Θεματική Ενότητα: Αγροτική Πολιτική

Συνέντευξη Τύπου του προέδρου του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, Σωκράτη Φάμελλου, στη Λέσβο

Σας ευχαριστώ που είστε σήμερα εδώ. Οφείλω να μεταφέρω από τον Δήμο της Δυτικής Λέσβου, ένα SOS, ένα σήμα κινδύνου για τη Λέσβο, για την κτηνοτροφία, για το περιβάλλον της και για τη δημόσια υγεία. Στη ζωονόσο του αφθώδους πυρετού στη Λέσβο αποτυπώνεται η απόλυτη ανεπάρκεια, αλλά και οι καταστροφικές επιλογές της κυβέρνησης εις βάρος και των κτηνοτρόφων και συνολικά της τοπικής κοινωνίας και των προϊόντων της Λέσβου. Και αυτό είναι μια ακόμα πληγή στην ακριτική περιφέρεια, μαζί με το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ και την οξύτατη κρίση, που υπάρχει σε όλο τον πρωτογενή τομέα και την πρωτογενή παραγωγή της χώρας.

Διαπιστώσαμε από τις τοποθετήσεις της Αυτοδιοίκησης, των παραγωγών, των συνεταιριστικών φορέων και των επιστημονικών Επιμελητηρίων, ένα ντόμινο χάους, αλληλοσυγκρουόμενων και παράλογων επιλογών και κυρίως απουσίας του «επιτελικού», μέσα σε εισαγωγικά, και τελικά διεφθαρμένου και καταστροφικού κράτους, που έχει εγκαταστήσει το καθεστώς Μητσοτάκη. Είναι χειρότερη η κατάσταση από τις επτά πληγές του Φαραώ.

Δεν υπήρξε πρόληψη, ενώ ήδη υπήρχαν πληροφορίες και εντολές και από την ευλογιά στην υπόλοιπη Ελλάδα. Δεν υπήρξε κανένας συντονισμός και δεν υπάρχει ακόμα ένα κέντρο ισχυρής διοίκησης και αντιμετώπισης της κρίσης αυτής.

Κυριολεκτικά, στα τυφλά ακόμα προσπαθούν να ανταπεξέλθουν οι παραγωγοί. Και το ότι δεν υπάρχει ενημέρωση, μας το είπαν σήμερα και οι δύο δήμαρχοι του νησιού και το Επιμελητήριο και οι εκπρόσωποι των κοινοτήτων και οι εκπρόσωποι των κτηνοτρόφων. Αυτή είναι η κατάσταση.

Μια καθυστερημένη και εν πολλοίς αντικρουόμενη μεταξύ της αντίδραση, χωρίς στελέχη, ως αποτέλεσμα επιλογών της κυβέρνησης που είναι να κάνει μικρό και αδύναμο το κράτος και την Πολιτεία. Για να παίζουν μπάλα οι «Φραπέδες», οι «Χασάπηδες» και τα ιδιωτικά συμφέροντα.

Αυτό είναι το αποτέλεσμα της νεοφιλελεύθερης αυτής και άδικης επιλογής του κ. Μητσοτάκη.

Είναι σχέδιο του κ. Μητσοτάκη να είναι αδύναμη η Πολιτεία και το πληρώνουμε και με αδυναμία ανταπόκρισης και αντιμετώπισης φυσικών καταστροφών και με αδυναμία αντιμετώπισης ζωονόσων και άλλων εκτάκτων φαινομένων.

Και προφανώς με την ακραία ακρίβεια και τα μεγάλα προβλήματα δικαίου, που υπάρχουν σε όλους τους τομείς και την αποδόμηση των δημόσιων αγαθών.

Ποια είναι η κατάσταση σχετικά με την επιδημία του αφθώδους πυρετού; Δεν υπήρξε πρόληψη. Δεν υπάρχει επαρκής παρακολούθηση, δεν υπάρχει ενημέρωση, δεν υπάρχει στήριξη των παραγωγών, δεν υπάρχει ασφάλεια, δεν υπάρχει υποστήριξη της δημόσιας υγείας, δεν υπάρχουν αποζημιώσεις, υπάρχουν μόνο οριζόντιες απαγορεύσεις χωρίς λογική.

Είναι μια πρωτοφανής και προκλητική εγκατάλειψη αυτή την οποία βιώσαμε και μας μετέφεραν. Και θα ήθελα να ξεκινήσω με τις προτάσεις μας, που η πρώτη και πιο ουσιαστική, που είμαστε απόλυτα σίγουροι ότι δεν μπορεί να την υλοποιήσει η κυβέρνηση του κ. Μητσοτάκη, είναι να υπάρξει αυτό που θα έπρεπε να κάνει την πρώτη μέρα μια σοβαρή και ισχυρή ευρωπαϊκή Πολιτεία:

Να υπάρχει μια τοπική συντονιστική ομάδα με επιστήμονες, που να μην επηρεάζεται από πολιτικά λάθη και πολιτικές επιλογές.

Να υπάρξει, δηλαδή, μια «task force» που είναι ευθύνη του υπουργείου. Υπήρχαν σοβαρότατες ευθύνες και στην Περιφέρεια, αλλά το βασικό θέμα εδώ είναι της κυβέρνησης, που θα έπρεπε να ελέγξει και τις αδυναμίες της περιφερειακής Αυτοδιοίκησης.

Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι χρειάζεται η επάρκεια της Πολιτείας στελέχωση. Δεν μπορούν, ούτε τα αρχικά στελέχη της Κτηνιατρικής Υπηρεσίας, ούτε αυτά που υπάρχουν σήμερα, να ανταπεξέλθουν στις υποχρεώσεις. Θέλει, τουλάχιστον, τριπλασιασμό του δυναμικού των επιστημόνων που βρίσκονται εδώ.

Ταυτόχρονα, πρέπει να υπάρξει μια βασική αρχή η οποία δεν έχει υλοποιηθεί:

Να αποζημιωθούν στο 100% οι παραγωγοί, αλλά και τα δευτερογενή εμπλεκόμενα επαγγέλματα σε όλη αυτή την αλυσίδα, ζωοτροφές, σφαγεία, παραγωγή γαλακτοκομικών και τυροκομικών προϊόντων. Διότι δεν μπορεί να μην υπάρξει αποκατάσταση της ισορροπίας για την επόμενη ημέρα της Λέσβου. Δεν αφήνουμε κανένα τέτοιο περιθώριο στην κυβέρνηση.

Και, φυσικά, πρέπει να υπάρξει αναστολή σήμερα των υποχρεώσεων προς ασφαλιστικά ταμεία, εφορίες – και θα αναφερθώ στη συνέχεια για τον κ. Πιτσιλή σχετικά με τις ευθύνες του – αλλά και να υπάρχει αναστολή των υποχρεώσεων και για το ιδιωτικό χρέος των παραγωγών, αλλά και των βασικών επιχειρήσεων που εμπλέκονται και σχετίζονται με την κτηνοτροφία στη Λέσβο.

Καταγγέλλω ότι δύο μήνες μετά την εμφάνιση του φαινομένου και ενώ έχουν προχωρήσει θανατώσεις  δεκάδων χιλιάδων ζώων – και μαθαίνω ότι είναι άλλα 15.000 ζώα στον προγραμματισμό θανάτωσης – δεν έχει γίνει ακόμη αναστολή υποχρεώσεων. Και σήμερα σε σύσκεψη με το υπουργείο ενημερώθηκαν οι παραγωγοί ότι ακόμα την ετοιμάζουν, εξαγγελθείσα ρύθμιση, που αφορά αποκλειστικά και μόνο την κυβέρνηση, το οποίο είναι απαράδεκτο.

Επίσης, εκτός από την αποζημίωση, θέλω να είναι ξεκάθαρο ότι το αίτημα του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ είναι ότι πρέπει να υπάρχει αποζημίωση με ένα ολοκληρωμένο σχέδιο για την ανασύσταση παραγωγικών κοπαδιών, με προστασία της τοπικής φυλής και άρα με προστασία της ονομασίας των προϊόντων της Λέσβου, γιατί υπάρχει κίνδυνος απώλειας της τοπικής φυλής. Κινδυνεύει, να το πούμε επίσημα, και πρέπει να υπάρχει ειδικό σχέδιο προστασίας της τοπικής φυλής.

Και ταυτόχρονα η πρόταση του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ είναι να υπάρξει και αποκατάσταση του ελλείμματος στο εισόδημα για την επιβίωση όλων αυτών των ανθρώπων, που εμπλέκονται και σχετίζονται με την κτηνοτροφία.

Μια πρώτη εκτίμηση των παραγωγών στις κτηνοτροφικές μονάδες και την κτηνοτροφία -λαμβάνοντας υπ’ όψιν ότι μιλάμε για 3.500 μονάδες – είναι ότι υπερβαίνει ή προσεγγίζει τον αριθμό των 10.000. Αν προσθέσουμε και τους εργαζόμενους στα επαγγέλματα και τις δραστηριότητες που συνεργάζονται, καταλαβαίνετε ότι μιλάμε για έναν πληθυσμό που δεν έχει σήμερα εισόδημα στη Λέσβο, που ξεπερνάει τις 20.000 και πιθανόν τις 30.000 με βάση τις εκτιμήσεις της Αυτοδιοίκησης.

Εδώ, λοιπόν, πρέπει να υπάρχει μία αποζημίωση επιβίωσης και αυτό είναι το τρίτο οικονομικό αίτημα του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ.

Από εκεί και μετά νομίζω ότι θα πρέπει να επιλυθούν και σοβαρά ζητήματα, που έχουν να κάνουν με ένα επιστημονικό σχέδιο, που πρέπει να εφαρμοστεί στην περιοχή -και όχι κατά το δοκούν της πολιτικής ηγεσίας- να γίνονται αποσπασματικές επιλογές που σχετίζεται και με το σχέδιο για την πρωτογενή παραγωγή συνολικά στη χώρα.

Δεν μπορεί σήμερα να μας παρουσιάζει ο κ. Πιτσιλής με τον κ. Σχοινά τις καθυστερήσεις και τα αδιέξοδα, που έχουν στο σχέδιο ενίσχυσης του πρωτογενούς τομέα ως μεταρρύθμιση. Ενώ, ταυτόχρονα, δεν έχουν λάβει έστω το μέτρο της αναστολής υποχρεώσεων. Είναι οι ίδιοι άνθρωποι. Γι’ αυτό και σας είπα ότι θα επανέλθω στο θέμα της ΑΑΔΕ και του κ. Πιτσιλή.

Να προσθέσω, όμως, ένα ζήτημα για το οποίο δεν θα περιμένω την επιστημονική κοινότητα να τοποθετηθεί. Γιατί για τα σχέδια της οριζόντιας θανάτωσης και τα σχέδια της διαχείρισης του εργαλείου των εμβολιασμών, εμείς θα σεβαστούμε την επιστημονική κοινότητα. Υπάρχει όμως ένα σοβαρό θέμα, όπως περιέγραψα στην Αρχή Δημόσιας Υγείας και Περιβάλλοντος:

Έχουμε πολλαπλές καταγγελίες για παράνομες απορρίψεις, κυρίως σφαγιασθέντων νοσούντων ζώων ή κοπαδιών, όπου υπήρξαν ζώα που νόσησαν, με βάση τις αναλύσεις που έγιναν. Αλλά και απορρίψεις ανεξέλεγκτες, είτε επιφανειακές, είτε και με πρόχειρη επιχωμάτωση ποσοτήτων γάλακτος της περιόδου, που δεν υπήρχε η δυνατότητα να διατεθεί.

Υπήρξαν καταγγελίες και από την Αυτοδιοίκηση ότι σημαντικές τέτοιες απορρίψεις, χιλιάδων ζώων έχουν γίνει και σε περιοχές, όπου υπάρχει υψηλός υδροφορέας, που μπορεί να συνδέεται και με τα θέματα της διασποράς της νόσου και εξαιτίας της λανθασμένης διαχείρισης των παραπροϊόντων και των σφαγιασθέντων ζώων.

Εδώ πιστεύω ότι πρέπει να υπάρξει μια παρέμβαση στο επίπεδο της δημόσιας υγείας και της προστασίας του περιβάλλοντος. Για να είμαστε ασφαλείς και να αισθάνονται ασφαλείς και οι πολίτες. Όταν αυτά κατατίθενται σε σύσκεψη που είναι παρόντες και οι δύο δήμαρχοι της Λέσβου, τα πράγματα είναι πάρα πολύ σοβαρά για να τα αφήσουμε έτσι, κι αυτό ζήτησα και από τους φορείς που ήταν εδώ.

Θα ήθελα να προσθέσω ένα ειδικότερο μέτρο, το οποίο για εμάς είναι πάρα πολύ σημαντικό. Η στήριξη των μικρών τυροκομείων. Υπήρξαν καταγγελίες ότι τα μέτρα της κυβέρνησης, εν πολλοίς ελήφθησαν υπό το πρίσμα μεγάλων οικονομικών συμφερόντων εντός και εκτός της Λέσβου. Δεν μπορεί να είμαστε για τίποτα σίγουροι με αυτή την κυβέρνηση, όμως απαιτείται για τα μικρά τυροκομεία και τα προϊόντα αυτά, τα οποία έχουν ιδιαίτερη αξία και για τη Λέσβο, αλλά και για τη χώρα μας, να υπάρξει ένα ειδικό μέτρο. Γιατί σήμερα, από τα μέτρα τα οποία έχουν αναγγελθεί, αλλά πολύ αποσπασματικά έχουν εφαρμοστεί, δεν υπάρχει κάποια πρόβλεψη γι’ αυτές τις επιχειρήσεις.

Σαφέστατα χρειάζονται και άλλα κοινωνικά μέτρα, για τα οποία εμείς ενημερώσαμε τους φορείς. Να πω το πρώτο και πιο σημαντικό: για τα παιδιά της Λέσβου, τους μαθητές της Λέσβου, εμείς έχουμε καταθέσει και ειδική ερώτηση για το πώς θα στηριχθούν και οι οικογένειές τους και αυτά, ενόψει και των εξετάσεων για εισαγωγή στα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα. Και περιμένουμε τοποθέτηση από την Πολιτεία. Δεν θα αναλύσω επιπλέον προτάσεις που υπάρχουν σχετικά με τη διαχείριση των ζωοτροφών και των υπόλοιπων οικονομικών δραστηριοτήτων, που συνδέονται με το μεγάλο πρόβλημα που υπάρχει στην περιοχή. Θέλω να σας πω ότι ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ έχει ήδη κάνει επτά παρεμβάσεις στη Βουλή με μέτρα κοινοβουλευτικού ελέγχου, παρέμβαση στο Ευρωκοινοβούλιο, αλλά και ειδική αναφορά στην Ολομέλεια του Ευρωκοινοβουλίου. Από τις 16 Μαρτίου στην ελληνική Βουλή, από τις 26 Μαρτίου στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και η παρέμβαση στην Ολομέλεια, από τον Κώστα Αρβανίτη, έγινε στις 30 Απριλίου.

Θα είμαστε σε στενή επαφή, αξιοποιώντας και τις οργανώσεις μας, για να ενημερώσουμε τους τοπικούς φορείς και να αναβαθμίσουμε τις προτάσεις μας. Κυριολεκτικά, δεν έχουμε λόγια για να περιγράψουμε τις λάθος επιλογές που έχουν κάνει ήδη, εν τη απουσία τους, οι κυβερνητικοί. Τα μπρος πίσω.

Πρώτον, ως προς τις επιδοτήσεις, που έχουν θέμα αντίθεσης με τους κανόνες των χρηματοδοτήσεων de minimis.

Δεύτερον, ως προς την ψευδή εξαγγελία χρηματοδότησης ζωοτροφών.

Τρίτον, ως προς τα περιοριστικά μέτρα που λήφθηκαν για τα ώριμα τυριά.

Τέταρτον, ως προς την προσωρινή αναστολή της παράδοσης γάλακτος.

Είναι πληθώρα αυτά που μπορώ να περιγράψω. Όλα, όμως, αποδεικνύουν ότι αυτή η κυβέρνηση είναι επικίνδυνη. Και οφείλω να είμαι ειλικρινής. Ένα σχέδιο για τη στήριξη του αγροτικού τομέα -που καταγράφει μείωση στην παραγωγή τα τελευταία χρόνια, επί κυβέρνησης Μητσοτάκη- έχει να κάνει με μια ισχυρή αγροτική πολιτική και ένα Εθνικό Συμβούλιο Αγροτικής Πολιτικής, που εμείς το προτείναμε στη Βουλή, αλλά αρνείται ο κ. Μητσοτάκης ακόμα και αυτό να το θεσπίσει. Και πάνω απ’ όλα συνδέεται με το μεγάλο κοινωνικό αίτημα, το καθολικό κοινωνικό αίτημα, να φύγουν το συντομότερο, γιατί αλλιώς δεν θα ανασάνει η πατρίδα μας.

Συντονιστής: Παρακαλώ ερωτήσεις.

Δημοσιογράφος: Καλώς ήρθατε, κύριε πρόεδρε. Προφανώς, δεν έχετε ακόμη απαντήσεις ούτε από τις επτά κοινοβουλευτικές ερωτήσεις που καταθέσατε στη Βουλή. Δεν ξέρω αν έχετε κάποια απάντηση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, που έχετε απευθυνθεί. Και εδώ θα ήθελα να μας ενημερώσετε ποιες άλλες παρεμβάσεις θα κάνετε προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή συγκεκριμένα. Η Λέσβος έχει χαρακτηριστεί σε κατάσταση «εκτάκτου κινητικότητας», προκειμένου να μπορέσει να αντλήσει κεφάλαια. Δεν έχουμε ακούσει ακόμη τι κεφάλαια είναι αυτά, που θα μπορέσουμε να αντλήσουμε και επίσης να πούμε ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει αδιάθετα κεφάλαια εφόσον κατατεθούν αιτήματα από την Περιφέρεια στο Υπουργείο και από το Υπουργείο στην Ευρωπαϊκή Ένωση για τα εξωτικά νοσήματα. Δεν γνωρίζουμε, ούτε μας έχουν ενημερώσει για το αν έχει γίνει αυτή η κατάθεση. Πώς μπορείτε εσείς να κάνετε έναν έλεγχο προς αυτή την κατεύθυνση; Και να βάλω επίσης και το θέμα του ότι η Λέσβος μαζί με τον Έβρο και όλη την ακτογραμμή, κάτι που δεν ακούστηκε σήμερα εδώ, είναι πύλη εισόδου εξωτικών νοσημάτων από την Τουρκία. Τα εξωτικά νοσήματα τα τελευταία δέκα χρόνια στην Τουρκία είναι πάρα πολύ έντονο πρόβλημα και το είχαμε δει και με την ευλογιά που είχαμε εμείς εδώ το 2017. Και εκεί θα πρέπει να υπάρξει μια παρέμβαση από τα κόμματα και από εσάς. Δεν ξέρω τι παρέμβαση μπορείτε να κάνετε στην Ευρωπαϊκή Ένωση προκειμένου να μας προφυλάξει. Δεν ξέρουμε τι σχέδιο υπήρξε και αν υπήρξε πρόβλεψη για τα νησιά, αλλά από εδώ και πέρα θα πρέπει να υπάρχει πρόβλεψη για αυτό. Γιατί οι παραγωγοί μας λένε ότι ακόμη και αν απαλλαγούμε από τον αφθώδη και κάνουμε ανασύσταση των κοπαδιών, αν αύριο μεθαύριο έχουμε ξανά μια ζωονόσο, εκεί τι θα έχουμε; Κάθε τρεις και λίγο θα θανατώνουμε τα ζώα της Λέσβου; Ευχαριστώ.

Σ. Φάμελλος: Σας ευχαριστώ. Εν τάχει θα σας πω ότι υπάρχει μια ερώτηση του Κώστα Αρβανίτη, μη απαντημένη, της 22ας Μαρτίου 2026, που ζητάει «Άμεση ευρωπαϊκή παρέμβαση για τον αφθώδη πυρετό στη Λέσβο. Όχι άλλη εγκατάλειψη των νησιών και των κτηνοτρόφων». Υπάρχει μια ερώτηση προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, επίσης του Κώστα Αρβανίτη, που βάζει το ζήτημα του κινδύνου για τις ελληνικές εξαγωγές και την υπονόμευση του ευρωπαϊκού συστήματος Γεωγραφικών Ενδείξεων, συνδέοντας την προστασία της φέτας, ως προϊόν Προστατευόμενης Ονομασίας Προέλευσης, που συνδέεται σε ένα βαθμό και με τα τοπικά χαρακτηριστικά. Και υπάρχει και παρέμβαση για τη Λέσβο, στην Ολομέλεια, του Κώστα Αρβανίτη, στις 30/4.

Εμείς, είναι σαφές το είπαμε και προηγουμένως, θα στείλουμε τις απαντήσεις. Σας είπα ότι δεν είναι απαντημένη αυτή η ερώτηση, όμως δυστυχώς, πρέπει να σας πω ότι υπάρχει και ένα σοβαρότατο πρόβλημα στο ελληνικό κοινοβούλιο. Εγώ έχω κάνει ήδη παρέμβαση στον Πρόεδρο της Βουλής γιατί δεν απαντούν τα υπουργεία στις ερωτήσεις οι οποίες γίνονται. Δηλαδή, δεν έχουν τον σεβασμό προς τον βασικό κοινοβουλευτικό κανόνα, τουλάχιστον να απαντάνε στις ερωτήσεις, πολλοί από τους υπουργούς της κυβέρνησης.

Σε κάθε περίπτωση, τα νέα δεδομένα που προκύπτουν από τη σημερινή μας επίσκεψη, όπως, παραδείγματος χάρη, για τη μη εφαρμόσιμη Υπουργική Απόφαση, που έρχεται σε αντίθεση με τον κανονισμό de minimis, θα το μεταφέρουμε στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Δεν υπάρχει περίπτωση να το αφήσουμε, διότι όπως καταλαβαίνετε, εδώ η κυβέρνηση υποσχέθηκε έστω ένα περιορισμένο μέτρο, για τα λάθη που έχει δημιουργήσει η ίδια με τη διαχείριση των ώριμων τυριών και του γάλακτος και παρά ταύτα τώρα έρχεται να πει ότι δεν εφαρμόζεται ούτε αυτή η Υπουργική Απόφαση. Αυτό θα μεταφερθεί προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Θεωρούμε ότι οι διαδικασίες κοινοβουλευτικού ελέγχου και παρεμβάσεων στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αποτελούν πρώτα απ’ όλα στοιχείο της Δημοκρατίας. Είναι υποχρέωσή μας προς τους πολίτες, είναι η πραγματική πολιτική, η οποία πρέπει να υπάρχει στην Ελλάδα και εμείς θα το επεκτείνουμε σε όλα αυτά τα οποία ήρθαν.

Οφείλω να σας πω ότι έχουμε εντοπίσει το σοβαρό πρόβλημα των μέτρων βιοασφάλειας και πρόληψης, με αυτή την κυβέρνηση, εξαιτίας δυστυχώς της εισόδου της ευλογιάς, κατά πάσα πιθανότητα από τον Έβρο -γιατί εκεί υπήρχαν τα πρώτα φαινόμενα το φθινόπωρο, πρόπερσι το ’24- και της εκτεταμένης διασποράς.

Κάτι το οποίο επιβεβαιώνεται στη Λέσβο, γιατί η διασπορά στη Λέσβο, σε ακτίνα δεκάδων χιλιομέτρων οφείλεται στην ανεπάρκεια της κυβέρνησης. Φαίνεται και από τα στοιχεία και τα νούμερα, αλλά και από τον τρόπο που διαχειρίζονται τώρα και τα σφαγιασθέντα ζώα. Ακούσαμε εξωφρενικά πράγματα, πρέπει να σας πω, στις συσκέψεις. Θα μεταφερθούν σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης και τα ευρύτερα θέματα βιοασφάλειας και πρόληψης, κάτι που έχει να κάνει με τις πύλες της χώρας, οι οποίες όμως είναι οι πύλες της Ευρώπης. Δεν είναι ένα εσωτερικό ζήτημα. Διότι καταλαβαίνετε ότι αυτό αφορά συνολικά την Ευρώπη και με αυτή την ανάγνωση, που είναι πάρα πολύ θετική, σωστή όπως τη θέσατε, εμείς θα επεκτείνουμε τον κοινοβουλευτικό έλεγχο και την παρέμβασή μας και στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Δημοσιογράφος:   Καλώς ήρθατε, κύριε πρόεδρε. Θα ήθελα να σας πω ότι έχω παρατηρήσει πως έχετε μεταβεί σε πολλές περιοχές της Ελλάδας, όχι μόνο στη Λέσβο. Έχετε δει από κοντά τα μπλόκα, την κατάσταση που επικρατεί. Και γιατί στέκομαι εκεί. Γιατί θα ήθελα να μας περιγράψετε, συγκριτικά με άλλες περιοχές της Ελλάδας, η Λέσβος σε τι επίπεδα είναι σε ό,τι αφορά τη διαχείριση της κρίσης αυτής από την κυβέρνηση; Είναι σε ίδιο, είναι ενδεχομένως σε χειρότερο; Μία Λέσβος, η οποία έχει περάσει την τελευταία 15ετία πάρα πολλές κρίσεις, νομίζοντας όλοι εμείς πως τα έχουμε δει όλα. Αλλά δεν φανταζόμασταν ποτέ ότι θα πληγεί ο κτηνοτροφικός τομέας, ο οποίος αγγίζει το 70% και 80% της οικονομίας του νησιού και πραγματικά γονατίζει τον κόσμο εδώ. Θεωρείτε πως η κυβέρνηση ενδεχομένως θα έπρεπε να σκύψει με μεγαλύτερο ζήλο στο πρόβλημα της Λέσβου, μιας και, παρόλο που είμαστε πολύ όμορφο νησί, δεν έχουμε τόσο καλό τουρισμό, δεν στηριζόμαστε στον τουρισμό μας αλλά στην κτηνοτροφία μας. Και πριν από λίγο σας μίλησαν εδώ οι κρεατέμποροι, οι τυροκόμοι, οι κτηνοτρόφοι. Τους ακούσατε και είπαν ότι με ένα ποσό της τάξεως των 100 εκατομμυρίων, από το πλεόνασμα των περίπου 12,5 δισ., που παρουσιάζει η κυβέρνηση, θα μπορούσε να λυθεί το πρόβλημα στον μέγιστο μάλιστα βαθμό για όλους τους κλάδους. Αλλά αυτό δεν έχει γίνει. Μια τοποθέτηση παρακαλώ γι’ αυτό.

Σ. Φάμελλος: Πράγματι, έχετε δίκιο, επειδή η άποψη μου και άποψη του ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία είναι ότι εμείς αυτόν τον κόσμο εκπροσωπούμε από την πρώτη μέρα ήμασταν και στα μπλόκα. Έχω επισκεφθεί προσωπικά και τα στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, πάρα πολλές περιοχές της Ελλάδας. Δυστυχώς, εδώ μαζί σας έχω βρεθεί πολλές φορές και για άλλα προβλήματα, το γνωρίζετε, γιατί καταλαβαίνουμε και πιστεύουμε ότι ιδιαίτερα στις ακριτικές περιοχές και στη νησιωτική Ελλάδα χρειάζεται μια διαφορετική πολιτική.

Εξάλλου, για αυτό τον λόγο κάναμε με το Ινστιτούτο Πουλαντζάς στη Λέσβο μια εθνικής εμβέλειας εκδήλωση για τη νησιωτική πολιτική στην υπόλοιπη Ελλάδα. Αυτό που διαπιστώνουμε είναι ότι δεν υπάρχει στρατηγική για τον πρωτογενή τομέα και υπάρχει χώρος μόνο για τους «φραπέδες» και τους «χασάπηδες». Άρα, για τη διαφθορά και την κλοπή αγροτικών επιδοτήσεων.

Εδώ, πιστεύω, το πρόβλημα είναι μεγαλύτερο. Δεν θέλω να κινδυνολογώ, αλλά εδώ τα λάθη που έχουν γίνει μετά την εκδήλωση ή την αποκάλυψη των πρώτων κρουσμάτων, μετά τις 15 Μαρτίου, είναι απίστευτα. Υπάρχει ένα ντόμινο χάους. Σας το είπα. Οι δήμαρχοι μου το έλεγαν, και στις επικοινωνίες που είχα, ότι είναι χειρότερα τα πράγματα από ότι μας μεταφέρουν στην Αθήνα, στην υπόλοιπη Ελλάδα, αλλά δεν μπορούσα να φανταστώ ότι υπάρχουν τόσο λανθασμένες επιλογές. Ποιο είναι το αποτέλεσμα; Το αποτέλεσμα είναι ότι το κόστος μιας ολιστικής παρέμβασης, που την άκουσα ως πρόταση των παραγωγών και των επιστημόνων, πλέον θα είναι διπλάσιο.

Δηλαδή, η κυβέρνηση έχει βάλει ακόμα πιο βαθιά στον λάκκο τη Λέσβο. Αυτό είναι πάρα πολύ επικίνδυνο. Γιατί; Γιατί έτσι αμφισβητούνται δραστηριότητες νέων ανθρώπων, νέων αγροτών και ο κίνδυνος ερήμωσης της Λέσβου, που είναι ένα μεγάλο, πλούσιο σε πόρους ακριτικό νησί, είναι πλέον εμφανέστατος.

Υπήρξαν τοποθετήσεις νέων ανθρώπων, οι οποίοι ήταν στη σύσκεψη εδώ, οι οποίες οφείλω να πω ότι με έχουν συγκλονίσει. Όταν υπάρχουν νέοι παραγωγοί 23, 25 χρονών, που χάνουν 1300, 1500 ζώα, άνθρωποι που έχουν πολλά μέλη στην οικογένειά τους, πολλά παιδιά και εδώ και αρκετές μέρες, για να μην πω και μήνες, είναι χωρίς αποζημίωση. Το τελευταίο αποζημιωθέν κοπάδι ήταν αυτό που θανατώθηκε 20 Απριλίου. Βάλτε, λοιπόν, ότι υπάρχουν κοπάδια που έχουν θανατωθεί από 20 Απριλίου μέχρι σήμερα, χωρίς αποζημίωση, άρα δεν έχουν στον ήλιο μοίρα. Καταλαβαίνετε ότι αυτό πολλαπλασιάζει την κοινωνική κρίση. Δεν είναι το πρόβλημα της απολεσθείσας επιδότησης στην υπόλοιπη Ελλάδα ή το ότι δεν υπάρχει σχέδιο για τον πρωτογενή τομέα. Εδώ έχουν χρεοκοπήσει οικογένειες. Ήδη. Άρα υπάρχει ένα πολύ μεγαλύτερο κοινωνικό αποτύπωμα. Γι αυτό σας λέω ότι η αίσθησή μου είναι ότι τα λάθη, οι απόλυτα παράλογες κινήσεις, μαζί με την απουσία, έχουν δημιουργήσει ένα πολύ μεγαλύτερο κόστος. Άρα η ανάγκη ανόρθωσης και υποχρέωση της κοινωνίας ναι, θα αξίζει περισσότερο και θα κοστίζει περισσότερο.

Δημοσιογράφος: Θα ήθελα να σας ρωτήσω πώς πιστεύετε ότι μια προοδευτική κυβέρνηση θα μπορέσει να βελτιώσει τον πρωτογενή τομέα και να ενισχύσει τους παραγωγούς;

Σ. Φάμελλος: Οφείλω να σας πω ότι είναι από τα ουσιαστικά ζητήματα δημοκρατίας και προοδευτικής κατεύθυνσης της χώρας. Η χώρα χρειάζεται παραγωγικό σχέδιο. Σήμερα δεν υπάρχει παραγωγικό σχέδιο. Η χώρα δεν είναι απλά στον αυτόματο πιλότο των υπερκερδών, είναι σε αποδόμηση παραγωγικών δραστηριοτήτων. Για αυτό και έχουμε αυτή τη μεγάλη αύξηση του ελλείμματος στο ισοζύγιο συναλλαγών. Και έχουμε και τα σοβαρά προβλήματα στο περιεχόμενο της οικονομίας στις χώρες μας που είναι, τι παράγουμε και ποια είναι η ανταγωνιστικότητα και η παραγωγικότητα ταυτόχρονα της εργασίας. Εκεί είναι το μεγάλο πρόβλημα της χώρας.

Άρα ένα προοδευτικό μοντέλο διακυβέρνησης, αυτό που εμείς ονομάζουμε «Προοδευτική Ελλάδα», πρώτα απ’ όλα έχει παραγωγικό σχέδιο. Τι σημαίνει παραγωγικό σχέδιο; Σημαίνει σε ποιους τομείς δίνεις προτεραιότητα. Και εδώ σας λέω ξεκάθαρα ότι εμείς δίνουμε προτεραιότητα στο πραγματικό προϊόν, άρα πρωτογενής και δευτερογενής τομέας. Αυτό πρέπει να είναι το μέλλον της παραγωγής της χώρας μας.

Το δεύτερο είναι η καινοτομία, που συνδέεται με την ψηφιακή μετάβαση, αλλά και την ενεργειακή μετάβαση. Τα προϊόντα πρέπει να είναι στην κυκλική οικονομία, στην κλιματική ουδετερότητα, προσανατολισμένα στον ψηφιακό εκσυγχρονισμό, στην αξιοποίηση νέων τεχνολογιών. Δεν μιλάω μόνο για την τεχνητή νοημοσύνη, αλλά μιλάω και για τέτοια εργαλεία.

Άρα χρειαζόμαστε ένα παραγωγικό σχέδιο, που να δίνει υπεραξία στην εργασία και στο ελληνικό προϊόν. Δεν αρκεί στην Ελλάδα να είναι ο τουρισμός χαμηλού εισοδήματος, χαμηλής αμοιβής των εργαζομένων και το real estate παραγωγικές διέξοδοι. Είναι καταστροφικό, σας το λέω ξεκάθαρα.

Και, φυσικά, χρειάζονται και κάποια ακόμα βήματα. Σχεδιασμός. Θα ήθελα να μας πει η κυβέρνηση, ποιο είναι το αναπτυξιακό μοντέλο για τη Λέσβο, για το Βόρειο Αιγαίο. Ποιο είναι αναπτυξιακό μοντέλο; Πώς υλοποιείται το Περιφερειακό χωροταξικό σχέδιο; Ποιες είναι οι προτεραιότητες της χωροταξίας; Πού είναι τα πολεοδομικά σχέδια των δήμων που δεν υπάρχουν; Πού είναι τα προεδρικά διατάγματα των προστατευόμενων περιοχών, που να λένε τι μπορούμε να κάνουμε σε ποια περιοχή; Γιατί έχει ελλείμματα στους τίτλους στο Κτηματολόγιο; Πού βρίσκονται δασικοί χάρτες, σχεδιασμός ζωνών αιγιαλού; Όλα αυτά τα οποία είναι το κράτος δικαίου. Ξέρετε, αυτά που σας περιγράφω είναι βασικά στοιχεία της επιστήμης και του ευρωπαϊκού κεκτημένου.

Στην Ελλάδα δεν εφαρμόζεται το ευρωπαϊκό κεκτημένο. Αυτό, λοιπόν, είναι ένα βασικό στοιχείο της δικής μας άποψης: Παραγωγικό σχέδιο, προτεραιότητες, που σημαίνει πραγματικό προϊόν για μας, κράτος δικαίου με διαφάνεια και κανόνες, που καταλαβαίνετε ότι θέλει και αξιοπιστία στη δικαιοσύνη και αντιμετώπιση της διαφθοράς που πλέον είναι κυβερνητική στην Ελλάδα, γιατί είμαστε μια χώρα των σκανδάλων.

Και θέλω να προσθέσω μια επιπλέον προτεραιότητα, που για μένα είναι πραγματικά προοδευτική. Πρώτα πρέπει να χρηματοδοτούνται οι επιχειρήσεις της συνεργασίας, δηλαδή ομάδες παραγωγών, ενεργειακές κοινότητες, συνεταιρισμοί, κοινωνική οικονομία στην Περιφέρεια και μετά να υπάρχουν όλες οι υπόλοιπες προτεραιότητες. Άρα πρώτα αποκέντρωση, πρώτα πλουραλισμός της οικονομίας, εκεί είναι οι  προτεραιότητες μαζί με την καινοτομία και το πραγματικό προϊόν. Και στη συνέχεια, χρηματοδοτήσεις σε υπόλοιπους τομείς προς το κέντρο και σε ολιγοπώλια. Δεν υπήρχε κανένας λόγος να είναι στις προτεραιότητες χρηματοδότησης του Ταμείου Ανάκαμψης η ΔΕΗ με τα 2 δισεκατομμύρια υπερκέρδη, για να βγάζει μη επαρκώς φορολογούμενα μερίσματα το αγαπημένο fund του κ. Μητσοτάκη που είναι η CVC. Η προτεραιότητα θα ήταν η κτηνοτροφία της Λέσβου. Αυτή είναι μια διαφορά. Ευχαριστώ.

Δημοσιογράφος: Προηγουμένως στη σύσκεψη μιλήσατε για τη ρήτρα μηδενικού ελλείμματος. Θέλετε να μας μιλήσετε λίγο περισσότερο;

Σ. Φάμελλος: Ισχυρή Πολιτεία σημαίνει προτεραιότητες, όπως περιέγραψα και προηγουμένως. Υπάρχουν, λοιπόν, και οι προτεραιότητες, οι οποίες στοχεύουν στην αποκατάσταση αδικιών και ανισοτήτων. Η ρήτρα μηδενικού ελλείμματος για την «Προοδευτική Ελλάδα» είναι η δέσμευση της Πολιτείας να αποκαθιστά την απώλεια στο εισόδημα και στην επιβίωση πολιτών, που πλήττονται από προβλήματα, όπως φυσικές καταστροφές, πλημμύρες, πυρκαγιές, σεισμοί, από την κλιματική αλλαγή, την υπερθέρμανση ή άλλα ακραία κλιματικά φαινόμενα, τις ζωονόσους ή υποχρεωτικές παρεμβάσεις στην οικονομία, όπως είναι η απολιγνιτοποίηση. Ο πολίτης, ο επιχειρηματίας δεν πρέπει να αναλαμβάνει μόνος του, με βάση τη θεωρία της ατομικής ευθύνης, την μετάβαση ή την αντιμετώπιση και διαχείριση προβλημάτων και φαινομένων, που δεν οφείλονται σε αυτόν.

Άρα αυτό για την περίπτωση του αφθώδους πυρετού στη Λέσβο σημαίνει ότι απαιτούμε από την Πολιτεία να δεσμευτεί ότι θα υπάρχει αποζημίωση επιβίωσης για τους κτηνοτρόφους που χάνουν τα κοπάδια τους, για τους κτηνοτρόφους που δεν μπορούν να πουλήσουν γάλα, για τους κτηνοτρόφους που έχουν να πληρώσουν ζωοτροφές αγορασμένες και ταυτόχρονα για τους ιδιοκτήτες, αλλά και τους εργαζομένους σε σφαγεία, σε τυροκομεία, στο εμπόριο αυτών των προϊόντων, έτσι ώστε να μην αποτυπωθεί ο αφθώδης πυρετός ως ζημία στη Λέσβο. Εμείς δεν ξέρουμε ότι μπορεί να βγει κέρδος από τη δραστηριότητα και σαφέστατα δεν εννοούμε κάτι τέτοιο, αλλά δεν μπορεί να πληρώσει η τοπική κοινωνία ζημία από ένα εξωτερικό φαινόμενο για το οποίο δεν ευθύνεται η ίδια. Αυτή είναι η ρήτρα μηδενικού ελλείμματος.

Κάτι αντίστοιχο παρουσιάσαμε πάλι εδώ στη Μυτιλήνη, όταν κάναμε το συνέδριο για τη νησιωτική πολιτική. Μια αντίστοιχη ρήτρα αντιμετώπισης ανισοτήτων είναι ότι τα ελλείμματα που δημιουργεί η νησιωτικότητα, που έχει να κάνει με την πρόσβαση σε βασικά αγαθά, -όπως αντίστοιχα θα μπορούσε να πει κάποιος να πει και για τις ορεινές μειονεκτικές περιοχές-, πρέπει η Πολιτεία να τα καλύπτει. Αυτό ήταν το μεταφορικό ισοδύναμο, το οποίο νομοθετεί η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ και ο αείμνηστος Νεκτάριος Σαντορινιός. Έχουμε, λοιπόν, τη δυνατότητα σε μια σοβαρή, ισχυρή Πολιτεία να νομοθετούνται εργαλεία οικονομικά, τα οποία να αποκαθιστούν ή να προλαμβάνουν ανισότητες και διακρίσεις, γιατί θέλουν μια κοινωνία χωρίς διακρίσεις. Σας ευχαριστώ.

Σ. Φάμελλος: Αυτό που εγώ δεσμεύομαι είναι ότι αυτά που σήμερα ακούσαμε, ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ θα τα μεταφέρει αύριο στη Βουλή. Αύριο, σε παρέμβαση που θα κάνω σε νομοσχέδιο του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας, θα εκπροσωπήσουμε τους πολίτες της Λέσβου, τους κτηνοτρόφους της Λέσβου, γιατί αυτό είναι ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, εκπροσωπούμε τους πολίτες, γι’ αυτό δεσμευόμαστε, για αυτό είμαστε μέσα στη Βουλή. Σας ευχαριστούμε πολύ.