Skip to main content

Θεματική Ενότητα: Πρόνοια-Κοινωνική Συνοχή

Ερώτηση 13 βουλευτών ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ με πρωτοβουλία του Α. Παναγιωτόπουλου: «Κατάφωρη κοινωνική και οικονομική αδικία για χιλιάδες συνταξιούχους σχετικά με τις συντάξεις χηρείας του πρώην ΟΓΑ και με την οικονομική ενίσχυση βαριάς αναπηρίας του ΟΠΕΚΑ»

Συντάχθηκε από Κώστας Παππάς στις . Καταχωρήθηκε στο Βουλή, Ερωτήσεις, Ερωτήσεις - Α.Κ.Ε. - Αναφορές.

Στη Βουλή, με πρωτοβουλία του Α. Παναγιωτόπουλου, το θέμα των κατάφωρων αδικιών με τις συντάξεις χηρείας του πρώην ΟΓΑ και με την οικονομική ενίσχυση βαριάς αναπηρίας του ΟΠΕΚΑ

Κοινοβουλευτική ερώτηση προς τους Υπουργούς Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας κατέθεσαν 13 βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ με πρωτοβουλία του Βουλευτή Αχαΐας και Τομεάρχη Υγείας του ΣΥΡΙΖΑ–ΠΣ Ανδρέα Παναγιωτόπουλου,  αναδεικνύοντας μια χρόνια και κατάφωρη κοινωνική αδικία που αφορά χιλιάδες επιζώντες συζύγους συνταξιούχων του πρώην ΟΓΑ, κυρίως ηλικιωμένες γυναίκες της υπαίθρου.

Όπως επισημαίνεται στην ερώτηση, παρά το ενιαίο πλαίσιο που θεσπίστηκε με τον ν. 4387/2016 για τις συντάξεις λόγω θανάτου και την καθιέρωση κατώτατου ορίου σύνταξης χηρείας που από 1.1.2025 ανέρχεται στα 436,40 ευρώ, οι συντάξεις χηρείας του πρώην ΟΓΑ για θανάτους πριν τις 13.5.2016 εξακολουθούν να διέπονται από παρωχημένες καταστατικές διατάξεις. Το αποτέλεσμα είναι επιζώντες σύζυγοι να λαμβάνουν εξαιρετικά χαμηλά ποσά που μπορεί να φτάνουν μόλις τα 80 ευρώ ανά μήνα, χωρίς καμία πρόβλεψη κατώτατου ορίου προστασίας.

Η διαφοροποίηση αυτή, που βασίζεται αποκλειστικά στην ημερομηνία θανάτου του ασφαλισμένου, δημιουργεί σοβαρή ανισότητα μεταξύ δικαιούχων και αντίκειται στις θεμελιώδεις αρχές της ισότητας, της κοινωνικής αλληλεγγύης και του κοινωνικού κράτους δικαίου.

Παράλληλα, η ερώτηση αναδεικνύει κι ένα δεύτερο, εξίσου σοβαρό πρόβλημα: το ισχύον πλαίσιο της οικονομικής ενίσχυσης βαριάς αναπηρίας του ΟΠΕΚΑ αποκλείει άτομα με ποσοστό αναπηρίας 67% και άνω μόνο και μόνο επειδή λαμβάνουν σύνταξη, ανεξαρτήτως ύψους. Έτσι, επιζώντες σύζυγοι με εξαιρετικά χαμηλές συντάξεις χηρείας του πρώην ΟΓΑ στερούνται αδικαιολόγητα της ενίσχυσης, παρότι βρίσκονται σε συνθήκες ακραίας οικονομικής ευαλωτότητας.

Οι βουλευτές καλούν την κυβέρνηση να προχωρήσει στη θέσπιση κατώτατου ορίου σύνταξης λόγω θανάτου και για τις συντάξεις χηρείας του πρώην ΟΓΑ προ του 2016 ώστε να αντιστοιχούν τουλάχιστον στο πλήρες ποσό της εθνικής σύνταξης. Ζητούν επίσης την άμεση προσαρμογή των κριτηρίων, ώστε η λήψη πολύ χαμηλής σύνταξης να μην αποτελεί λόγο αποκλεισμού από την ενίσχυση βαριάς αναπηρίας, αποκαθιστώντας μια προφανή κοινωνική αδικία εις βάρος των πιο ευάλωτων πολιτών.

Η κυβέρνηση καλείται να δώσει άμεσες και ουσιαστικές απαντήσεις και να προχωρήσει στις αναγκαίες νομοθετικές παρεμβάσεις, ώστε να διασφαλιστεί η αξιοπρεπής διαβίωση των χαμηλοσυνταξιούχων χηρείας και των ατόμων με βαριά αναπηρία.

 Αναλυτικά η Ερώτηση:

Προς τους κ.κ. Υπουργούς

Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης

Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας

Θέμα: Θέσπιση κατωτάτου ορίου σύνταξης λόγω θανάτου για συζύγους συνταξιούχων του πρώην ΟΓΑ θανόντων προ της 13.5.2016 και ανάγκη ρύθμισης των κριτηρίων χορήγησης της οικονομικής ενίσχυσης βαριάς αναπηρίας του ΟΠΕΚΑ

Με τις διατάξεις του ν. 4387/2016 καθιερώθηκε ενιαίο πλαίσιο χορήγησης συντάξεων λόγω θανάτου, καθώς και κατώτατο ποσό σύνταξης χηρείας με βάση την εθνική σύνταξη (ν. 4499/2017), το οποίο από 1.1.2025 ανέρχεται στα 436,40 ευρώ. Ωστόσο, για τους συνταξιούχους του πρώην ΟΓΑ των οποίων ο θάνατος επήλθε πριν την 13.5.2016 εξακολουθούν να εφαρμόζονται οι παλαιές καταστατικές διατάξεις, με αποτέλεσμα οι επιζώντες σύζυγοι να λαμβάνουν το ήμισυ της κύριας σύνταξης, εξαιρουμένου του βασικού ποσού, και μόνο εφόσον δεν έχουν άλλη σύνταξη. Το σημαντικότερο απ’ όλα δεν προβλέπεται κανένα κατώτατο όριο προστασίας με συνέπεια χιλιάδες ηλικιωμένες χήρες στην ύπαιθρο να ζουν με επιδόματα χηρείας που υπολείπονται ακόμη και του ελάχιστου επιπέδου αξιοπρεπούς διαβίωσης.

Η διαφοροποίηση αυτή, η οποία βασίζεται αποκλειστικά στην ημερομηνία θανάτου του ασφαλισμένου, δημιουργεί κατάφωρη ανισότητα και αντίκειται στις συνταγματικές αρχές της ισότητας, της κοινωνικής αλληλεγγύης και του κοινωνικού κράτους δικαίου.

Παράλληλα, το ισχύον πλαίσιο χορήγησης της οικονομικής ενίσχυσης βαριάς αναπηρίας του ΟΠΕΚΑ αποκλείει από την ενίσχυση άτομα που λαμβάνουν σύνταξη, ανεξαρτήτως ύψους. Αυτό οδηγεί στο παράδοξο αποτέλεσμα επιζώντες σύζυγοι με ποσοστό αναπηρίας 67% και άνω να στερούνται την ενίσχυση, ακόμη και όταν η σύνταξη χηρείας προ του 2016 είναι εξαιρετικά χαμηλή. Ενώ ο νομοθέτης έχει ήδη αναγνωρίσει ότι ο αποκλεισμός σε περιπτώσεις πολύ χαμηλών παροχών είναι κοινωνικά άδικος –όπως αποδεικνύεται από τις εξαιρέσεις για ανασφάλιστους υπερήλικες και τέκνα με πολύ μικρά επιδόματα– δεν έχει προχωρήσει σε αντίστοιχη ρύθμιση για τους χαμηλοσυνταξιούχους χηρείας του πρώην ΟΓΑ.

Ερωτώνται οι κ.κ. Υπουργοί

  1. Προτίθεται η κυβέρνηση να προχωρήσει στη θέσπιση κατωτάτου ορίου σύνταξης λόγω θανάτου και για τις συντάξεις χηρείας του πρώην ΟΓΑ προ της 13.5.2016, ώστε να αντιστοιχούν τουλάχιστον στο πλήρες ποσό της εθνικής σύνταξης, δηλαδή στα 436,40 ευρώ για το έτος 2025, ώστε να διασφαλιστεί η νομοθετική ισότητα και να αποφευχθούν κοινωνικές ανισότητες;
  2. Θα προσαρμοστούν τα κριτήρια χορήγησης της οικονομικής ενίσχυσης βαριάς αναπηρίας του ΟΠΕΚΑ, ώστε η λήψη εξαιρετικά χαμηλής σύνταξης (όπως οι συντάξεις χηρείας ΟΓΑ προ του 2016) να μην αποτελεί λόγο αποκλεισμού για άτομα με ποσοστό αναπηρίας 67% και άνω;

Οι Ερωτώντες Βουλευτές

Παναγιωτόπουλος Ανδρέας

Γαβρήλος Γιώργος

Νοτοπούλου Κατερίνα

Καλαματιανός Διονύσιος

Ακρίτα Έλενα

Βέττα Καλλιόπη

Δούρου Ειρήνη

Κασιμάτη Νίνα

Μαμουλάκης Χάρης

Μπάρκας Κωνσταντίνος

Παπαηλιού Γιώργος

Τσαπανίδου Πόπη

Ψυχογιός Γιώργος

Κ. Νοτοπούλου: Δυόμισι εκατ. ευρώ σε ιδιώτες από το υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας ενώ η υποστελέχωσή του «χτυπάει κόκκινο»

Συντάχθηκε από Ειρήνη Μαλτέζου στις . Καταχωρήθηκε στο Βουλή, Ερωτήσεις, Ερωτήσεις - Α.Κ.Ε. - Αναφορές.

Αναθέσεις ύψους δυόμισι εκατομμυρίων ευρώ σε ιδιωτικές εταιρείες έχει κάνει το υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας για την παροχή συμβουλευτικών υπηρεσιών που σχετίζονται με τον σχεδιασμό και την υλοποίηση πολιτικών του όπως η Στεγαστική Πολιτική, η Μακροχρόνια Φροντίδα, η Παιδική Προστασία και η Ισότητα των Φύλων.

Όπως προκύπτει από την απάντηση της υπουργού σε Ερώτηση και Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων που καταθέσαμε στη Βουλή, στα δυόμισι χρόνια από τη σύσταση του υπουργείου έχουν ανατεθεί έξι μελέτες συνολικού κόστους 2.502.506 ευρώ (συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ) -δηλαδή διατίθεται περίπου ένα εκατομμύριο ευρώ τον χρόνο.

Πρόκειται για ένα υπουργείο που συστάθηκε χωρίς κανέναν προγραμματισμό, με σκοπό να ικανοποιήσει τις επικοινωνιακές ανάγκες της κυβέρνησης Μητσοτάκη. Είναι μια διοικητική υπερδομή που συγκέντρωσε στο χαρτοφυλάκιό της κρίσιμους τομείς, μεταξύ των οποίων το δημογραφικό, το στεγαστικό, η αναπηρική πολιτική, η ισότητα των φύλων, η αντιμετώπιση της φτώχειας. Κι όμως, δυόμισι χρόνια μετά τη σύστασή του το υπουργείο παραμένει τραγικά υποστελεχωμένο και χωρίς Οργανισμό, γεγονός που συνεπάγεται αδυναμία προσδιορισμού των αναγκών σε ανθρώπινο δυναμικό, δυσκολία στον συντονισμό και ασάφεια αρμοδιοτήτων.

Ενδεικτικό της κατάστασης σε σχέση με τη στελέχωση του υπουργείου είναι τα όσα ανέφερε ο Σύλλογος Εργαζομένων στη συνέντευξη Τύπου στις 18 Δεκεμβρίου. Όπως ειπώθηκε, από τα 49 τμήματα του υπουργείου, 8 δεν έχουν προϊστάμενο, 4 δεν έχουν ούτε υπάλληλο και άλλα 3 έχουν μόνο έναν υπάλληλο, ενώ 13 τμήματα έχουν μόνο προϊστάμενο.

Η υπουργός στην απάντησή της για τις αναθέσεις σε ιδιωτικές εταιρείες επικαλείται τις ελλείψεις σε ανθρώπινο δυναμικό και τεχνογνωσία. Και μπορεί οι ελλείψεις σε ανθρώπινο δυναμικό να είναι υπαρκτές, αλλά η τεχνογνωσία δεν λείπει. Όμως η κυβέρνηση με την πρακτική της δεν αξιοποιεί -αντίθετα υποβαθμίζει και απαξιώνει- τα στελέχη του υπουργείου και της Δημόσιας Διοίκησης, την πολύτιμη εμπειρία τους και την υψηλή τους κατάρτιση.

Ταυτόχρονα, η εκτεταμένη χρήση της πρακτικής των αναθέσεων οδηγεί σε κενά της θεσμικής συνέχειας στον σχεδιασμό και την εφαρμογή της δημόσιας πολιτικής του υπουργείου, στην αποειδίκευση του ανθρώπινου δυναμικού του και στην εξάρτηση από εξωτερικούς συνεργάτες.

Με τα 2,5 εκατομμύρια ευρώ θα μπορούσαν να καλυφθούν οι ετήσιες μισθολογικές δαπάνες 170 υπαλλήλων ΠΕ, όμως η κυβέρνηση επιλέγει να τα διαθέσει σε ιδιώτες αντί να προσλάβει προσωπικό για να καλύψει τα κενά του υπουργείου.

Την ίδια στιγμή ο προϋπολογισμός που πρόσφατα ψήφισε η κυβέρνηση της ΝΔ μειώνει τους πόρους του υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας κατά 200 εκατ. -από 4 δισ. το 2025 σε 3,8 δισ. το 2026, δηλαδή μείωση κατά 5%.

Είναι προφανές ότι οι επικλήσεις της κυβέρνησης για ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής είναι υποκριτικές, εξυπηρετούν μόνο τις επικοινωνιακές της ανάγκες και βρίσκονται μακριά από τις πραγματικές κοινωνικές ανάγκες. Τη στιγμή που η στεγαστική κρίση παροξύνεται, η φτώχεια και ο κοινωνικός αποκλεισμός διευρύνονται, οι δημογραφικοί δείκτες χειροτερεύουν και οι κοινωνικές ανάγκες παραμένουν ακάλυπτες, η κυβέρνηση χρησιμοποιεί όλα αυτά ως ευκαιρία για αναθέσεις σε ιδιωτικές εταιρείες συμβούλων.

Καλούμε την κυβέρνηση να σταματήσει την κατασπατάληση του δημόσιου χρήματος και να το αξιοποιήσει για την κάλυψη των εκτεταμένων κοινωνικών αναγκών.

Επισυνάπτονται η Ερώτηση και ΑΚΕ (https://syriza.gr/erotisi-kai-ake-voulefton-syriza-ps-na-katatethoun-sti-vouli-oles-oi-anatheseis-se-idiotikes-etaireies-parochis-symvouleftikon-ypiresion-pou-schetizontai-me-ton-schediasmo-kai-tin-ylopoiisi-tis-polit/ ) όπως είχαν κατατεθεί και η σχετική απάντηση του Υπουργείου.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΥΚΟΙΣΟΛήψη

Βουλευτές ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ: «Να αποδοθούν στη ΔΥΠΑ τα οφειλόμενα ποσά του ΙΚΑ προς τον ΟΕΚ και τον ΟΕΕ».

Συντάχθηκε από Κώστας Παππάς στις . Καταχωρήθηκε στο Βουλή, Ερωτήσεις, Ερωτήσεις - Α.Κ.Ε. - Αναφορές.

Ε Ρ Ω Τ Η Σ Η 

Προς τις κ.κ. Υπουργούς

Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης

Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας

Θέμα: «Να αποδοθούν στη ΔΥΠΑ τα οφειλόμενα ποσά του ΙΚΑ προς τον ΟΕΚ και τον ΟΕΕ».

Σύμφωνα με ανακοίνωση του Πανελλήνιου Συλλόγου Υπαλλήλων ΟΑΕΔ-τ. ΟΕΕ-τ. ΟΕΚ (ΠΑΝΣΥΠΟ) στην με αριθμό 2523/103/07.10.2025 απόφαση του Δ.Σ της Δ.ΥΠ.Α., με την οποία εγκρίθηκαν οι οικονομικές καταστάσεις της Δ.ΥΠ.Α. ισολογισμού, απολογισμού και κατάστασης αποτελεσμάτων έτους 2023 και πιο συγκεκριμένα στον ισολογισμό φαίνεται ότι οι συνολικές απαιτήσεις του ΟΑΕΔ (νυν ΔΥΠΑ) από το ΙΚΑ για όλα τα έτη έως 31.12.2023 ανέρχονται σε 8.695.247.589,72 €.

Ωστόσο, δε διευκρινίζεται εάν σε αυτό το ποσό έχουν συνυπολογιστεί οι οφειλές του ΙΚΑ προς τους τέως Οργανισμούς Εργατικής Κατοικίας και Εργατικής Εστίας.

Είναι γνωστό ότι οι εισφορές των εργαζομένων υπέρ των δύο αυτών Οργανισμών καταβάλλονταν στο ΙΚΑ μαζί με τις ασφαλιστικές εισφορές και στη συνέχεια το ΙΚΑ τις απέδιδε στους δύο Οργανισμούς. Ωστόσο, το ΙΚΑ δεν απέδιδε το σύνολο των εισφορών αυτών, με αποτέλεσμα κατά τη διάρκεια των ετών να σωρεύονται οφειλές του ΙΚΑ προς τους δύο Οργανισμούς. Σύμφωνα με δήλωση του τότε Υπουργού Εργασίας κ. Γ. Κουτρουμάνη, η οφειλή του ΙΚΑ προς τον ΟΕΚ στις 31.12.2010 ανέρχοταν σε 1,291 δισ. €, οφειλές που με την κατάργηση των δύο Οργανισμών -σύμφωνα πάντα με τον κ. Κουτρουμάνη-  δε διαγράφηκαν, αλλά μεταφέρθηκαν στον διάδοχο Οργανισμό (ΟΑΕΔ).

Υπενθυμίζεται ότι οι εισφορές αυτές είχαν κοινωνικά ανταποδοτικό χαρακτήρα μέσω παροχών και προγραμμάτων ιδιαίτερα για την αντιμετώπιση της ανεργίας και την κάλυψη των στεγαστικών αναγκών των εργαζομένων.

Επειδή η ΔΥΠΑ αποτελεί τον καθολικό διάδοχο του τ. ΟΕΚ και τ. ΟΕΕ μετά την κατάργησή τους,

Επειδή από τον ισολογισμό της ΔΥΠΑ έτους 2023 φαίνεται ότι οι συνολικές απαιτήσεις του ΟΑΕΔ (νυν ΔΥΠΑ) από το ΙΚΑ για όλα τα έτη έως 31.12.2023 ανέρχονται σε 8.695.247.589,72 €.,

Επειδή σύμφωνα με δήλωση του τότε Υπουργού Εργασίας κ. Γ. Κουτρουμάνη, η οφειλή του ΙΚΑ προς τον ΟΕΚ στις 31.12.2010 ανερχόταν σε 1,291 δισ. €. και δεν είναι σαφές εάν το ποσό αυτό συμπεριλαμβάνεται στις συνολικές απαιτήσεις της ΔΥΠΑ από το ΙΚΑ, οι οποίες αναφέρονται στον ισολογισμό της ΔΥΠΑ έτους 2023.

Ερωτώνται οι κ.κ. Υπουργοί:

  1. Ποιες είναι οι συνολικές οφειλές του πρώην ΙΚΑ νυν ΕΦΚΑ προς τους τ. ΟΕΚ και τ. ΟΕΕ; Έχουν συμπεριληφθεί αυτές στο συνολικό ποσό των 8.695.247.589,72 € που απαιτεί η νυν ΔΥΠΑ (πρώην ΟΑΕΔ) από το ΙΚΑ (νυν ΕΦΚΑ);
  2. Έχει προβεί και σε ποιες ενέργειες η ΔΥΠΑ προκειμένου να βεβαιωθούν και να εισπραχθούν οι οφειλές του ΙΚΑ προς τους δύο Οργανισμούς; Υπάρχει κάποιου είδους συμφωνία μεταξύ ΔΥΠΑ και ΕΦΚΑ και χρονικός προγραμματισμός για την καταβολή των οφειλόμενων;
  3. Οι οφειλές αυτές, στο βαθμό που εισπραχτούν, πως θα αξιοποιηθούν; Θα διατεθούν για σκοπούς σύμφωνους με τους λόγους για τους οποίους οι εργαζόμενοι κατέβαλλαν τις εισφορές τους και ιδιαίτερα για την ικανοποίηση στεγαστικών αναγκών μέσω της δημιουργίας κοινωνικών κατοικιών;

Οι ερωτώντες Βουλευτές

Νοτοπούλου Κατερίνα

Γαβρήλος Γιώργος

Καλαματιανός Διονύσης

Βέττα Καλλιόπη

Γιαννούλης Χρήστος

Δούρου Ρένα

Ζαμπάρας Μίλτος

Κασιμάτη Νίνα

Μαμουλάκης Χάρης

Μεϊκόπουλος Αλέξανδρος

Μπάρκας Κώστας

Παναγιωτόπουλος Ανδρέας

Παπαηλιού Γιώργος

Πολάκης Παύλος

Τσαπανίδου Πόπη

Ψυχογιός Γιώργος

Την άμεση αλλαγή της αποτυχημένης στεγαστικής πολιτικής της ΝΔ ζητάει ο Χάρης Μαμουλάκης | Κατάθεση Ερώτησης βουλευτών ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ προς την Υπουργό Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας

Συντάχθηκε από Κώστας Παππάς στις . Καταχωρήθηκε στο Βουλή, Ερωτήσεις, Ερωτήσεις - Α.Κ.Ε. - Αναφορές.


Την αναγκαιότητα άμεσης αλλαγής της αποτυχημένης στεγαστικής πολιτικής της ΝΔ αναδεικνύει ο Τομεάρχης Οικονομικών & Ανάπτυξης Κ.Ο. ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, Βουλευτής Ηρακλείου Χάρης Μαμουλάκης, καταθέτοντας σχετική Ερώτηση προς την Υπουργό Κοινωνικής Συνοχής & Οικογένειας, με τη συνυπογραφή των Τομεαρχών, Πρόνοιας & Κοινωνικής Συνοχής Κατερίνας Νοτοπούλου και Παιδείας Διονύση Καλαματιανού και 10 ακόμη Βουλευτών.

«Η Ελλάδα καταγράφει μια ακόμη αρνητική πρωτιά, σε ευρωπαϊκό επίπεδο, σε δείκτες που σχετίζονται με τη στέγαση» αναφέρει σε δήλωσή του ο Χάρης Μαμουλάκης, τονίζοντας: «Με δεδομένο ότι το Κράτος οφείλει να μεριμνά για την αντιμετώπιση του μείζονος αυτού προβλήματος, ζητάμε απαντήσεις από την αρμόδια Υπουργό σχετικά με το πώς αιτιολογείται, τεκμηριωμένα με στοιχεία, η αρνητική πρωτιά της Ελλάδας στους αναφερόμενους δείκτες σχετικά με τη στέγαση, καθώς και πώς αποτιμώνται τα προγράμματα στεγαστικής πολιτικής που εφαρμόστηκαν σε όρους ισότιμης πρόσβασης στη στέγαση και ευημερίας των πολιτών.».

Με την Ερώτηση γίνεται αναφορά στην πρόνοια του Συντάγματος για το δικαίωμα στη στέγαση, σε στοιχεία πρόσφατης έκθεσης της Eurostat αναφορικά με το ζήτημα της πρόσβασης στο κοινωνικό αγαθό της στέγασης και τονίζεται ότι το κυβερνητικό επιτελείο εμμένει σε πολιτικές που επιδεινώνουν τη στεγαστική κρίση στην Ελλάδα.

Όπως επισημαίνεται, η Ελλάδα καταγράφεται ως η χώρα με την υψηλότερη ενεργειακή φτώχεια, το μεγαλύτερο στεγαστικό βάρος και τις περισσότερες ληξιπρόθεσμες οφειλές στην Ε.Ε., αποτυπώνοντας μια βαθιά και πολυδιάστατη στεγαστική κρίση.

Σύμφωνα με την έκθεση, στη χώρα μας το 2024:

  • Το 29% των κατοίκων στις πόλεις ζούσαν σε νοικοκυριά όπου η δαπάνη στέγασης απορροφά πάνω από το 40% του διαθέσιμου εισοδήματος, με το αντίστοιχο ποσοστό να φτάνει το 28% στις αγροτικές περιοχές, όταν ο μέσος όρος της Ε.Ε. βρίσκεται στο 10% για τις πόλεις και στο 6% για την ύπαιθρο.
  • Σε επίπεδο συνολικού εισοδήματος ο Έλληνας δαπανά το 36% του συνολικού εισοδήματός του για τη στέγαση όταν ο μέσος όρος της Ε.Ε. δεν ξεπερνά το 19%.
  • Σε σχέση με την ενεργειακή επάρκεια των νοικοκυριών, το 19% των Ελλήνων δήλωσε ότι δεν μπορούσε να κρατήσει το σπίτι του επαρκώς ζεστό – το υψηλότερο ποσοστό στην Ευρώπη μαζί με την Βουλγαρία και ενώ σε χώρες του ευρωπαϊκού βορρά, όπως η Φινλανδία, η Σλοβενία και η Πολωνία, το αντίστοιχο ποσοστό υποχωρεί κάτω από το 3%.

Η Eurostat εξετάζει ολιστικά το ζήτημα της στέγασης για αυτό άλλωστε αποτυπώνει και τις οφειλές προς τις τράπεζες και τους φορείς κοινής ωφέλειας που δυστυχώς η Ελλάδα πρωτοστατεί ξανά και που το 2024 το 43% των Ελλήνων ζούσε σε νοικοκυριά με ληξιπρόθεσμες οφειλές σε στεγαστικά δάνεια, ενοίκια και λογαριασμούς παρουσιάζοντας μία αύξηση της τάξεως του 12% από το 2010, με το αντίστοιχο ποσοστό της αμέσως επόμενης σε κατάταξη Βουλγαρίας να ανέρχεται σε 19%.

Ακολουθεί η Ερώτηση.

ΕΡΩΤΗΣΗ

Προς την κα. Υπουργό Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας

Θέμα: «Απαιτείται άμεση αλλαγή στην αποτυχημένη στεγαστική πολιτική της Ν.Δ.»

Το δικαίωμα στη στέγαση κατατάσσεται στα θεμελιώδη δικαιώματα του ευρωπαίου πολίτη και που, σύμφωνα με την παρ.4 του άρθρου 21 του Ελληνικού Συντάγματος, η απόκτηση κατοικίας από αυτούς που την στερούνται ή που στεγάζονται ανεπαρκώς αποτελεί αντικείμενο ειδικής φροντίδας του Κράτους. Τα στοιχεία για τη χώρα μας αναφορικά με το ζήτημα της πρόσβασης στο κοινωνικό αυτό αγαθό της στέγασης είναι απογοητευτικά. Ωστόσο, το κυβερνητικό επιτελείο εμμένει σε πολιτικές που επιδεινώνουν τη στεγαστική κρίση στην Ελλάδα.

Σύμφωνα με την πρόσφατη έκθεση της Eurostat με τίτλο «Κόστος Στέγασης στην Ευρώπη»-Έκδοση 2025, η Ελλάδα καταγράφεται ως η χώρα με την υψηλότερη ενεργειακή φτώχεια, το μεγαλύτερο στεγαστικό βάρος και τις περισσότερες ληξιπρόθεσμες οφειλές στην Ε.Ε., αποτυπώνοντας μια βαθιά και πολυδιάστατη στεγαστική κρίση. Μία κρίση που εδράζεται σε βαθιές, δομικές αδυναμίες και που διαμορφώνεται από ένα συνδυασμό αλληλένδετων παραγόντων όπως, ιδίως, το εξαιρετικά υψηλό κόστος στέγασης σε σχέση με το εισόδημα, την πρωτιά στην ενεργειακή φτώχεια, τη σημαντική αύξηση των ληξιπρόθεσμων οφειλών, το γηρασμένο κτιριακό απόθεμα, την υποτονική οικοδομική δραστηριότητα σε σχέση με τις ανάγκες και τις χαμηλές επενδύσεις στη στέγαση, αλλά και την άνοδο των ενοικίων που ενισχύεται από τις πλατφόρμες βραχυχρόνιας μίσθωσης.

Πιο συγκεκριμένα, σύμφωνα με την ανωτέρω έκθεση, στη χώρα μας το 2024: το 29% των κατοίκων στις πόλεις ζούσαν σε νοικοκυριά όπου η δαπάνη στέγασης απορροφά πάνω από το 40% του διαθέσιμου εισοδήματος, με το αντίστοιχο ποσοστό να φτάνει το 28% στις αγροτικές περιοχές, όταν ο μέσος όρος της Ε.Ε. βρίσκεται στο 10% για τις πόλεις και στο 6% για την ύπαιθρο. Σε επίπεδο συνολικού εισοδήματος ο Έλληνας δαπανά το 36% του συνολικού εισοδήματός του για τη στέγαση όταν ο μέσος όρος της Ε.Ε. δεν ξεπερνά το 19%.

Περαιτέρω, και σε σχέση με την ενεργειακή επάρκεια των νοικοκυριών: το 2024 το 19% των Ελλήνων δήλωσε ότι δεν μπορούσε να κρατήσει το σπίτι του επαρκώς ζεστό – το υψηλότερο ποσοστό στην Ευρώπη μαζί με την Βουλγαρία και ενώ σε χώρες του ευρωπαϊκού βορρά, όπως η Φινλανδία, η Σλοβενία και η Πολωνία, το αντίστοιχο ποσοστό υποχωρεί κάτω από το 3%. Πρόκειται για εύρημα που σαφώς συνδέεται άμεσα τόσο με την ενεργειακή κρίση, τις πληθωριστικές πιέσεις, όσο και με το παλαιωμένο κτιριακό απόθεμα πλήττοντας δυσανάλογα τις χαμηλότερες εισοδηματικές κατηγορίες.

Η Eurostat εξετάζει ολιστικά το ζήτημα της στέγασης για αυτό άλλωστε αποτυπώνει και τις οφειλές προς τις τράπεζες και τους φορείς κοινής ωφέλειας που δυστυχώς η Ελλάδα πρωτοστατεί ξανά και που το 2024 το 43% των Ελλήνων ζούσε σε νοικοκυριά με ληξιπρόθεσμες οφειλές σε στεγαστικά δάνεια, ενοίκια και λογαριασμούς παρουσιάζοντας μία αύξηση της τάξεως του 12% από το 2010, με το αντίστοιχο ποσοστό της αμέσως επόμενης σε κατάταξη Βουλγαρίας να ανέρχεται σε 19%.

Με δεδομένο ότι σύμφωνα με τα ανωτέρω η Ελλάδα καταγράφει αρνητική πρωτιά, σε ευρωπαϊκό επίπεδο σε δείκτες που σχετίζονται με τη στέγαση και σε συνδυασμό με το ρόλο που οφείλει να διαδραματίσει το κράτος για την αντιμετώπιση του μείζονος αυτού προβλήματος Ερωτάται η αρμόδια κα. Υπουργός:

  1. Πως αιτιολογείται, τεκμηριωμένα με στοιχεία, η αρνητική πρωτιά της Ελλάδας στους αναφερόμενους δείκτες σχετικά με τη στέγαση;
  2. Πως αποτιμώνται τα προγράμματα στεγαστικής πολιτικής που εφαρμόστηκαν σε όρους  ισότιμης πρόσβασης στη στέγαση και ευημερίας των πολιτών;

Οι ΕρωτώντεςΒουλευτές

Μαμουλάκης Χαράλαμπος (Χάρης)

Νοτοπούλου Κατερίνα

Καλαματιανός Διονύσιος – Χαράλαμπος

Βέττα Καλλιόπη

Γαβρήλος Γιώργος

Δούρου Ειρήνη

Κασιμάτη Νίνα

Μεϊκόπουλος Αλέξανδρος

Μπάρκας Κωνσταντίνος

Παναγιωτόπουλος Ανδρέας

Παπαηλιού Γιώργος

Τσαπανίδου Πόπη

Ψυχογιός Γεώργιος

Η κυβέρνηση παρακολουθεί τη δημογραφική κατάρρευση, αρνούμενη να στηρίξει τους τρίτεκνους και τους πολύτεκνους που κρατούν ζωντανή τη χώρα – Ερώτηση βουλευτών ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ με πρωτοβουλία Μ. Κοντοτόλη

Συντάχθηκε από Κώστας Παππάς στις . Καταχωρήθηκε στο Βουλή, Ερωτήσεις, Ερωτήσεις - Α.Κ.Ε. - Αναφορές.


Ερώτηση 11 Βουλευτών του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ με πρωτοβουλία της Μ. Κοντοτόλη

Στη Βουλή, με πρωτοβουλία της Βουλευτή Τρικάλων Μαρίνας Κοντοτόλη, Ερώτηση 11 βουλευτών ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ αναφορικά με την εγκληματική αδράνεια της κυβέρνησης απέναντι στη δημογραφική κρίση, την ώρα που η χώρα βυθίζεται σε πρωτοφανή φυσική συρρίκνωση.

Η Νέα Δημοκρατία, ενώ γνωρίζει την έκταση και τη σοβαρότητα του προβλήματος, αρνείται να προχωρήσει σε ουσιαστικά μέτρα στήριξης της τρίτεκνης και πολύτεκνης οικογένειας, των ανθρώπων δηλαδή που, παρά τις δυσκολίες, επιλέγουν να δημιουργήσουν οικογένειες και να κρατήσουν ζωντανές τις τοπικές κοινωνίες.

Την ίδια στιγμή που οι θάνατοι υπερβαίνουν δραματικά τις γεννήσεις, από 4,3 χιλιάδες το 2011 σε 58,5 χιλιάδες το 2024, η κυβέρνηση συνεχίζει να αντιμετωπίζει το δημογραφικό ως ήσσονος σημασίας θέμα, χωρίς στρατηγική, χωρίς σχέδιο και χωρίς καμία ουσιαστική πολιτική βούληση.

Η ελληνική περιφέρεια ερημώνει. Χωριά σε Θεσσαλία, Ήπειρο και Δυτική Μακεδονία σβήνουν από τον χάρτη. Η Χρυσομηλιά Τρικάλων αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα ενός χωριού που αντιστέκεται χάρη στις πολύτεκνες οικογένειες – όμως η κυβέρνηση δεν κάνει τίποτα για να στηρίξει τις συνθήκες που επιτρέπουν σε αυτούς τους ανθρώπους να παραμείνουν εκεί.

Παρά τις προειδοποιήσεις, η κυβέρνηση αγνοεί το πλήρες και τεκμηριωμένο διεκδικητικό πλαίσιο της Ανώτατης Συνομοσπονδίας Πολυτέκνων Ελλάδος (ΑΣΠΕ), το οποίο καλεί σε ουσιαστικές φορολογικές μειώσεις, αναλογικά επιδόματα, κατάργηση άδικων εισοδηματικών κριτηρίων και επαναφορά βασικών μέτρων στήριξης που καταργήθηκαν τα χρόνια των μνημονίων.

Όπως τονίζεται, η κυβέρνηση επιλέγει σταθερά να απαξιώνει τις πολύτεκνες οικογένειες, ενώ αρκείται σε επικοινωνιακές εξαγγελίες που δεν αντιμετωπίζουν το πρόβλημα στη ρίζα του.

Ωστόσο, χωρίς πολιτική για το δημογραφικό η οικονομία αποδυναμώνεται, το κοινωνικό κράτος υπονομεύεται, οι τοπικές κοινωνίες διαλύονται και η εθνική ασφάλεια τίθεται σε κίνδυνο.

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ερώτησης:

ΕΡΩΤΗΣΗ

Προς

Την Υπουργό Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας

Τον  Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών


Θέμα: «Άμεση ενίσχυση της τρίτεκνης/πολύτεκνης οικογένειας, ως ελάχιστη απάντηση στο εθνικό πρόβλημα του δημογραφικού»

Η Ελλάδα βρίσκεται αντιμέτωπη με μια από τις μεγαλύτερες προκλήσεις της σύγχρονης ιστορίας της. Από τις αρχές της δεκαετίας του 2010, οι θάνατοι υπερβαίνουν συστηματικά τις γεννήσεις. Από τους 4,3 χιλιάδες περισσότερους θανάτους το 2011 φτάσαμε στο δραματικό 58,5 χιλιάδες περισσότερους  το 2024. Και η αρνητική αυτή πορεία δεν πρόκειται να ανακοπεί από μόνη της, ακόμη κι αν αύριο σταματούσε η πτώση των γεννήσεων.

Σήμερα, σχεδόν ένας στους τέσσερις πολίτες (23%) είναι άνω των 65 ετών, καθιστώντας τη χώρα μας από τις πιο γερασμένες στην Ευρώπη. Οι προβλέψεις του ΟΟΣΑ είναι αμείλικτες: μέχρι το 2050 το ποσοστό αυτό θα ξεπεράσει το 35%. Ένας πληθυσμός που γερνά, ένα έθνος που συρρικνώνεται.

Και η κατάσταση είναι ακόμα πιο ανησυχητική στην ελληνική περιφέρεια. Στις ορεινές και αγροτικές περιοχές της Θεσσαλίας, της Ηπείρου, της Δυτικής Μακεδονίας, κ.λ.π οι γεννήσεις τείνουν να εξαφανιστούν. Ολόκληρες κοινότητες οδηγούνται στη σταδιακή ερήμωση. Χωριά που άλλοτε έσφυζαν από ζωή, σήμερα παλεύουν να κρατήσουν ανοιχτό ένα σχολείο.

Φωτεινή εξαίρεση αποτελεί η Χρυσομηλιά Τρικάλων, το ορεινό χωριό των πολυτέκνων, όπου το 80% των οικογενειών είναι πολύτεκνες, με ανοιχτό σχολείο και πολλά παιδιά. Ωστόσο, οι επιπλέον δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι πολύτεκνες οικογένειες αναφορικά με την πρόσβαση στην κοντινότερη πόλη, την Καλαμπάκα, στους γιατρούς, στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, στα φροντιστήρια, κ.λ.π δε δημιουργούν αισιοδοξία για το μέλλον.

Το δημογραφικό δεν είναι μόνο ένα στατιστικό πρόβλημα. Είναι εθνικό ζήτημα πρώτης προτεραιότητας. Με δραματική μείωση του εργατικού δυναμικού, απειλείται η δυνατότητα της οικονομίας να αναπτυχθεί, υπονομεύεται η χρηματοδότηση του κοινωνικού κράτους, της υγείας, της παιδείας, αλλά και η ίδια η εθνική μας ασφάλεια.

Με την Εγκύκλιο αριθ. 4/2025 της Ανώτατης Συνομοσπονδίας Πολυτέκνων Ελλάδος (ΑΣΠΕ), η οποία εγκρίθηκε από το Γενικό της Συμβούλιο στη συνεδρίαση της 20ης Σεπτεμβρίου 2025, καθορίστηκε αναλυτικό διεκδικητικό πλαίσιο για την υποστήριξη των πολύτεκνων οικογενειών με σκοπό την επαναφορά δημογραφικών μέτρων που καταργήθηκαν τη δεκαετία των μνημονίων, τον εξορθολογισμό όσων υφίστανται σήμερα και τη θέσπιση νέων.

Το πλαίσιο αυτό καλύπτει κρίσιμους άξονες στήριξης των πολύτεκνων, συμπεριλαμβανομένων φορολογικών μέτρων, παρεμβάσεων για τα κοινωνικά επιδόματα, καθώς και μέτρων μηδενικού δημοσιονομικού κόστους, όπως η επαναφορά προτεραιοτήτων σε προσλήψεις και μετεγγραφές στην ανώτατη εκπαίδευση.

Ενδεικτικά, μεταξύ άλλων, αναφέρονται τα παρακάτω:

Α. Φορολογία

• Δίκαιη κατανομή ΕΝΦΙΑ βάσει στεγαστικών αναγκών και όχι μόνο τ.μ.
• Επέκταση μειωμένων φορολογικών συντελεστών σε εισοδήματα >30.000€ για πολύτεκνους
• Φοροελαφρύνσεις και για πολύτεκνες οικογένειες χωρίς ανήλικα τέκνα
•   Εξαίρεση πολυτέκνων από τεκμήρια «πολυτελούς διαβίωσης» που αποκλείουν από παροχές

Β. Επιδόματα

• Αναλογική εφαρμογή επιδομάτων με βάση τον αριθμό τέκνων
• Αυτόματη τιμαριθμική αναπροσαρμογή ποσών και εισοδηματικών κριτηρίων
• Κατάργηση εισοδηματικών κριτηρίων για επιδόματα τέκνων, σύμφωνα με νομολογία ΣτΕ

• Μη συνυπολογισμός επιδομάτων ΟΠΕΚΑ ως εισόδημα για αποκλεισμό από άλλες παροχές

• Επαναφορά ισόβιας τιμητικής σύνταξης πολύτεκνης μητέρας
• Επαναφορά Ειδικού Επιδόματος Τριτέκνων – Πολυτέκνων χωρίς εισοδηματικά κριτήρια

Είναι, πλέον, προφανές ότι αυτό που βρίσκεται σε κίνδυνο δεν είναι απλώς οι δείκτες, είναι το μέλλον της χώρας. Το δικαίωμα των νέων να κάνουν οικογένεια. Η συνέχεια της κοινωνίας μας. Η ίδια η επιβίωση του ελληνισμού.

Με βάση τα παραπάνω:

Ερωτώνται οι αρμόδιοι Υπουργοί

  1. Προτίθεται η κυβέρνηση να υιοθετήσει το διεκδικητικό πλαίσιο της ΑΣΠΕ σε φορολογικό και στεγαστικό επίπεδο;
  2. Ποιος είναι ο σχεδιασμός για την επικαιροποίηση των κοινωνικών επιδομάτων με βάση τις σημερινές οικονομικές συνθήκες και ανάγκες των πολύτεκνων;
  3. Υπάρχει πρόβλεψη για μόνιμη δημογραφική πολιτική με επίκεντρο την πολύτεκνη οικογένεια και τη συνταγματικά κατοχυρωμένη προστασία της;

Οι Ερωτώντες Βουλευτές

Κοντοτόλη Μαρίνα

Νοτοπούλου Αικατερίνη

Παπαηλιού Γεώργιος

Ζαμπάρας Μιλτιάδης

Βέττα Καλλιόπη

Ξανθόπουλος Θεόφιλος

Μπάρκας Κωνσταντίνος

Μεϊκόπουλος Αλέξανδρος

Παναγιωτόπουλος Ανδρέας

Τσαπανίδου Παρθένα (Πόπη)

Ψυχογιός Γεώργιος

Αιφνίδια διακοπή επιδόματος μητρότητας, η κυβέρνηση χρωστά απαντήσεις-Ερώτηση βουλευτών ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ με πρωτοβουλία της Έλενας Ακρίτα

Συντάχθηκε από Μανίνα Φωτοπούλου στις . Καταχωρήθηκε στο Βουλή, Ερωτήσεις, Ερωτήσεις - Α.Κ.Ε. - Αναφορές.


Με πρωτοβουλία της Έλενας Ακρίτα, δεκατρείς βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ Π.Σ. κατέθεσαν ερώτηση στη Βουλή για τη διακοπή από τη ΔΥΠΑ επιδόματος σε εκατοντάδες μητέρες ελεύθερες επαγγελματίες, πολλές εκ των οποίων είχαν ήδη λάβει μέρος του σχετικού ποσού.

Η εν λόγω απόφαση προέκυψε αιφνιδιαστικά και αναιτιολόγητα, αφήνοντας στον αέρα γυναίκες που είχαν εγκριθεί, είχαν λάβει ήδη μέρος του επιδόματος και είχαν οργανώσει τη ζωή τους γύρω από αυτή τη στήριξη.

Με μια ερμηνεία του νόμου που μοιάζει να αλλάζει ανάλογα με τη μέρα και το γραφείο, μητέρες που πληρούσαν όλα τα προβλεπόμενα κριτήρια βρέθηκαν ξαφνικά εκτός επιδόματος, επειδή –όπως ενημερώθηκαν εκ των υστέρων– «ανήκουν σε νομική οντότητα». Χωρίς υπουργική απόφαση, χωρίς τεκμηρίωση, χωρίς καμιά πειστική απάντηση.

Οι βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ ζητούν σαφείς απαντήσεις σχετικά με το ποιος πήρε την απόφαση, με ποια εξουσιοδότηση και πώς σκοπεύει η κυβέρνηση να αποκαταστήσει μια κατάφωρη αδικία απέναντι σε μητέρες, που το μόνο «λάθος» τους ήταν ότι πίστεψαν την κυβέρνηση του Κ. Μητσοτάκη.

Αναλυτικά η Ερώτηση:

Ερώτηση

Προς την κα Υπουργό Κοινωνικής Συνοχής & Οικογένειας

Θέμα: Αιφνίδια διακοπή επιδόματος μητρότητας για εκατοντάδες δικαιούχους ελεύθερες επαγγελματίες

Σύμφωνα με καταγγελίες δεκάδων δικαιούχων που είδαν πρόσφατα το φως της δημοσιότητας, η Δημόσια Υπηρεσία Απασχόλησης (ΔΥΠΑ) προχώρησε αιφνιδίως και αδικαιολόγητα σε ανάκληση της 9μηνης «Ειδικής άδειας προστασίας μητρότητας για μισθωτές» σε εκατοντάδες μητέρες, πολλές εκ των οποίων είχαν ήδη λάβει μέρος της επιδότησης.

Όπως αναφέρουν οι ίδιες, η ΔΥΠΑ αιτιολόγησε τη διακοπή του επιδόματος -που αντιστοιχεί σε 880 ευρώ μηνιαίως για εννέα μήνες- με το επιχείρημα ότι μέλη νομικών οντοτήτων (μονοπρόσωπες εταιρείες, ΟΕ, ΙΚΕ κ.λπ.) δεν εμπίπτουν στις δικαιούχους, παρά το γεγονός ότι:
 Είχαν προηγουμένως ενημερωθεί από τις υπηρεσίες της ΔΥΠΑ ότι δικαιούνται το επίδομα.
 Πληρούσαν τα προβλεπόμενα ασφαλιστικά και εργασιακά κριτήρια.
 Οι αιτήσεις τους είχαν εγκριθεί και η επιδότηση ήδη καταβαλλόταν.

Η αιφνίδια ανάκληση έχει ως αποτέλεσμα πολλές οικογένειες να χάσουν μια κρίσιμη οικονομική ενίσχυση, την οποία είχαν ενσωματώσει στον οικογενειακό προγραμματισμό τους, ενώ οι καταγγέλλουσες κάνουν λόγο για ασάφεια, αντιφατικές ερμηνείες της νομοθεσίας και έλλειψη επίσημης υπουργικής απόφασης που να στηρίζει την αλλαγή αυτή.

Κατόπιν των ανωτέρω,

Ερωτάται η αρμόδια κα Υπουργός:

  1. Για ποιον λόγο προέκυψε η ξαφνική αλλαγή στην ερμηνεία των κριτηρίων που οδήγησε στη μαζική ανάκληση ήδη εγκεκριμένων αιτήσεων;
  • Υφίσταται επίσημη υπουργική απόφαση που να προβλέπει τον αποκλεισμό των μελών νομικών οντοτήτων από το συγκεκριμένο επίδομα ή η σχετική οδηγία εκδόθηκε αποκλειστικά από τη ΔΥΠΑ;
  • Προτίθεται το υπουργείο να επανεξετάσει τις ανακλήσεις, δεδομένων των καταγγελιών για παρερμηνεία του νόμου και των σημαντικών συνεπειών για τις δικαιούχες μητέρες;
  • Τι μέτρα θα ληφθούν ώστε να υπάρξει σαφής, θεσμικά κατοχυρωμένη και ενιαία εφαρμογή των κριτηρίων, προκειμένου να αποφευχθούν στο μέλλον αντίστοιχες ασυμβατότητες και επιβλαβείς για τους πολίτες αποφάσεις;

Οι Ερωτώσες Βουλεύτριες και οι Ερωτώντες Βουλευτές

Ακρίτα Έλενα

Νοτοπούλου Κατερίνα

Καλαματιανός Διονύσης

Βέττα Καλλιόπη

Γαβρήλος Γιώργος

Γεροβασίλη Όλγα

Δούρου Ειρήνη (Ρένα)

Ζαμπάρας Μίλτος

Μαμουλάκης Χαράλαμπος (Χάρης)

Μεϊκόπουλος Αλέξανδρος

Μπάρκας Κώστας

Παπαηλιού Γιώργος

Τσαπανίδου Παρθένα (Πόπη)

Ψυχογιός Γιώργος

Βουλευτές ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ: Ανεπάρκεια κρατικής στήριξης και επείγουσα ανάγκη ουσιαστικών μέτρων για τα άτομα με αναπηρία όρασης

Συντάχθηκε από Κώστας Παππάς στις . Καταχωρήθηκε στο Βουλή, Ερωτήσεις, Ερωτήσεις - Α.Κ.Ε. - Αναφορές.

Ερώτηση

Προς

Τον Υπουργό Εθνικής Οικονομίας & Οικονομικών

Την Υπουργό Κοινωνικής Συνοχής & Οικογένειας

Θέμα: Ανεπάρκεια κρατικής στήριξης και επείγουσα ανάγκη ουσιαστικών μέτρων για τα άτομα με αναπηρία όρασης

Ενόψει της 3ης Δεκεμβρίου, Παγκόσμιας Ημέρας Ατόμων με Αναπηρία, η Εθνική Ομοσπονδία Τυφλών (Ε.Ο.Τ.) και ο Πανελλήνιος Σύνδεσμος Τυφλών (Π.Σ.Τ.) απηύθυναν αναλυτικό υπόμνημα προς τον Πρωθυπουργό της Χώρας κ. Κυριάκο Μητσοτάκη, ζητώντας την άμεση αντιμετώπιση κρίσιμων προβλημάτων που παραμένουν άλυτα εδώ και χρόνια. Τα αιτήματα αυτά δεν είναι νέα· είναι όμως πλέον επιτακτικά, καθώς η σημερινή οικονομική και ενεργειακή κρίση έχει πλήξει δυσανάλογα τα άτομα με αναπηρία, καθιστώντας αναγκαία την άμεση ενίσχυση της προστασίας και του βιοτικού τους επιπέδου.

Σε μια περίοδο μόνιμης ακρίβειας και οικονομικής ασφυξίας, η κρατική πολιτική για τα άτομα με αναπηρία όρασης εξακολουθεί να χαρακτηρίζεται από χαμηλές παροχές, γραφειοκρατική ακαμψία και θεσμικά κενά που υπονομεύουν την αξιοπρέπεια και την αυτονομία τους. Παρά τις εξαγγελίες περί «ενίσχυσης της κοινωνικής προστασίας», η πράξη αποδεικνύει ότι το πλαίσιο στήριξης παραμένει αποσπασματικό, ανεπαρκές και συχνά αποκομμένο από τις πραγματικές ανάγκες των ανθρώπων που καλείται να προστατεύσει.

Στο 27σέλιδο υπόμνημα τους, οι εκπρόσωποι των ανθρώπων με προβλήματα όρασης καθιστούν ως απόλυτης προτεραιότητας τρία ζητήματα (μεταφέρονται αυτούσια από το υπόμνημα):

  1. Έκτακτη οικονομική ενίσχυση

Χορήγηση ποσού 1.000€ ενόψει των εορτών αντί του δοθέντος των 250€ και καθιέρωση ετήσιου δώρου Χριστουγέννων στα προνοιακά επιδόματα ίσου με ένα μηνιαίο επίδομα.

2. Αύξηση των επιδομάτων και συντάξεων

• Άμεση αύξηση της οικονομικής ενίσχυσης του ΟΠΕΚΑ κατά τουλάχιστον 100 ευρώ

μηνιαίως.

• Αυτόματη σύνδεση της ενίσχυσης με την ετήσια αναπροσαρμογή λόγω πληθωρισμού.

• Χορήγηση των αυξήσεων στις συντάξεις από 01/01/2026 σε όλους τους τυφλούς

συνταξιούχους και τα άτομα με μειωμένη όραση, ανεξαρτήτως προσωπικής διαφοράς.

3. Δημιουργία προγράμματος εκπαίδευσης Εκπαιδευτών Κινητικότητας, Προσανατολισμού και Δεξιοτήτων Καθημερινής Διαβίωσης

Στη χώρα υπάρχουν σήμερα μόλις 8 ενεργοί εκπαιδευτές, αριθμός ανεπαρκής για τις ανάγκες των πολιτών. Ζητούμε την άμεση προκήρυξη και χρηματοδότηση προγράμματος εκπαίδευσης τουλάχιστον 40 νέων εκπαιδευτών, σύμφωνα με το πόρισμα της Ειδικής Επιτροπής του 2019 ή σύμφωνα με την δέσμευση του Υπουργού Επικρατείας κ. Σκέρτσου στην συνάντηση που είχαμε μαζί του στις 15 Οκτώβρη 2025, Παγκόσμια Ημέρα Λευκού Μπαστουνιού. Επιτακτική ανάγκη κρίνεται, η συμπερίληψη προγράμματος ειδικά σχεδιασμένο για άτομα με τυφλοκώφωση.

Κατόπιν των ανωτέρω,

Ερωτώνται οι αρμόδιοι Υπουργοί, στο μέτρο των αρμοδιοτήτων τους:

  1. Θα προχωρήσουν στη χορήγηση έκτακτης ενίσχυσης 1.000 ευρώ, όπως αιτείται η Εθνική Ομοσπονδία Τυφλών και ο Πανελλήνιος Σύνδεσμος Τυφλών;
  2. Θα αυξήσουν άμεσα το επίδομα αναπηρίας όρασης κατά τουλάχιστον 100 ευρώ μηνιαίως και θα θεσπίσει μηχανισμό αυτόματης τιμαριθμικής αναπροσαρμογής;
  3. Πότε θα προκηρύξουν και θα χρηματοδοτήσουν πρόγραμμα εκπαίδευσης τουλάχιστον 40 νέων εκπαιδευτών κινητικότητας–προσανατολισμού–δεξιοτήτων καθημερινής διαβίωσης, με ειδική μέριμνα για τυφλοκώφωση;
  • Προτίθενται να θεσμοθετήσουν το επαγγελματικό περίγραμμα των εκπαιδευτών Κ/Π & ΔΚΔ, ώστε να μπει τέλος στο σημερινό κενό υποστήριξης που διαχρονικά ταλαιπωρεί τους τυφλούς συμπολίτες μας;

Οι Ερωτώσες Βουλεύτριες και οι Ερωτώντες Βουλευτές

Ακρίτα Έλενα

Νοτοπούλου Κατερίνα

Βέττα Καλλιόπη

Γαβρήλος Γιώργος

Δούρου Ειρήνη (Ρένα)

Ζαμπάρας Μίλτος

Κοντοτόλη Μαρίνα

Μεϊκόπουλος Αλέξανδρος

Μπάρκας Κώστας

Παναγιωτόπουλος Ανδρέας

Παπαηλιού Γιώργος

Τσαπανίδου Παρθένα (Πόπη)

Ψυχογιός Γιώργος

Ερώτηση βουλευτών ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, με πρωτοβουλία της Κ. Νοτοπούλου:  Διακοπή επιδόματος βαρηκοΐας/κώφωσης και μη καταβολή της οικονομικής ενίσχυσης των 250 ευρώ-Ταλαιπωρία για κωφούς, βαρήκοους και ΑμεΑ συμπολίτες μας

Συντάχθηκε από Κώστας Παππάς στις . Καταχωρήθηκε στο Βουλή, Ερωτήσεις, Ερωτήσεις - Α.Κ.Ε. - Αναφορές.

Σοβαρές καταγγελίες κωφών και βαρήκοων συμπολιτών μας έρχονται στο φως, σύμφωνα με τις οποίες υπηρεσίες του ΟΠΕΚΑ ζητούν εκ νέου δικαιολογητικά – ακόμη και βεβαιώσεις σπουδών – για τη συνέχιση της οικονομικής ενίσχυσης κωφών και βαρήκοων ατόμων.

Η απαίτηση αυτή έρχεται σε πλήρη αντίθεση με όσα προβλέπει ρητά η ΚΥΑ 6133/2025 (ΦΕΚ Β 2086/30.04.2025) όπου αναφέρεται συγκεκριμένα ότι: «Οι υφιστάμενοι, κατά την έναρξη ισχύος της παρούσας, δικαιούχοι της οικονομικής ενίσχυσης κωφών και βαρήκοων ατόμων εξακολουθούν να λαμβάνουν την ενίσχυση χωρίς να απαιτείται η υποβολή νέας αίτησης ή η οποιαδήποτε άλλη διατύπωση».

Το θέμα αναδεικνύουν με ερώτησή τους, με πρωτοβουλία της Κατερίνας Νοτοπούλου, βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ ζητώντας από την Υπουργό Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας να αναλάβει συγκεκριμένες πρωτοβουλίες προκειμένου οι κατά τόπους υπηρεσίες του ΟΠΕΚΑ να μη διακόπτουν την καταβολή του επιδόματος και να μην ταλαιπωρούν αδίκως συμπολίτες μας με αναπηρίες.

Την ίδια στιγμή, υπάρχουν καταγγελίες για μη καταβολή της οικονομικής ενίσχυσης των 250 ευρώ σε ΑμεΑ συμπολίτες μας. Οι υπηρεσίες του ΟΠΕΚΑ απαντούν ότι «το σύστημα καταβάλλει την ενίσχυση αυτόματα και δεν υπάρχει δυνατότητα επέμβασης», υποδεικνύοντας ότι ενδεχομένως θα καταβληθεί τον Δεκέμβριο — μια απάντηση που δεν δίνει καμία λύση στους ανθρώπους που περιμένουν την ενίσχυση εδώ και μήνες.

Είναι αδιανόητο να διακόπτεται η καταβολή επιδόματος σε υφιστάμενους δικαιούχους,  να ζητούνται δικαιολογητικά παρά τη σχετική ΚΥΑ που προβλέπει το αντίθετο και να μένουν ΑμεΑ συμπολίτες μας χωρίς την ενίσχυση των 250 ευρώ.

Ερωτάται η αρμόδια κα Υπουργός:

1. Γιατί κατά τόπους υπηρεσίες του ΟΠΕΚΑ διακόπτουν τη χορήγηση του επιδόματος κώφωσης/βαρηκοΐας σε υφιστάμενους κατά την έναρξη ισχύος της ΚΥΑ 6133/2025 δικαιούχους και για τη συνέχιση της καταβολής ζητάνε την κατάθεση δικαιολογητικών παρά την περί του αντιθέτου πρόβλεψη της εν λόγω ΚΥΑ;

2. Τι πρωτοβουλίες προτίθεται να αναλάβει προκειμένου οι κατά τόπους υπηρεσίες του ΟΠΕΚΑ να μη διακόπτουν την καταβολή του επιδόματος και να μην ταλαιπωρούν αδίκως και ασκόπως τους βαρήκοους-κωφούς συμπολίτες μας;

3. Πού οφείλεται η μη καταβολή της οικονομικής ενίσχυσης των 250€ σε ΑμεΑ συμπολίτες μας; Τι πρωτοβουλίες θα αναλάβει προκειμένου να λυθούν τα  προβλήματα δυσλειτουργίας του συστήματος και να χορηγηθεί άμεσα το βοήθημα σε όλους τους δικαιούχους;

Αναλυτικά η Ερώτηση:

Ε Ρ Ω Τ Η Σ Η

Προς την κα. Υπουργό Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας

Θέμα: «Διακοπή επιδόματος βαρηκοΐας/κώφωσης και μη καταβολή της οικονομικής ενίσχυσης των 250 ευρώ»

Σύμφωνα με καταγγελίες κωφών – βαρήκοων συμπολιτών μας, υπηρεσίες του ΟΠΕΚΑ ζητούν δικαιολογητικά, όπως βεβαίωση σπουδών, για τη συνέχιση καταβολής της οικονομικής ενίσχυσης κωφών και βαρήκοων ατόμων υποβάλλοντας σε περιττή ταλαιπωρία κωφούς/βαρήκοους συμπολίτες μας.

Παρόλο που η ΚΥΑ 6133/2025 (ΦΕΚ Β 2086/30.04.2025) στην παρ. 3 του άρθρου 4 ορίζει ρητά ότι «Οι υφιστάμενοι, κατά την έναρξη ισχύος της παρούσας, δικαιούχοι της οικονομικής ενίσχυσης κωφών και βαρήκοων ατόμων εξακολουθούν να λαμβάνουν την ενίσχυση χωρίς να απαιτείται η υποβολή νέας αίτησης ή η οποιαδήποτε άλλη διατύπωση», υπηρεσίες του ΟΠΕΚΑ ζητάνε από υφιστάμενους δικαιούχους την εκ νέου χορήγηση δικαιολογητικών, όπως βεβαιώσεις σπουδών, παρά την ανωτέρω πρόβλεψη και παρά το γεγονός ότι η συγκεκριμένη ΚΥΑ κατάργησε τα ηλικιακά όρια που ίσχυαν έως την έκδοσή της, υποβάλλοντάς τους σε άσκοπη ταλαιπωρία.

Σύμφωνα με τις καταγγελίες, η καταβολή του επιδόματος διακόπηκε σε υφιστάμενους δικαιούχους και για τη συνέχισή της ζητήθηκε από τις υπηρεσίες του ΟΠΕΚΑ η κατάθεση δικαιολογητικών σε αντίθεση με όσα προβλέπει η εν λόγω ΚΥΑ.

Επιπλέον, υπάρχουν καταγγελίες για μη καταβολή της οικονομικής ενίσχυσης των 250 € σε ΑμεΑ συμπολίτες μας στις διαμαρτυρίες των οποίων η απάντηση που δίνεται από τις υπηρεσίες του ΟΠΕΚΑ είναι ότι το σύστημα καταβάλλει την ενίσχυση των 250 € αυτόματα, δεν υπάρχει δυνατότητα επέμβασης και ότι ίσως καταβληθεί των Δεκέμβριο.

Επειδή κωφοί και βαρήκοοι συμπολίτες μας υποβάλλονται σε περιττή και άσκοπη ταλαιπωρία προσκόμισης εκ νέου δικαιολογητικών για τη συνέχιση της καταβολής του επιδόματος κώφωσης βαρηκοΐας,

Επειδή υπηρεσίες του ΟΠΕΚΑ διακόπτουν την καταβολή του επιδόματος βαρηκοΐας/κώφωσης σε υφιστάμενους δικαιούχους ζητώντας τους να καταθέσουν δικαιολογητικά, παρά την περί του αντιθέτου πρόβλεψης της ΚΥΑ 6133/2025,

Επειδή υπάρχουν καταγγελίες για μη καταβολή της οικονομικής ενίσχυσης των 250 € σε ΑμεΑ συμπολίτες μας,

Επειδή οι κωφοί/βαρήκοοι και εν συνόλω οι ΑμεΑ συμπολίτες μας εκτός από την κρίση ακρίβειας, που πλήττει όλα τα νοικοκυριά, επιβαρύνονται με το επιπλέον κόστος που προκύπτει από την αντιμετώπιση της αναπηρίας τους.

Ερωτάται η αρμόδια κα.Υπουργός:

  1. Γιατί κατά τόπους υπηρεσίες του ΟΠΕΚΑ διακόπτουν τη χορήγηση του επιδόματος κώφωσης/βαρηκοΐας σε υφιστάμενους κατά την έναρξη ισχύος της ΚΥΑ 6133/2025 δικαιούχους και για τη συνέχιση της καταβολής ζητάνε την κατάθεση δικαιολογητικών παρά την περί του αντιθέτου πρόβλεψη της εν λόγω ΚΥΑ;
  2. Τι πρωτοβουλίες προτίθεται να αναλάβει προκειμένου οι κατά τόπους υπηρεσίες του ΟΠΕΚΑ να μη διακόπτουν την καταβολή του επιδόματος και να μην ταλαιπωρούν αδίκως και ασκόπως τους βαρήκοους-κωφούς συμπολίτες μας;
  3. Που οφείλεται η μη καταβολή της οικονομικής ενίσχυσης των 250 € σε ΑμεΑ συμπολίτες μας; Τι πρωτοβουλίες θα αναλάβει προκειμένου να λυθούν τα προβλήματα δυσλειτουργίας του συστήματος και να χορηγηθεί άμεσα το βοήθημα σε όλους τους δικαιούχους;

Οι Ερωτώντες Βουλευτές

Νοτοπούλου Κατερίνα

Καλαματιανός Διονύσης

Βέττα Καλλιόπη

Γαβρήλος Γιώργος

Γιαννούλης Χρήστος

Δούρου Ρένα

Ζαμπάρας Μίλτος

Κασιμάτη Νίνα

Μεϊκόπουλος Αλέξανδρος

Μπάρκας Κώστας

Παπαηλιού Γιώργος

Παππάς Νίκος

Τσαπανίδου Πόπη

Ψυχογιός Γιώργος

Ερώτηση βουλευτών ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, με πρωτοβουλία της Κ. Νοτοπούλου: Οι γυναίκες που εργάζονται ως διανομείς μέσω πλατφορμών δεν είναι αόρατες. Ώρα για νομική προστασία και ίσα δικαιώματα

Συντάχθηκε από Κώστας Παππάς στις . Καταχωρήθηκε στο Βουλή, Ερωτήσεις, Ερωτήσεις - Α.Κ.Ε. - Αναφορές.

Τα τελευταία χρόνια, ολοένα και περισσότερες γυναίκες εργάζονται ως διανομείς μέσω ψηφιακών πλατφορμών, όπως η Wolt και η efood. Παρότι τυπικά χαρακτηρίζονται ως «ανεξάρτητες συνεργάτιδες», στην πράξη λειτουργούν υπό όρους που παραπέμπουν ξεκάθαρα σε εξαρτημένη εργασία: καθορισμένα ωράρια, αξιολογήσεις, συστήματα ποινών και μπόνους, καθώς και πλήρης εξάρτηση από τον αλγόριθμο και τον εργασιακό έλεγχο της πλατφόρμας. Με πρωτοβουλία της Κατερίνας Νοτοπούλου, βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ φέρνουν το θέμα στη Βουλή. 

Οι εργαζόμενες αυτές παραμένουν χωρίς πρόσβαση σε στοιχειώδη εργασιακά και κοινωνικοασφαλιστικά δικαιώματα. Δεν καλύπτονται για εργατικά ατυχήματα ή ασθένεια, δεν δικαιούνται άδειες μητρότητας, ενώ συχνά έρχονται αντιμέτωπες με ανασφαλείς ή επικίνδυνες συνθήκες, χωρίς καμία θεσμική πρόνοια. Επιπλέον, περιστατικά σεξιστικών συμπεριφορών και παρενόχλησης αναδεικνύουν ότι οι έμφυλες ανισότητες είναι ιδιαίτερα ορατές σε αυτό το πεδίο, όπου απουσιάζει πλήρως ένα πλαίσιο προστασίας.

Η ανισότητα των φύλων στην εργασία δεν περιορίζεται, ασφαλώς, μόνο στις πλατφόρμες. Οι γυναίκες εξακολουθούν να αμείβονται λιγότερο, να απασχολούνται συχνότερα σε ευέλικτες ή μερικής απασχόλησης θέσεις, να έχουν περιορισμένη πρόσβαση σε θέσεις ευθύνης και να επωμίζονται δυσανάλογα τη φροντίδα παιδιών και ηλικιωμένων. Η συγκεκριμένη μορφή απασχόλησης, όμως, χωρίς την παραμικρή θεσμική κατοχύρωση και κοινωνική προστασία, ενισχύει την επισφάλεια και τον αποκλεισμό των γυναικών εργαζομένων.

Ο Ν. 4808/2021, «Για την Προστασία της Εργασίας», του τότε Υπουργού Εργασίας κ. Χατζηδάκη, εισήγαγε για πρώτη φορά τη δυνατότητα απασχόλησης διανομέων πλατφορμών ως «ανεξάρτητων συνεργατών», απαλλάσσοντας τις εταιρείες από τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τη σχέση εξαρτημένης εργασίας και εγκαινιάζοντας μια νέα μορφή ελαστικής και ανασφάλιστης απασχόλησης.

Ενώ, ο μεταγενέστερος, πρόσφατος Ν. 5072/2025 «Ενίσχυση της απασχόλησης και ευελιξία στην εργασία» που εισηγήθηκε η Υπουργός κα. Κεραμέως, αντί να θεραπεύσει τα κενά του προηγούμενου νόμου, επέτεινε την απορρύθμιση, διευρύνοντας τις δυνατότητες πολλαπλών συμβάσεων, ατομικών ρυθμίσεων ωραρίου και απασχόλησης χωρίς συλλογικές εγγυήσεις, με αποτέλεσμα ακόμη μεγαλύτερη επισφάλεια, ιδίως για τις γυναίκες.

Ερωτώνται οι αρμόδιοι Υπουργοί:

1. Ποια μέτρα προτίθενται να λάβουν τα συναρμόδια Υπουργεία προκειμένου να διασφαλιστεί η ισότιμη μεταχείριση και η θεσμική προστασία των γυναικών που εργάζονται μέσω πλατφορμών, ιδίως σε ό,τι αφορά την ασφάλιση, την προστασία μητρότητας και την επαγγελματική τους ασφάλεια;

2. Προτίθεται η κυβέρνηση να προχωρήσει στην πλήρη ενσωμάτωση της Ευρωπαϊκής Οδηγίας για την εργασία μέσω ψηφιακών πλατφορμών, αναγνωρίζοντας το τεκμήριο εξαρτημένης εργασίας και διασφαλίζοντας κοινωνική ασφάλιση και συλλογική προστασία;

3. Θα εξεταστεί η αναθεώρηση ή κατάργηση των διατάξεων των Ν. 4808/2021 και Ν. 5072/2025 που διευκολύνουν την ψευδο-αυτοαπασχόληση και ενισχύουν την επισφάλεια, ιδίως εις βάρος των γυναικών εργαζομένων;

4. Υπάρχει σχεδιασμός για ειδικά προγράμματα ενδυνάμωσης, κατάρτισης και κοινωνικής στήριξης των γυναικών που εργάζονται σε επισφαλείς μορφές απασχόλησης, όπως η διανομή μέσω πλατφορμών;

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ερώτησης:

ΕΡΩΤΗΣΗ

Προς τους κ.κ. Υπουργούς

Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης

Εθνικής Οικονομίας & Οικονομικών

Ανάπτυξης

Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας

Θέμα: «Προστασία των γυναικών που εργάζονται ως διανομείς μέσω πλατφορμών».

Τα τελευταία χρόνια, στην Ελλάδα αυξάνεται συνεχώς ο αριθμός των γυναικών που εργάζονται ως διανομείς μέσω ψηφιακών πλατφορμών, όπως η Wolt και η efood. Παρότι, τυπικά, χαρακτηρίζονται ως «ανεξάρτητες συνεργάτιδες», στην πράξη, οι συνθήκες εργασίας τους φέρουν όλα τα χαρακτηριστικά της εξαρτημένης απασχόλησης, ήτοι τα καθορισμένα ωράρια, τις αξιολογήσεις, τα συστήματα ποινών και μπόνους, καθώς και την πλήρη εξάρτηση από τον αλγόριθμο και τις αποφάσεις της πλατφόρμας.

Οι εργαζόμενες αυτές δεν έχουν πρόσβαση σε θεμελιώδη εργασιακά και κοινωνικοασφαλιστικά δικαιώματα. Δεν καλύπτονται για εργατικά ατυχήματα ή ασθένεια, δεν δικαιούνται άδειες μητρότητας και πολύ συχνά εργάζονται σε συνθήκες ανασφάλειας ή επικινδυνότητας, χωρίς καμία πρόνοια για την προστασία τους. Παράλληλα, τα περιστατικά σεξιστικών συμπεριφορών, λεκτικής ή άλλης παρενόχλησης καταδεικνύουν ότι η ανισότητα των φύλων παραμένει βαθιά ριζωμένη και σε αυτό το πεδίο.

Η ανισότητα των φύλων στην εργασία δεν περιορίζεται, ασφαλώς, μόνο στις πλατφόρμες. Οι γυναίκες εξακολουθούν να αμείβονται λιγότερο, να απασχολούνται συχνότερα σε ευέλικτες ή μερικής απασχόλησης θέσεις, να έχουν περιορισμένη πρόσβαση σε θέσεις ευθύνης και να επωμίζονται δυσανάλογα τη φροντίδα παιδιών και ηλικιωμένων. Η συγκεκριμένη μορφή απασχόλησης, όμως, χωρίς την παραμικρή θεσμική κατοχύρωση και κοινωνική προστασία, ενισχύει την επισφάλεια και τον αποκλεισμό των γυναικών εργαζομένων.

Επειδή ο Ν. 4808/2021, «Για την Προστασία της Εργασίας», του τότε Υπουργού Εργασίας κ. Χατζηδάκη, εισήγαγε για πρώτη φορά τη δυνατότητα απασχόλησης διανομέων πλατφορμών ως «ανεξάρτητων συνεργατών», απαλλάσσοντας τις εταιρείες από τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τη σχέση εξαρτημένης εργασίας και εγκαινιάζοντας μια νέα μορφή ελαστικής και ανασφάλιστης απασχόλησης,

Επειδή ο μεταγενέστερος, πρόσφατος Ν. 5072/2025 «Ενίσχυση της απασχόλησης και ευελιξία στην εργασία» που εισηγήθηκε η Υπουργός κα. Κεραμέως, αντί να θεραπεύσει τα κενά του προηγούμενου νόμου, επέτεινε την απορρύθμιση, διευρύνοντας τις δυνατότητες πολλαπλών συμβάσεων, ατομικών ρυθμίσεων ωραρίου και απασχόλησης χωρίς συλλογικές εγγυήσεις, με αποτέλεσμα ακόμη μεγαλύτερη επισφάλεια, ιδίως για τις γυναίκες,

Επειδή η Ευρωπαϊκή Οδηγία για την εργασία μέσω ψηφιακών πλατφορμών προβλέπει ρητά το τεκμήριο εξαρτημένης εργασίας και την υποχρέωση κοινωνικής προστασίας για τους εργαζόμενους και τις εργαζόμενες σε αυτές,

Επειδή η ισότητα των φύλων στην εργασία αποτελεί συνταγματική επιταγή και θεμελιώδη αρχή της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ενώ η διασφάλιση ίσων όρων και ευκαιριών συνιστά δείκτη δημοκρατίας και κοινωνικής δικαιοσύνης.



Ερωτώνται οι αρμόδιοι Υπουργοί


1. Ποια μέτρα προτίθενται να λάβουν τα συναρμόδια Υπουργεία προκειμένου να διασφαλιστεί η ισότιμη μεταχείριση και η θεσμική προστασία των γυναικών που εργάζονται μέσω πλατφορμών, ιδίως σε ό,τι αφορά την ασφάλιση, την προστασία μητρότητας και την επαγγελματική τους ασφάλεια;

2. Προτίθεται η κυβέρνηση να προχωρήσει στην πλήρη ενσωμάτωση της Ευρωπαϊκής Οδηγίας για την εργασία μέσω ψηφιακών πλατφορμών, αναγνωρίζοντας το τεκμήριο εξαρτημένης εργασίας και διασφαλίζοντας κοινωνική ασφάλιση και συλλογική προστασία;


3. Θα εξεταστεί η αναθεώρηση ή κατάργηση των διατάξεων των Ν. 4808/2021 και Ν. 5072/2025 που διευκολύνουν την ψευδο- αυτοαπασχόληση και ενισχύουν την επισφάλεια, ιδίως εις βάρος των γυναικών εργαζομένων;

4. Υπάρχει σχεδιασμός για ειδικά προγράμματα ενδυνάμωσης, κατάρτισης και κοινωνικής στήριξης των γυναικών που εργάζονται σε επισφαλείς μορφές απασχόλησης, όπως η διανομή μέσω πλατφορμών;

Οι Ερωτώντες Βουλευτές

Νοτοπούλου Αικατερίνη

Γαβρήλος Γεώργιος

Μαμουλάκης Χάρης

Βέττα Καλλιόπη

Γιαννούλης Χρήστος

Δούρου Ειρήνη

Ζαμπάρας Μιλτιάδης

Κοντοτόλη Μαρίνα

Μεϊκόπουλος Αλέξανδρος

Μπάρκας Κωνσταντίνος

Παπαηλιού Γεώργιος

Τσαπανίδου Παρθενόπη

Ψυχογιός Γεώργιος

Αναφορά στη Βουλή βουλευτών του ΣΥΡΙΖΑ- Π.Σ με πρωτοβουλία της Ρ. Δούρου για την εναρμόνιση της νομοθεσίας με το ευρωπαϊκό πλαίσιο-Διαμαρτυρία της ΕΣΑμεΑ για την κάρτα στάθμευσης ατόμων με αναπηρία 

Συντάχθηκε από Κώστας Παππάς στις . Καταχωρήθηκε στο Α.Κ.Ε. – Αναφορές, Βουλή, Ερωτήσεις - Α.Κ.Ε. - Αναφορές.

Αναφορά στη Βουλή βουλευτών του ΣΥΡΙΖΑ- Π.Σ με πρωτοβουλία της Ρ. Δούρου για την εναρμόνιση της νομοθεσίας με το ευρωπαϊκό πλαίσιο
Διαμαρτυρία της ΕΣΑμεΑ για την κάρτα στάθμευσης ατόμων με αναπηρία 

Τη διαμαρτυρία της ΕΣΑμεΑ για την αυθαίρετη έκδοση νέας εγκυκλίου για την κάρτα στάθμευσης ατόμων με αναπηρία, καθώς για τη μη εφαρμογή της ενιαίας κάρτας για την ελεύθερη διέλευση των οχημάτων των ατόμων με αναπηρία από τους σταθμούς διοδίων των αυτοκινητόδρομων, φέρνουν στη Βουλή με Αναφορά τους προς Υπουργούς Υποδομών και Μεταφορών, Εσωτερικών, Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, Βουλεύτριες και Βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ με πρωτοβουλία της Ρένας Δούρου. 

Με τη διαμαρτυρία της η ΕΣΑμεΑ ζητά “τη σωστή εφαρμογή της νομοθεσίας και την αποκατάσταση της πλήρους εναρμόνισης της εθνικής πολιτικής με το ευρωπαϊκό πλαίσιο”.

Αναλυτικά η Αναφορά

Προς το Προεδρείο της Βουλής των Ελλήνων

ΑΝΑΦΟΡΑ

Για τους κ.κ Υπουργούς Υποδομών και Μεταφορών , Εσωτερικών, Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας

Θέμα: Για την αυθαίρετη έκδοση νέας εγκυκλίου για την κάρτα στάθμευσης ατόμων με αναπηρία, καθώς για τη μη εφαρμογή της ενιαίας κάρτας για την ελεύθερη διέλευση των οχημάτων των ατόμων με αναπηρία από τους σταθμούς διοδίων των αυτοκινητόδρομων της χώρας

Διαμαρτυρία της ΕΣΑμεΑ

Η Βουλεύτρια Β2 Δυτικής Αθήνας του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ Ρένα Δούρου καταθέτει προς τους αρμόδιους Υπουργούς, τη Διαμαρτυρία της Εθνικής Συνομοσπονδίας Ατόμων με Αναπηρία (Ε.Σ.Α.μεΑ), σχετικά: 

α) με την έκδοση νέας εγκυκλίου για την κάρτα στάθμευσης ατόμων με αναπηρία, που κινείται σε αντίθετη κατεύθυνση από τον σκοπό της θεσμοθέτησης της κάρτας στάθμευσης ως μέσου άσκησης της κινητικότητας και της κοινωνικής συμμετοχής και 

β) για τον μη καθορισμό, έως σήμερα, των διαδικασιών εφαρμογής της ενιαίας κάρτας για την ελεύθερη διέλευση των οχημάτων των ατόμων με αναπηρία από τους σταθμούς διοδίων όλων των αυτοκινητόδρομων της χώρας.

Η ΕΣΑμεΑ επισημαίνει ότι “Η Πολιτεία οφείλει να διαμορφώνει πολιτικές που υπηρετούν τον σκοπό για τον οποίο θεσπίζονται, και όχι να τον ακυρώνουν μέσω υπερβολικών διοικητικών ή γραφειοκρατικών φίλτρων και εμμονών” και ζητά τη σωστή εφαρμογή της νομοθεσίας και την αποκατάσταση της πλήρους εναρμόνισης της εθνικής πολιτικής με το ευρωπαϊκό πλαίσιο.

Παρακαλούμε για την άμεση τοποθέτηση κατά αρμοδιότητα των Υπουργείων  επί των αιτημάτων.

Επισυνάπτεται η Διαμαρτυρία της Ε.Σ.Α.μεΑ.

Αθήνα, 18 / 11/ 2025

Οι  καταθέτοντες Βουλευτές & Βουλεύτριες

Δούρου Ειρήνη (Ρένα) 

Βέττα Καλλιόπη 

Γαβρήλος Γεώργιος 

Γιαννούλης Χρήστος 

Ζαμπάρας Μιλτιάδης (Μίλτος) 

Κασιμάτη Ειρήνη (Νίνα) 

Μεϊκόπουλος Αλέξανδρος 

Μπάρκας Κωνσταντίνος 

Νοτοπούλου Αικατερίνη (Κατερίνα) 

Ξανθόπουλος Θεόφιλος 

Παναγιωτόπουλος Ανδρέας 

Παπαηλιού Γεώργιος 

Τσοπανίδου Παρθένα (Πόπη) 

Ψυχογιός Γεώργιος

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΣΥΝΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑΣ  ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΑ (Ε.Σ.Α.μεΑ)

ΘΕΜΑ: «Έντονη διαμαρτυρία της Ε.Σ.Α.μεΑ. σχετικά με την αυθαίρετη έκδοση νέας εγκυκλίου για την κάρτα στάθμευσης ατόμων με αναπηρία, καθώς για τη μη εφαρμογή της ενιαίας κάρτας για την ελεύθερη διέλευση των οχημάτων των ατόμων με αναπηρία από τους σταθμούς διοδίων των αυτοκινητόδρομων της χώρας»

Κύριε Υπουργέ,

Η Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία (Ε.Σ.Α.μεΑ.) η οποία όπως γνωρίζετε, αποτελεί τον τριτοβάθμιο κοινωνικό και συνδικαλιστικό φορέα των ατόμων με αναπηρία, χρόνιες ή/και σπάνιες παθήσεις και των οικογενειών τους στη χώρα, επίσημα αναγνωρισμένο Κοινωνικό Εταίρο της ελληνικής Πολιτείας σε ζητήματα αναπηρίας, χρόνιας, σπάνιας πάθησης, με το παρόν έγγραφό της εκφράζει την έντονη διαμαρτυρία της σχετικά με την έκδοση νέας εγκυκλίου για την κάρτα στάθμευσης ατόμων με αναπηρία, η οποία κινείται σε αντίθετη κατεύθυνση από τον σκοπό της θεσμοθέτησης της κάρτας στάθμευσης ως μέσου άσκησης της κινητικότητας και της κοινωνικής συμμετοχής.

Η νέα εγκύκλιος του υπουργείου Μεταφορών (Α.Τ.ΠΡ.ΑΜΕΑ/179651, ΑΔΑ: 6ΓΠΡ465ΧΘΞ-9Ω4) της 4ης Νοεμβρίου 2025, ορίζει ότι το όχημα που χρησιμοποιείται για τη μετακίνηση του ατόμου με αναπηρία πρέπει να βρίσκεται στην κυριότητα «του ενός εκ των δύο γονέων (είτε του πατέρα είτε της μητέρας)».

Το μέτρο αυτό έρχεται σε αντίθεση με το ευρωπαϊκό δίκαιο και ειδικότερα με τις Οδηγίες (ΕΕ) 2024/2841 και (ΕΕ) 2024/2842, που θεσπίζουν την Ευρωπαϊκή Κάρτα Αναπηρίας και την Ευρωπαϊκή Κάρτα Στάθμευσης ως ατομικό δικαίωμα του ατόμου με αναπηρία, και όχι ως προνόμιο συνδεδεμένο με την ιδιοκτησία ή κυριότητα οχήματος.

Έχουμε επανειλημμένα καταθέσει στο Υπουργείο σας αναλυτική και πλήρως τεκμηριωμένη επιστολή για την αναμόρφωση του θεσμικού πλαισίου που αφορά στο Ευρωπαϊκό Δελτίο Στάθμευσης, στο πλαίσιο υλοποίησης των προβλέψεων του Εθνικού Σχεδίου Δράσης για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία, χωρίς να έχει γίνει καμία προσπάθεια από μεριάς Υπουργείου να τεθεί σε εφαρμογή.

Η πρότασή μας αφορά στην αποσύνδεση του Δελτίου Στάθμευσης από συγκεκριμένο όχημα («αναπηρικό» ή μη) ασχέτως μάλιστα από τον κυβισμό του και τη σύνδεσή του με συγκεκριμένο άτομο, στη λογική που εισάγουν οι νόμοι ν.4782/2021 (άρθρο 211 Ρυθμίσεις για τη διέλευση ατόμων με αναπηρία από αυτοκινητόδρομους με διόδια) και ν.4903/2022 (άρθρο 17 Καθορισμός Δικαιούχων Ενιαίας Κάρτας για διέλευση ατόμων με αναπηρία).

Η πρακτική αυτή διασφαλίζει:

α) ότι το άτομο με αναπηρία απολαμβάνει το δικαίωμα στην κινητικότητα ανεξαρτήτως του είδους ή της ιδιοκτησίας του οχήματος μετακίνησής του και συμβαδίζει με τη Σύμβαση για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες και με μέτρα υποστήριξης της ίσης συμμετοχής,

β) εξαλείφει δυσλειτουργίες που προκύπτουν από τη σύνδεση του δικαιώματος με τον τρόπο ή τον χρόνο απόκτησης του οχήματος σε σχέση με την αναπηρία.

γ) ανταποκρίνεται στην πρακτική που ακολουθούν άλλες ευρωπαϊκές χώρες, συμβάλλοντας στην ομοιογένεια του τρόπου χορήγησης των Δελτίων Στάθμευσης και στην ίση μεταχείριση των πολιτών σε όλα τα κράτη-μέλη.

Αντί να ληφθούν υπόψη τα προαναφερόμενα και να προβείτε στην ενσωμάτωση της Οδηγίας 2024/2841 που αφορά στην Ευρωπαϊκή Κάρτα Στάθμευσης στην ελληνική νομοθεσία, εκδίδεται από τις υπηρεσίες του Υπουργείου Μεταφορών εγκύκλιος για τη σύνδεση του δικαιώματος με την κυριότητα του οχήματος, και μάλιστα θέτοντας ως προϋπόθεση, «το όχημα να είναι στην κυριότητα ενός εκ των δύο γονέων» εγκλωβίζοντας το δικαίωμα σε συνθήκες που δεν ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες του ατόμου, και θέτοντας γενικότερα εμπόδια και για την άσκηση του δικαιώματος.

Η Πολιτεία οφείλει να διαμορφώνει πολιτικές που υπηρετούν τον σκοπό για τον οποίο θεσπίζονται, και όχι να τον ακυρώνουν μέσω υπερβολικών διοικητικών ή γραφειοκρατικών φίλτρων και εμμονών.

Ως εκ τούτου, απευθυνόμαστε σε εσάς και ζητάμε την άμεση απόσυρση της εν λόγω εγκυκλίου, καθώς και να προβείτε στη συγκρότηση Ομάδας Εργασίας στο υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, με συμμετοχή εκπροσώπου της Ε.Σ.Α.μεΑ., με αρμοδιότητα την επεξεργασία του μέρους της Οδηγίας 2024/2841 που αφορά στην Ευρωπαϊκή Κάρτα Στάθμευσης για την ενσωμάτωσή της στην ελληνική νομοθεσία, ώστε το δικαίωμα στη στάθμευση να είναι προσωποπαγές, φορητό, και να αφορά αποκλειστικά το άτομο με αναπηρία – ανεξαρτήτως της μορφής ιδιοκτησίας του οχήματος.

Επιπρόσθετα, με αφορμή την αναφορά μας στο ζήτημα αυτό, εκφράζουμε επίσης την έντονη διαμαρτυρία μας για τον μη καθορισμό, έως σήμερα, των διαδικασιών εφαρμογής της ενιαίας κάρτας για την ελεύθερη διέλευση των οχημάτων των ατόμων με αναπηρία από τους σταθμούς διοδίων όλων των αυτοκινητόδρομων της χώρας.

Με τον ν. 4782/2021 καθιερώθηκε ενιαίο e-pass σε όλους τους οδικούς άξονες, για την ελεύθερη διέλευση των οχημάτων των ατόμων με αναπηρία από τους σταθμούς διοδίων όλων των αυτοκινητόδρομων της χώρας με ενιαίο τρόπο και με το άρθρο 17 του ν.4903/2022, που ψηφίστηκε τον Μάρτιο του 2022, εξειδικεύτηκε η εν λόγω ρύθμιση, ώστε το όχημα να έχει απαλλαγή ακόμη και αν ο δικαιούχος δεν επιβαίνει σε αυτό, σε περίπτωση που η μετακίνηση γίνεται προς εξυπηρέτηση αυτού.

Από τον Μάρτιο του 2022 που ψηφίστηκε η εν λόγω ρύθμιση, πραγματοποιήθηκαν αρκετές συναντήσεις με τις αρμόδιες υπηρεσίες του υπουργείου Μεταφορών και εκπροσώπους της Ε.Σ.Α.μεΑ. και την Αυτοτελή Υπηρεσία Οδικών Τελών και Ηλεκτρονικής Διαχείρισης Οδικού Δικτύου, σχετικά με την διαδικασία έκδοσης κάρτας ατόμων με αναπηρία για διέλευση από τα διόδια και συζητήθηκε το περιεχόμενο της Υπουργικής Απόφασης, αλλά δεν κατέστη δυνατό να ολοκληρωθεί η διαδικασία της έκδοσης της κάρτας.

Παρά το γεγονός ότι έχουν περάσει τρεισήμισι έτη από την ψήφιση του τελευταίου νόμου, βρισκόμαστε στο απόλυτο μηδέν.

Κύριε Υπουργέ,

Η κατάσταση έχει φτάσει στο απροχώρητο!

Σας ζητάμε να επιληφθείτε των προαναφερόμενων θεμάτων με τη δέουσα βαρύτητα και να προβείτε στις απαραίτητες ενέργειες για τη σωστή εφαρμογή της νομοθεσίας και την αποκατάσταση της πλήρους εναρμόνισης της εθνικής πολιτικής με το ευρωπαϊκό πλαίσιο.

Με εκτίμηση

Ο Πρόεδρος Ο Γεν. Γραμματέας

Ι. Βαρδακαστάνης Β. Κούτσιανος

Άμεση θωράκιση του πλαισίου λειτουργίας και ελέγχου των δομών φροντίδας ηλικιωμένων και αύξηση των δημόσιων δομών Ερώτηση Βουλευτών ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ με πρωτοβουλία του Ανδρέα Παναγιωτόπουλου

Συντάχθηκε από Κώστας Παππάς στις . Καταχωρήθηκε στο Βουλή, Ερωτήσεις, Ερωτήσεις - Α.Κ.Ε. - Αναφορές.

Με πρωτοβουλία του Βουλευτή Αχαΐας και Τομεάρχη Υγείας του ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ, Ανδρέα Παναγιωτόπουλου, 16 βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ κατέθεσαν κοινοβουλευτική ερώτηση προς τα αρμόδια Υπουργεία, σχετικά με την ανάγκη άμεσης θωράκισης του πλαισίου λειτουργίας και ελέγχου των δομών φροντίδας ηλικιωμένων και την αύξηση των δημόσιων δομών μακροχρόνιας φροντίδας.

Τα συνεχή και επαναλαμβανόμενα περιστατικά κακοδιαχείρισης, παραμέλησης και επικίνδυνων συνθηκών διαβίωσης σε γηροκομεία αναδεικνύουν με δραματικό τρόπο την αποτυχία του υφιστάμενου συστήματος εποπτείας και ελέγχου. Παρά τις διαδοχικές αποκαλύψεις από γηροκομεία σε όλη τη χώρα, η κυβέρνηση εξακολουθεί να αντιμετωπίζει την κοινωνική φροντίδα ως επιχειρηματική δραστηριότητα, χωρίς να λαμβάνει τα αναγκαία μέτρα για την προστασία των ηλικιωμένων και χωρίς να ενισχύει τους ελεγκτικούς μηχανισμούς της Περιφέρειας που στερούνται επαρκούς προσωπικού και θεσμικής προστασίας.  

Τα στοιχεία είναι αποκαλυπτικά:

  • Η Ελλάδα διαθέτει εξαιρετικά μικρό αριθμό δημόσιων δομών και κλινών μακροχρόνιας φροντίδας, σε αντίθεση με τις αυξημένες ανάγκες ενός πληθυσμού που γερνά με ταχύ ρυθμό.
  • Οι δημόσιες δαπάνες για μακροχρόνια φροντίδα παραμένουν στο 0,15% του ΑΕΠ, όταν ο ευρωπαϊκός μέσος όρος φτάνει στο 1,74%.
  • Η χώρα διαθέτει μόλις 2,5 κλίνες ανά 1.000 άτομα άνω των 65 ετών, όταν ο μέσος όρος των χωρών του ΟΟΣΑ είναι 45,6.

Μάλιστα η  πρόσφατη παράταση αδειοδότησης των Μονάδων Φροντίδας Ηλικιωμένων μέσω της ΚΥΑ 766/2025 (ΦΕΚ 958/Β/4-3-2025) αφήνει εκτεθειμένους χιλιάδες ηλικιωμένους που φιλοξενούνται σε μονάδες που δεν πληρούν τις απαραίτητες προϋποθέσεις λειτουργίας.

Οι βουλευτές ρωτούν την κυβέρνηση αν σκοπεύει να προχωρήσει στη δημιουργία ενός ενιαίου, μόνιμου και ισχυρού μηχανισμού συντονισμού, ελέγχου και παρακολούθησης όλων των δομών κοινωνικής φροντίδας, πώς προτίθεται να αντιμετωπίσει το πρόβλημα της υποστελέχωσης των ελεγκτικών μηχανισμών των Περιφερειών καθώς και αν προτίθεται να διασφαλίσει τη δημιουργία επαρκών και αξιοπρεπών δημόσιων δομών φροντίδας ηλικιωμένων.  

Η φροντίδα των ηλικιωμένων δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως πεδίο κερδοφορίας, αλλά ως θεμελιώδης υποχρέωση ενός ισχυρού κοινωνικού κράτους που εγγυάται δημόσια, δωρεάν και αξιοπρεπή φροντίδα για όλους.

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ερώτησης:

ΕΡΩΤΗΣΗ

Προς τους κ. Υπουργούς

Υγείας
Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας
Εσωτερικών

Θέμα: Ανάγκη άμεσης θωράκισης του πλαισίου λειτουργίας και ελέγχου των δομών φροντίδας ηλικιωμένων και αύξηση των κρατικών δομών φροντίδας ηλικιωμένων

Τα επαναλαμβανόμενα περιστατικά κακοδιαχείρισης, παραμέλησης και επικίνδυνων συνθηκών διαβίωσης σε γηροκομεία και δομές φιλοξενίας ηλικιωμένων αναδεικνύουν με δραματικό τρόπο την ασυδοσία και την απληστία επιχειρήσεων καθαρά κερδοσκοπικού χαρακτήρα, οι οποίες καλούνται να παρέχουν υπηρεσίες κοινωνικής φροντίδας σε εξαιρετικά ευάλωτους συμπολίτες μας, όπως οι ηλικιωμένοι οι οποίοι μπορούν να πάσχουν ταυτόχρονα από χρόνια νοσήματα και αναπηρίες.

Το πρόσφατο περιστατικό με το γηροκομείο στην Κυψέλη το οποίο έκλεισε με εντολή της Περιφέρειας Αττικής μετά τον εντοπισμό σοβαρών παραβάσεων, εξαιρετικά κακών συνθηκών υγιεινής, υποσιτισμού, ανεπαρκούς φροντίδας, χορήγησης ψυχοφαρμάκων χωρίς ιατρική συνταγή, έλλειψης βασικών υλικών και πλήρους απουσίας του υπευθύνου δομής, αποτελεί ακόμη μία τραγική απόδειξη της αποτυχίας του συστήματος ελέγχου. Πριν από αυτό, και άλλα παρόμοια περιστατικά έχουν δει το φως της δημοσιότητας, όπως το Γηροκομείο Χανιών, Κορυδαλλού και Αθηνών, γεγονός που καταδεικνύει ότι το σύστημα λειτουργίας, εποπτείας και ελέγχου των γηροκομείων και δομών πρόνοιας είναι διάτρητο, υποστελεχωμένο και ανεπαρκές.

Μάλιστα, ο Συνήγορος του Πολίτη κατά το έτος 2023 μετά από αναφορές για Μονάδες Φροντίδας Ηλικιωμένων (ΜΦΗ) -κυρίως ιδιωτικές, διαπίστωσε συνθήκες κάτω από το αποδεκτό επίπεδο διαβίωσης, με ελλείψεις στη διατροφή, κακή καθαριότητα των χώρων, ανύπαρκτη κίνηση και φυσιοθεραπεία των ηλικιωμένων, απουσία ανθρώπινης επαφής και επικοινωνίας και χαμηλή ποιότητα εργαζομένων, ενώ σε κάποιες περιπτώσεις οι εργαζόμενοι ήταν ελάχιστοι.

Στην Ελλάδα, υπάρχουν περίπου 300 γηροκομεία, με τα περισσότερα να είναι ιδιωτικά και πάνω από τα μισά να εδρεύουν στην Αττική. Πρόκειται για ένα μικρό αριθμό γηροκομείων αν λάβουμε υπόψη ότι ο ελληνικός πληθυσμός γερνάει με αυξανόμενο ρυθμό ενώ μέχρι το 2060, το 34% των πολιτών στην Ελλάδα θα είναι άνω των 65 ετών. Αν και το προσδόκιμο ζωής έχει αυξηθεί, μετά την ηλικία των 65, τα 2/3 των ηλικιωμένων συνοδεύονται από κάποιο χρόνιο νόσημα. Τα παραπάνω καταδεικνύουν ότι η ζήτηση για υπηρεσίες φροντίδας αναμένεται ότι συνεχώς θα αυξάνεται.

Ωστόσο, σύμφωνα με τον ΟΟΣΑ, στην Ελλάδα υπάρχει σημαντικό ποσοστό ατόμων που χρήζουν μακροχρόνιας φροντίδας, αλλά δεν την λαμβάνουν σε ικανοποιητικό βαθμό. Το ποσοστό των δαπανών μακροχρόνιας φροντίδας σε σχέση με το σύνολο των δαπανών υγείας στην ΕΕ-27 ανέρχεται σε 16,03% ενώ στην Ελλάδα είναι σχεδόν υποδεκαπλάσιο (1,66% των συνολικών δαπανών υγείας)! Η Ελλάδα δαπανά, μόλις το 0,15% του ΑΕΠ (2021) σε σύγκριση με το 1,74% του ΑΕΠ που είναι ο μέσος όρος της Ε.Ε-27. Η Ελλάδα διαθέτει 2,5 κλίνες ανά 1000 άτομα άνω των 65 ετών ενώ ο μέσος όρος των χωρών του ΟΟΣΑ είναι 45,6 κλίνες.

Πέρα από την περιορισμένη διαθεσιμότητα δομών και κλινών αλλά και την ελλιπής και ανεπαρκής κρατική χρηματοδότηση, η κατάσταση επιβαρύνεται από μια σειρά επιπρόσθετων ανασταλτικών παραγόντων, κυρίως του κόστους, των δυσκολιών της πρόσβασης σε δομές και υπηρεσίες (αν μάλιστα λάβουμε υπόψη τον τόπο κατοικίας των ωφελούμενων), της περιορισμένης προσφοράς κατ’ οίκον φροντίδας, και την έλλειψη εξειδικευμένου προσωπικού.

Αξίζει να σημειωθεί ότι οι τιμές για 24ωρη φροντίδα κατ’οικον φτάνουν στα 900-1.000 ευρώ. Είναι χρήματα που οι συντάξεις δεν φτάνουν για να καλύψουν ενώ και σε αυτή την περίπτωση δεν υπάρχει οργανωμένο θεσμικό πλαίσιο που να εξασφαλίζει ότι οι άνθρωποι που θα αναλάβουν την φροντίδα ηλικιωμένων είναι κατάλληλοι για αυτό το σκοπό. Επίσης, τα επιδόματα είναι σχεδόν ανύπαρκτα. Για την άνοια το επίδομα είναι μικρό και κατά περίπτωση ενώ το επίδομα για παραπληγικούς σε περίπτωση που είναι οι ανοικοί είναι κλινήρεις φτάνει στα 800 ευρώ.

Οι ελεγκτικοί μηχανισμοί των Περιφερειών παραμένουν χωρίς επαρκές προσωπικό, χωρίς θεσμική και οικονομική κάλυψη για τις μετακινήσεις και τις αυτοψίες, ενώ συχνά οι υπάλληλοι στοχοποιούνται από τους ιδιοκτήτες των δομών που ελέγχουν. Παράλληλα, οι καταγγελίες οδηγούνται σε καθυστερημένες διαδικασίες και σε πολλές περιπτώσεις δεν επιβάλλονται κυρώσεις ή δεν υλοποιούνται αποφάσεις σφράγισης λόγω έλλειψης διαθέσιμων δημόσιων προνοιακών δομών να υποδεχθούν τους φιλοξενούμενους.

Ωστόσο, η κυβέρνηση εξακολουθεί να αντιμετωπίζει την κοινωνική πρόνοια ως επιχειρηματική δραστηριότητα, χωρίς ουσιαστικούς ελέγχους, χωρίς περιορισμούς, χωρίς επαρκείς θεσμικές εγγυήσεις προστασίας των ηλικιωμένων πολιτών και χωρίς δημόσιες δομές. Χαρακτηριστική είναι η Κοινή Υπουργική Απόφαση 766/2025 (ΦΕΚ 958/Β/4-3-2025) με την οποία δόθηκε παράταση έως 31 Δεκεμβρίου 2025 για την αδειοδότηση Μονάδων Φροντίδας Ηλικιωμένων (κερδοσκοπικού ή μη χαρακτήρα) οι οποίες είναι εν λειτουργία αλλά δεν έχουν ολοκληρώσει τη διαδικασία αδειοδότησης και συνεπώς δεν πληρούν τις προϋποθέσεις ορθής λειτουργίας.

Επειδή η φροντίδα ηλικιωμένων αποτελεί προνοιακή υποχρέωση του κοινωνικού κράτους και δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως πεδίο κερδοφορίας,

Επειδή η κοινωνική προστασία όταν παρέχεται και από ιδιωτικούς φορείς θα πρέπει να συνοδεύεται απαρέγκλιτα από μόνιμους και επαρκείς κρατικούς μηχανισμούς συντονισμού, ελέγχου και αξιολόγησης όλων των δομών,

Επειδή η άμεση διερεύνηση καταγγελιών και η επιβολή κυρώσεων αποτελεί πρωταρχικό καθήκον κάθε οργανωμένου προνοιακού συστήματος,

Επειδή η πρόσφατη τραγική περίπτωση στην Κυψέλη αποδεικνύει την πλήρη ανεπάρκεια του ισχύοντος μοντέλου με αρκετές ιδιωτικές μονάδες να λειτουργούν με ελλείψεις, ενώ υπάρχουν καταγγελίες για παράτυπες δομές που δεν ελέγχονται

Ερωτώνται οι κ.κ. Υπουργοί:

  1. Σκοπεύει η κυβέρνηση να δημιουργήσει έναν ενιαίο, μόνιμο και ισχυρό μηχανισμό συντονισμού, ελέγχου και παρακολούθησης όλων των δομών κοινωνικής φροντίδας, δημόσιων και ιδιωτικών, ώστε να αποτρέπονται φαινόμενα κακομεταχείρισης και παραμέλησης ηλικιωμένων και ευάλωτων πολιτών;
  2. Πώς σκοπεύει η κυβέρνηση να αντιμετωπίσει το πρόβλημα της υποστελέχωσης των ελεγκτικών μηχανισμών των Περιφερειών και την έλλειψη θεσμικής και οικονομικής κάλυψης για τις αυτοψίες; Υπάρχει σχεδιασμός για ενίσχυση προσωπικού και υποδομών;
  3. Προτίθεται η κυβέρνηση να διασφαλίσει τη δημιουργία επαρκών και αξιοπρεπών δημόσιων δομών φροντίδας, ώστε να είναι εφικτή η άμεση μεταφορά και φιλοξενία ηλικιωμένων σε περίπτωση σφράγισης μονάδων που κρίνονται ακατάλληλες αλλά και την δημόσια και δωρεάν παροχή φροντίδας ηλικιωμένων;

Οι ερωτώντες Βουλευτές

Παναγιωτόπουλος Ανδρέας

Νοτοπούλου Αικατερίνη

Ξανθόπουλος Θεόφιλος

Καλαματιανός Διονύσιος-Χαράλαμπος

Ακρίτα Έλενα

Βέττα Καλλιόπη

Γαβρήλος Γεώργιος

Γιαννούλης Χρήστος

Δούρου Ειρήνη

Ζαμπάρας Μίλτος

Μεϊκόπουλος Αλέξανδρος

Μπάρκας Κωνσταντίνος

Παπαηλιού Γεώργιος

Παππάς Νικόλαος

Τσαπανίδου Πόπη

Ψυχογιός Γεώργιος