση των πολιτών και η λογοδοσία των αρμόδιων αρχών;
  5. Ποια μέτρα σκοπεύει να λάβει το Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη για τον συστηματικό έλεγχο της ηχορύπανσης από καταστήματα, ιδίως στις πυκνοκατοικημένες περιοχές του κέντρου της Αθήνας; Γίνονται έλεγχοι σήμερα; Με ποια συχνότητα και από ποιους;
  6. Με το να εφαρμόζεται περιορισμένη διαβούλευση, δηλαδή δίχως να δημοσιοποιούνται οι απόψεις φορέων και πολιτών αλλά να αποστέλλονται σε ένα μόνο άτομο, προάγεται η διαφάνεια και η αξιοπιστία της διαδικασίας;

Οι Ερωτώσες Βουλεύτριες και οι Ερωτώντες Βουλευτές

Ακρίτα Έλενα

Ζαμπάρας Μίλτος

Μπάρκας Κώστας

Δούρου Ειρήνη (Ρένα)

Κασιμάτη Νίνα

Μαμουλάκης Χαράλαμπος (Χάρης)

Παππάς Νικόλαος

Τσαπανίδου Παρθένα (Πόπη)

Ερώτηση βουλευτών ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ: Αδικαιολόγητη η καθυστέρηση θέσπισης Προγραμμάτων Διευρυμένης Ευθύνης Παραγωγού (ΠΔΕΠ) για κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα και η απουσία παροχής πληροφόρησης

Αθήνα, 24 Οκτωβρίου 2025

ΕΡΩΤΗΣΗ

Προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας

Θέμα: «Αδικαιολόγητη η καθυστέρηση θέσπισης Προγραμμάτων Διευρυμένης Ευθύνης Παραγωγού (ΠΔΕΠ) για κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα και η απουσία παροχής πληροφόρησης» .

Με το Μέρος Β΄ του ν.4819 (Α’ 129/23.7.2021) ενσωματώθηκε στην ελληνική έννομη τάξη η Οδηγία (ΕΕ) 2018/851 της 30ης Μαΐου 2018 για την τροποποίηση της Οδηγίας 2008/98/ΕΚ σχετικά με τα απόβλητα. Σκοπός της νομοθέτησης, πέραν της ενσωμάτωσης, ήταν η θέσπιση ενός ολοκληρωμένου πλαισίου για τη διαχείριση των αποβλήτων, την εναλλακτική διαχείριση, τον εκσυγχρονισμό αλλά και την προσαρμογή στις απαιτήσεις της κυκλικής οικονομίας προκειμένου για τη διασφάλιση υψηλού επιπέδου προστασίας του περιβάλλοντος και τη διευκόλυνση συνετούς και ορθολογικής χρησιμοποίησης των φυσικών πόρων. Ωστόσο, μέχρι και σήμερα, σχεδόν 4 έτη μετά από τη ψήφιση του ν.4819 ο σχεδιασμός για την οργάνωση του Συστήματος Εναλλακτικής Διαχείρισης Αποβλήτων παρουσιάζει σημαντικές καθυστερήσεις.

Πιο συγκεκριμένα, με τις διατάξεις των ν.4819/2021 και ν.5151/2024 προβλέφθηκε η θέσπιση Προγραμμάτων Διευρυμένης Ευθύνης Παραγωγού (ΠΔΕΠ) για νέες κατηγορίες προϊόντων όπως  τα: κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα, είδη επίπλωσης, στρώματα ύπνου, παιχνίδια και αθλητικός εξοπλισμός με σκοπό την προώθηση της ιεράρχησης αποβλήτων το αργότερο έως την 3η Ιανουαρίου 2022. Η θέσπιση των ΠΔΕΠ για τις ως άνω αναφερόμενες νέες κατηγορίες προϊόντων κατ’ εξουσιοδότηση της παρ.4 του άρθρου 72 του ν.4819 ανήκει στην αρμοδιότητα των Υπουργών Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Ανάπτυξης. Περαιτέρω, με την ίδια κοινή υπουργική απόφαση εξειδικεύονται οι υπόχρεοι παραγωγοί, οι διακινητές των προϊόντων, οι ελάχιστες προδιαγραφές των συστημάτων χωριστής συλλογής και περαιτέρω διαχείρισης των αποβλήτων των προϊόντων, οι εμπλεκόμενοι φορείς στα ανωτέρω συστήματα, οι ποσοτικοί στόχοι συλλογής, ανακύκλωσης ή ανάκτησης, τα στοιχεία και τα ποσοτικά δεδομένα που συλλέγονται από τους φορείς Συλλογικού Συστήματος Εναλλακτικής Διαχείρισης (ΣΣΕΔ) ή ΑΣΕΔ και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια σχετική με τη λειτουργία των συστημάτων. Παράλληλα, οι παραγωγοί των προϊόντων είχαν την υποχρέωση το αργότερο έως την 31η Δεκεμβρίου 2023 να σχεδιάσουν και να οργανώσουν Σύστημα Εναλλακτικής Διαχείρισης (ΣΕΔ) για το σύνολο των προϊόντων που διαθέτουν στην αγορά σε διαφορετική περίπτωση κληθούν να καταβάλουν πρόστιμα. Οι τιθέμενες προθεσμίες έχουν παρέλθει χωρίς να έχουν ολοκληρωθεί οι προβλεπόμενες απαιτούμενες ενέργειες.

Το Βιοτεχνικό Επιμελητήριο Αθήνας (ΒΕΑ) ήδη από τις αρχές του 2023 αλλά και η Κεντρική Ένωση Επιμελητηρίων Ελλάδος (ΚΕΕΕ) αντιλαμβανόμενοι τις συνέπειες της καθυστέρησης ως προς την εναλλακτική διαχείριση κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων έχουν απευθυνθεί στο καθ’ ύλην αρμόδιο Υπουργείο ζητώντας την επίσπευση της έκδοσης της σχετικής ΚΥΑ. Σημειώνονται ότι: η κλωστοϋφαντουργία είναι ο τέταρτος σε μέγεθος κλάδος που ρυπαίνει το περιβάλλον προξενώντας το 10% των εκπομπών CO2-eq παγκοσμίως, με την εκτίμηση παραγόμενων κλωστοϋφαντουργικών αποβλήτων να ανέρχεται σε 92 εκατ. τόνους και με μία αναμενόμενη αύξηση ποσοστού 60% μέχρι το 2030 σε σχέση με το 2015. Επίσης, η έκταση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων είναι άμεσα συναρτώμενη από το είδος της ίνας. Έτσι, επί παραδείγματι, για την παραγωγή περίπου 25 εκατ. τόνων βαμβακιού καταναλώνεται περίπου το 2,5% της παγκόσμιας κατανάλωσης νερού ενώ για την παραγωγή συνθετικών ινών, με βάση ορυκτές πρώτες ύλες, καταναλώνονται 98 εκατ. τόνοι μη ανανεώσιμων πόρων ετησίως. Μετά τη συσκευασία και την κατασκευή, ο κλάδος της κλωστοϋφαντουργίας ευθύνεται για τη μεγαλύτερη κατανάλωση πλαστικού. Σε αντιδιαστολή η ανακύκλωσή των Κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων παγκοσμίως, δεν ξεπερνά το 1% και στην Ελλάδα η ανακύκλωση ρούχων είναι σχεδόν μηδενική.

Με δεδομένα τα ανωτέρω, το ότι στις με Α.Π.1954/02.12.2024 και Α.Π.6620/23.06.2025 Ερωτήσεις που απευθύναμε από κοινού στους αρμόδιους Υπουργούς Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Ανάπτυξης λάβαμε έγγραφη απάντηση μόνο από τη Γενική Γραμματεία Βιομηχανίας του Υπουργείου Ανάπτυξης με την οποία μας πληροφόρησε, μεταξύ άλλων, ότι ως προς την έκδοση της κοινής υπουργικής απόφασης σχετικά με τη θέσπιση ΠΔΕΠ για τα κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα επισπεύδον Υπουργείο είναι το Περιβάλλοντος και Ενέργειας και σε συνδυασμό με τη σημασία άμεσου εκσυγχρονισμού και προσαρμογής στις απαιτήσεις της κυκλικής οικονομίας  

Ερωτάται ο κ. Υπουργός:

  1. Που οφείλεται η καθυστέρηση στην έκδοση της προβλεπόμενης στην παρ.4 του άρθρου 72 του ν.4819 ΚΥΑ σχετικά με τη θέσπιση Προγραμμάτων Διευρυμένης Ευθύνης Παραγωγού (ΠΔΕΠ) για τα κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα;
  2. Σκοπεύει να συνεργαστεί με τους επιμελητηριακούς φορείς για έναν άμεσο, πλήρη και ολοκληρωμένο σχεδιασμό αναφορικά και τα ΠΔΕΠ για τα κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα;
  3. Πότε αναμένεται να εκδοθεί η προβλεπόμενη στην παρ.4 του άρθρου 72 του ν.4819 ΚΥΑ σχετικά με τη θέσπιση Προγραμμάτων Διευρυμένης Ευθύνης Παραγωγού (ΠΔΕΠ) για τα κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα;
  4. Ποιες οι συνέπειες και οι κυρώσεις που προβλέπονται να επιβληθούν στην χώρα μας από την ΕΕ για τη μη επίτευξη των στόχων ανακύκλωσης στη συγκεκριμένη κατηγορία αποβλήτων;

Οι ερωτώντες  Βουλευτές

Μαμουλάκης Χάρης

Ζαμπάρας Μίλτιάδης

Βέττα Καλλιόπη

Γαβρήλος Γιώργος

Δούρου Ειρήνη

Μεϊκόπουλος Αλέξανδρος

Μπάρκας Κωνσταντίνος

Παναγιωτόπουλος Ανδρέας

Παπαηλιού Γιώργος

Τσαπανίδου Πόπη

Ψυχογιός Γεώργιος