Το σοβαρό θέμα του αποκλεισμού των δασικών συνεταιρισμών από την δασική διαχείριση εντός των Ζωνών Ασφαλείας Προκάλυψης (ΖΑΠ) στις παραμεθόριες περιοχές, που έχει προκαλέσει αναστάτωση στους 25 Δασικούς Συνεταιρισμούς της Π.Ε. Δράμας με περίπου 1000 μέλη, φέρνουν στη Βουλή 10 βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, με Ερώτηση και ΑΚΕ προς τον υπουργό Εθνικής Άμυνας, που κατατέθηκε με πρωτοβουλία του βουλευτή Δράμας Θεόφιλου Ξανθόπουλου.
Όπως αναφέρεται ενώ επί 30 χρόνια οι εγκεκριμένες δασικές εργασίες στις ΖΑΠ, υλοποιούνταν με την συμμετοχή των κατά τόπους δασικών συνεταιρισμών, από το 2024 η αρμόδια στρατιωτική υπηρεσία απορρίπτει το αίτημα της Διεύθυνσης Δασών Δράμας χωρίς σαφή αιτιολόγηση. Σε προηγούμενο κοινοβουλευτικό έλεγχο το υπουργείο Εθνικής Άμυνας μας απάντησε ότι οι εργασίες υλοτομίας πραγματοποιούνται πλέον μέσω ανοικτών δημόσιων διαγωνισμών. Περαιτέρω, σύμφωνα με έγγραφα που έχουν τεθεί υπόψη μας, συνεχίζουν οι βουλευτές, οι αρμόδιες στρατιωτικές αρχές είχαν ενημερώσει τις Δασικές Υπηρεσίες ότι οι εργασίες αποψίλωσης της μεθοριακής ζώνης που θα ανατίθενται σε ιδιώτες αναδόχους, αφορούσαν αποκλειστικά ζώνη πλάτους 20μ. κατά μήκος της συνοριακής γραμμής. Ωστόσο, κατόπιν αυτοψιών της αρμόδιας Δασικής Υπηρεσίας διαπιστώθηκε ότι σε ορισμένες περιπτώσεις οι εργασίες υλοτομίας και αποψίλωσης επεκτάθηκαν σημαντικά πέραν του εγκεκριμένου πλάτους,
Ταυτόχρονα, την ίδια περίοδο κατά την οποία το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας φαίνεται να έχει μεταβάλλει το καθεστώς εκτέλεσης των υλοτομικών εργασιών εντός της Ζ.Α.Π., το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας εξακολουθεί να εφαρμόζει το θεσμικό πλαίσιο παραχώρησης δασικών συστάδων σε δασικούς συνεταιρισμούς.
Ιδιαίτερο προβληματισμό προκαλεί το γεγονός ότι σε δημοσιεύματα του τοπικού τύπου γίνεται αναφορά σε σοβαρό εργατικό ατύχημα που σημειώθηκε κατά την εκτέλεση υλοτομικών εργασιών εντός της ευρύτερης περιοχής της Ζ.Α.Π. Το γεγονός αυτό αναδεικνύει την ανάγκη πλήρους διαφάνειας ως προς τους όρους εκτέλεσης των εργασιών, τα μέτρα υγιεινής και ασφάλειας που εφαρμόζονται και τους μηχανισμούς εποπτείας που προβλέπονται για την προστασία των εργαζομένων, αναφέρουν οι βουλευτές.
Οι παραπάνω διαπιστώσεις καθιστούν ακόμη πιο επιτακτική την ανάγκη πλήρους ενημέρωσης της Βουλής για τον τρόπο σχεδιασμού, ανάθεσης, παρακολούθησης και ελέγχου των συγκεκριμένων εργασιών, τονίζουν οι βουλευτές. “Η αλλαγή ενός καθεστώτος που εφαρμοζόταν επί δεκαετίες σε δημόσιες δασικές εκτάσεις επιβάλλεται να συνοδεύεται από πλήρη διαφάνεια, επαρκή αιτιολόγηση και σαφείς εγγυήσεις ασφάλειας δικαίου, καθώς πρόκειται για σύνορα με χώρα που εντάσσεται στη Συνθήκη Σένγκεν, Οι δασικοί συνεταιρισμοί της περιοχής συμμετείχαν επί τριάντα και πλέον έτη στις σχετικές εργασίες, αποτελώντας βασικό πυλώνα της τοπικής απασχόλησης και της δασικής αειφορικής διαχείρισης”, συμπληρώνουν.
Για το σκοπό αυτό, οι βουλευτές απευθύνουν προς τον υπουργείο Εθνικής Άμυνας αναλυτικές ερωτήσεις για την τους λόγους αλλαγής του καθεστώτος υλοτομίας εντός των ΖΑΠ, την διαδικασία που ακολουθείται, τους δημόσιους διαγωνισμούς που έχουν προκηρυχθεί, τα εργατικά ατυχήματα που έχουν συμβεί. Ζητούν επίσης να κατατεθούν τα σχετικά έγγραφα στη Βουλή.
Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ερώτησης:
Αθήνα, 26 Ιουνίου 2026
ΕΡΩΤΗΣΗ
ΚΑΙ ΑΙΤΗΣΗ ΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΕΓΓΡΑΦΩΝ
Προς τον Υπουργό Εθνικής Άμυνας
Θέμα: «Μεταβολή του καθεστώτος διαχείρισης δασικών εκτάσεων εντός Ζ.Α.Π., αποκλεισμός των δασικών συνεταιρισμών και διαφάνεια στις σχετικές δημόσιες συμβάσεις»
Σύμφωνα με στοιχεία που έχουν τεθεί υπόψη μας, επί τριάντα (30) έτη οι εγκεκριμένες δασικές διαχειριστικές μελέτες στις περιοχές της Ζώνης Ασφάλειας Προκάλυψης (Ζ.Α.Π.) υλοποιούνταν με τη συμμετοχή των κατά τόπους δασικών συνεταιρισμών, υπό τον έλεγχο των αρμόδιων δασικών και στρατιωτικών αρχών. Από το 2024 όμως, η αρμόδια στρατιωτική υπηρεσία απορρίπτει το αίτημα της Δνσης Δασών Δράμας, για την έγκριση εκμετάλλευσης δασικών εκτάσεων εντός της Ζ.Α.Π., χωρίς να δίνεται σαφής αιτιολόγηση για αυτή την αλλαγή. Επισημαίνεται ότι με βάση νομολογία του ΣτΕ (2214/1968) η δασική διαχείριση εντός Ζ.Α.Π. οφείλει να γίνεται τηρώντας τις αρχές της δασοπονίας.
Η απόφαση αυτή έχει προκαλέσει μεγάλη αναστάτωση στους 25 Δασικούς Συνεταιρισμούς της Π.Ε. Δράμας, που αριθμούν περί τα 1000 μέλη. Η συνολική δασική έκταση εντός Ζ.Α.Π. ανέρχεται στα 80.000στρ. με τα πιο παραγωγικά δάση του νομού και υψηλής οικολογικής αξίας. Η συχνή και βάσει εγκεκριμένου Σχεδίου παρουσία και δραστηριότητα των υλοτόμων, συμβάλλει καθοριστικά στην προστασία των συγκεκριμένων εκτάσεων και στην πρόληψη πυρκαγιών, ενώ τους δίνει τη δυνατότητα να έχουν εισόδημα και να παραμένουν σε περιοχές που πλήττονται δημογραφικά.
Ωστόσο, σε απάντηση του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας σε προγενέστερο κοινοβουλευτικό έλεγχο, αναφέρεται ότι οι εργασίες καθαρισμού και διαμόρφωσης δασικών εκτάσεων εντός ΖΑΠ με εργασίες υλοτομίας πραγματοποιούνται πλέον μέσω δημόσιων ανοικτών διαγωνισμών, κατά τα οριζόμενα στο ν. 4412/2016.
Περαιτέρω, σύμφωνα με έγγραφα που έχουν τεθεί υπόψη μας, οι αρμόδιες στρατιωτικές αρχές είχαν ενημερώσει τις Δασικές Υπηρεσίες ότι οι εργασίες αποψίλωσης της μεθοριακής ζώνης που θα ανατίθεντο σε ιδιωτικούς αναδόχους αφορούσαν αποκλειστικά ζώνη πλάτους 20μ. κατά μήκος της συνοριακής γραμμής. Ωστόσο, κατόπιν αυτοψιών της αρμόδιας Δασικής Υπηρεσίας διαπιστώθηκε ότι σε ορισμένες περιπτώσεις οι εργασίες υλοτομίας και αποψίλωσης επεκτάθηκαν σημαντικά πέραν του εγκεκριμένου πλάτους, φθάνοντας σε ορισμένα σημεία τα 50 μέτρα, ενώ καταγράφηκαν επεμβάσεις σε αποστάσεις άνω των 80 μέτρων από τη μεθόριο και εκτεταμένες αποψιλώσεις σε βάθος έως και 100–150 μέτρων. Οι διαπιστώσεις αυτές καθιστούν ακόμη πιο επιτακτική την ανάγκη πλήρους ενημέρωσης της Βουλής για τον τρόπο σχεδιασμού, ανάθεσης, παρακολούθησης και ελέγχου των συγκεκριμένων εργασιών.
Ιδιαίτερο προβληματισμό προκαλεί το γεγονός ότι σε δημοσιεύματα του τοπικού τύπου γίνεται αναφορά σε σοβαρό εργατικό ατύχημα που σημειώθηκε κατά την εκτέλεση υλοτομικών εργασιών εντός της ευρύτερης περιοχής της Ζ.Α.Π. κατά το διάστημα εφαρμογής του νέου καθεστώτος ανάθεσης εργασιών (23/10/2025). Το γεγονός αυτό αναδεικνύει την ανάγκη πλήρους διαφάνειας ως προς τους όρους εκτέλεσης των εργασιών, τα μέτρα υγιεινής και ασφάλειας που εφαρμόζονται και τους μηχανισμούς εποπτείας που προβλέπονται για την προστασία των εργαζομένων
Περαιτέρω, την ίδια περίοδο κατά την οποία το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας φαίνεται να έχει μεταβάλλει το καθεστώς εκτέλεσης των υλοτομικών εργασιών εντός της Ζ.Α.Π., το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας εξακολουθεί να εφαρμόζει το θεσμικό πλαίσιο παραχώρησης δασικών συστάδων σε δασικούς συνεταιρισμούς εργασίας, υπό τον έλεγχο και την εποπτεία των αρμόδιων Δασικών Υπηρεσιών (ΑΔΑ: 9ΜΩΑ4653Π8-ΗΚΤ, ΡΚΑΑ4653Π8-ΝΒΤ). Η συνύπαρξη δύο διαφορετικών διοικητικών προσεγγίσεων για δραστηριότητες που διέπονται από τις ίδιες βασικές αρχές δασικής διαχείρισης δημιουργεί εύλογα ερωτήματα ως προς τον απαιτούμενο συντονισμό μεταξύ των συναρμόδιων υπουργείων και ως προς το εάν η μεταβολή που εφαρμόζεται στις εκτάσεις της ΖΑΠ στηρίχθηκε σε κοινό σχεδιασμό, τεκμηριωμένη αξιολόγηση ή συγκεκριμένη εισήγηση αρμόδιων υπηρεσιών.
Κατόπιν τούτων
Επειδή, η προστασία της ανθρώπινης ζωής και η τήρηση των κανόνων υγιεινής και ασφάλειας στην εργασία αποτελούν αδιαπραγμάτευτη υποχρέωση κάθε δημόσιου φορέα που αναθέτει ή εποπτεύει εργασίες σε δασικές περιοχές
Επειδή, η αλλαγή ενός καθεστώτος που εφαρμοζόταν επί δεκαετίες σε δημόσιες δασικές εκτάσεις επιβάλλεται να συνοδεύεται από πλήρη διαφάνεια, επαρκή αιτιολόγηση και σαφείς εγγυήσεις ασφάλειας δικαίου, καθώς πρόκειται για σύνορα με χώρα που εντάσσεται στη Συνθήκη Σένγκεν
Επειδή, οι δασικοί συνεταιρισμοί της περιοχής συμμετείχαν επί τριάντα και πλέον έτη στις σχετικές εργασίες, αποτελώντας βασικό πυλώνα της τοπικής απασχόλησης και της δασικής αειφορικής διαχείρισης
Επειδή, διαφορετική αντιμετώπιση του ζητήματος από τα δύο Υπουργεία δημιουργεί εύλογα ερωτήματα ως προς τον συντονισμό και τον σχεδιασμό της κυβερνητικής πολιτικής, καθώς και σύγχυση στις συναρμόδιες υπηρεσίες που καλούνται να εφαρμόσουν τις πολιτικές σας
Ερωτάται ο Υπουργός:
- Είχε ενημερωθεί το Υπουργείο για εργατικά ατυχήματα ή συμβάντα που έλαβαν χώρα κατά την εκτέλεση εργασιών υλοτομίας, αποψίλωσης ή καθαρισμού εντός της Ζώνης Ασφάλειας Προκάλυψης από το 2024 έως σήμερα; Εάν ναι, ποια ήταν τα βασικά πορίσματα των σχετικών ελέγχων και ποιες ενέργειες ακολούθησαν;
- Προτίθεται το Υπουργείο να επανεξετάσει το ισχύον καθεστώς εκτέλεσης υλοτομικών εργασιών εντός της Ζώνης Ασφάλειας Προκάλυψης και να αποκαταστήσει τη δυνατότητα συμμετοχής των δασικών συνεταιρισμών εργασίας, σύμφωνα με το πάγιο αίτημα των επαγγελματιών του κλάδου και των αρμόδιων δασικών υπηρεσιών; Εάν όχι, ποιοι συγκεκριμένοι λόγοι δεν επιτρέπουν την επαναφορά του προηγούμενου καθεστώτος;
- Ποια συγκεκριμένη διοικητική ή κανονιστική πράξη οδήγησε στη μεταβολή του καθεστώτος που ίσχυε επί σειρά 30 ετών για την εκτέλεση υλοτομικών εργασιών εντός της Ζ.A.Π. και ποια ήταν η τεκμηριωμένη αιτιολογία της μεταβολής αυτής;
- Υπάρχουν εισηγήσεις, γνωμοδοτήσεις, υπηρεσιακά έγγραφα ή αποφάσεις στρατιωτικών σχηματισμών που να τεκμηριώνουν ότι η μέχρι πρότινος συμμετοχή των δασικών συνεταιρισμών δημιουργούσε ζητήματα ασφάλειας ή επιχειρησιακής λειτουργίας;
- Ποιοι φορείς είναι αρμόδιοι για τον έλεγχο της τήρησης των μέτρων υγείας και ασφάλειας των εργαζομένων που απασχολούνται στις συγκεκριμένες εργασίες, ποια πρωτόκολλα εφαρμόζονται και πόσοι σχετικοί έλεγχοι έχουν πραγματοποιηθεί από το 2024 έως σήμερα; Είχε ενημερωθεί το Υπουργείο για το ατύχημα που συνέβη τον Οκτώβριο του 2025; Σε ποιες ενέργειες είχε προχωρήσει;
- Πόσοι δημόσιοι ανοικτοί διαγωνισμοί έχουν προκηρυχθεί από το 2023 έως σήμερα για εργασίες καθαρισμού, διαμόρφωσης δασικών εκτάσεων και υλοτομίας εντός Ζ.Α.Π., ποιος ήταν ο προϋπολογισμός τους, ποιοι οικονομικοί φορείς συμμετείχαν και ποιοι αναδείχθηκαν ανάδοχοι;
- Ποια είναι η ακριβής διαδικασία που ακολουθείται μετά την υλοτόμηση για την καταμέτρηση, σήμανση, ταξινόμηση, μεταφορά και αποθήκευση της παραγόμενης ξυλείας, από το 2023 και έπειτα; Βάσει ποιων μελετών υλοποιούνται; Τηρούνται οι αρχές της δασοπονίας;
- Ποιες υπηρεσίες ή όργανα του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας, των Ενόπλων Δυνάμεων και των Δασικών Υπηρεσιών συμμετέχουν στον έλεγχο των ποσοτήτων που υλοτομούνται και με ποιο τρόπο πιστοποιείται η αντιστοιχία μεταξύ των προβλεπόμενων και των πραγματικά παραχθεισών ποσοτήτων; Σε ποιους χώρους φυλάσσεται η παραγόμενη ξυλεία, ποιος έχει την ευθύνη φύλαξης και τήρησης αποθεμάτων και ποια διαδικασία εφαρμόζεται για την παραλαβή και την τελική αξιοποίησή της; Πώς διασφαλίζεται η συμμόρφωση των εκτελεσθεισών εργασιών με τα προβλεπόμενα;
- Ποιες ποσότητες ξυλείας παρήχθησαν κατ’ έτος, από αρχές 2024 μέχρι σήμερα, εντός των εκτάσεων της ΖΑΠ.; Ποια είναι τα έσοδα του Δημοσίου;
- Έχει υπάρξει οποιαδήποτε συνεννόηση, κοινή απόφαση, γνωμοδότηση ή ανταλλαγή εγγράφων μεταξύ του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας και του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας σχετικά με το καθεστώς εκτέλεσης υλοτομικών εργασιών εντός της Ζ.A.Π;
Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων
Παρακαλείσθε όπως καταθέσετε για την ενημέρωση της Βουλής και των πολιτών τα κάτωθι στοιχεία και έγγραφα:
- Το σύνολο των διακηρύξεων των διαγωνισμών που διενεργήθηκαν, πρακτικών αξιολόγησης, αποφάσεων κατακύρωσης, συμβάσεων, τυχόν συμπληρωματικών συμβάσεων, πρωτοκόλλων παραλαβής και κάθε σχετικού εγγράφου που αφορά εργασίες υλοτομίας, καθαρισμού ή διαμόρφωσης δασικών εκτάσεων εντός ΖΑΠ από το 2024 έως σήμερα, για την Π.Ε. Δράμας.
- Τυχόν εισηγήσεις που αφορούν στα υπ’ αριθ. (3) και (4) ερωτήματα της παρούσας
- Συγκεντρωτικό πίνακα ποσοτήτων ξυλείας που υλοτομήθηκαν με ευθύνη των τοπικών στρατιωτικών υπηρεσιών, από το 2024 μέχρι σήμερα
- Κάθε έγγραφο, αναφορά, έκθεση ελέγχου ή αλληλογραφία που αφορά εργατικά ατυχήματα ή συμβάντα κατά την εκτέλεση εργασιών υλοτομίας, αποψίλωσης ή καθαρισμού εντός της Ζώνης Ασφάλειας Προκάλυψης από το 2024 έως σήμερα, από την αρμόδια στρατιωτική υπηρεσία που επιβλέπει τις συμβάσεις.
Οι Ερωτώντες Βουλευτές
Ξανθόπουλος Θεόφιλος
Ακρίτα Έλενα
Βέττα Καλλιόπη
Κασιμάτη Νίνα
Μπάρκας Κώστας
Μεϊκόπουλος Αλέξανδρος
Νοτοπούλου Κατερίνα
Παναγιωτόπουλος Ανδρέας
Παπαηλιού Γιώργος
Τσαπανίδου Πόπη
