Θεματική Ενότητα: Αγροτική Πολιτική

Σε ιδιαίτερα αιχμηρό τόνο παρενέβη ο Τομεάρχης Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και Βουλευτής Λάρισας του ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία κ. Βασίλης Κόκκαλης, κατά τη συζήτηση της επίκαιρης ερώτησής του για τον κίνδυνο απώλειας πολύτιμων αναπτυξιακών πόρων στη Θεσσαλία από τη Δράση Μ4.2.1 του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης 2014–2020.

Ο κ. Κόκκαλης κατηγόρησε ευθέως την κυβέρνηση πως, με τις καθυστερήσεις και την απουσία πραγματικών παρεμβάσεων, αφήνει δεκάδες επιχειρήσεις της πλημμυροπαθούς Θεσσαλίας εκτεθειμένες στον κίνδυνο να χάσουν χρηματοδότηση που δικαιούνται και που χρειάζονται περισσότερο από ποτέ.

Επισήμανε ότι τα έργα εντάχθηκαν ήδη από το 2018, όμως η άρνηση των τραπεζών να χρηματοδοτήσουν τα σχέδια, σε συνδυασμό με την καταστροφική πλημμύρα «Daniel», οδήγησαν σε τεράστιες καθυστερήσεις για λόγους ευθέως ανάλογους με ανωτέρα βία. «Δεν φταίνε οι επιχειρήσεις», τόνισε, υπογραμμίζοντας ότι η Θεσσαλία βρισκόταν σε καθεστώς έκτακτης ανάγκης για ενάμιση χρόνο.

Ο πρώην υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων έκανε λόγο για απόλυτη ανάγκη είτε επίσημης παράτασης είτε δημιουργίας «Γέφυρας» προς τη νέα προγραμματική περίοδο, όπως ήδη συνέβη στα σχέδια βελτίωσης, ώστε να μη χαθούν πολύτιμες επενδύσεις. «Το ζητούμενο δεν είναι οι τυπικότητες, αλλά το αποτέλεσμα. Ένα και ένα κάνουν δύο: τα έργα πρέπει να συνεχιστούν και να ολοκληρωθούν», δήλωσε σε υψηλούς τόνους.

Η απάντηση του υφυπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης κ. Χρήστου Κέλλα, που επέμεινε ότι καμία νέα παράταση δεν μπορεί να δοθεί λόγω του τέλους της προγραμματικής περιόδου στις 31 Δεκεμβρίου 2025, μόνο πυροδότησε νέες εντάσεις. Ο ίδιος υποστήριξε ότι τα έργα μπορούν απλώς να «μεταφερθούν» στην επόμενη προγραμματική περίοδο, δίχως όμως να δίνει σαφές χρονοδιάγραμμα ή εγγύηση για το σύνολο των δικαιούχων.

Ο B. Κόκκαλης απάντησε ότι τα «ευεργετήματα» που παρουσίασε ο υφυπουργός δεν αποτελούν κυβερνητική πρωτοβουλία αλλά υποχρεώσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Παράλληλα, προειδοποίησε ότι η κυβέρνηση κρύβεται πίσω από διαδικαστικά προσκόμματα για να αποφύγει την ευθύνη των καθυστερήσεων.

«Δεν είναι λύση να περιγράφουμε τα προβλήματα. Λύση είναι να διασφαλίσουμε ότι ούτε ένα ευρώ δεν θα χαθεί από τη Θεσσαλία», τόνισε, κατηγορώντας την κυβέρνηση για αποσπασματικές παρεμβάσεις και έλλειψη ουσιαστικής πολιτικής βούλησης.

Η συζήτηση έκλεισε με τον Λαρισαίο βουλευτή να επιμένει πως η Θεσσαλία δεν αντέχει άλλη ολιγωρία και χρειάζεται άμεση, πρακτική και θεσμική λύση που θα προστατεύσει τις επιχειρήσεις και την τοπική αγροτική οικονομία.

Σε πλήρη ασφυξία βρίσκεται ο πρωτογενής τομέας, σύμφωνα με την επίκαιρη ερώτηση που κατέθεσε προς τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων κ. Κώστα Τσιάρα, ο Τομεάρχης Αγροτικής Ανάπτυξης του ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία και Βουλευτής Λάρισας κ. Βασίλης Κόκκαλης. Ο κ. Κόκκαλης ζητά σαφές και δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα για οκτώ μεγάλες κατηγορίες πληρωμών της ΚΑΠ που παραμένουν σε εκκρεμότητα, αφήνοντας χιλιάδες δικαιούχους χωρίς εισόδημα.

Κατηγορεί την κυβέρνηση ότι, παρά τις επανειλημμένες διαβεβαιώσεις περί «τεχνικών δυσχερειών», οι καθυστερήσεις έχουν λάβει πλέον διαστάσεις συστημικής δυσλειτουργίας. Όπως αναφέρει, η εικόνα δεν αντιστοιχεί σε πρόσκαιρα τεχνικά ζητήματα, αλλά συνιστά υπαρξιακό πρόβλημα στη λειτουργία του μηχανισμού εκταμίευσης των ενισχύσεων της ΚΑΠ.

Σε πολλές περιπτώσεις, όπως υπογραμμίζει, δεν υπάρχει καν επίσημη ανακοίνωση ή χρονοδιάγραμμα, αφήνοντας τους παραγωγούς στο απόλυτο σκοτάδι.

ΟΙ 8 ΕΚΚΡΕΜΟΤΗΤΕΣ ΠΟΥ ΜΠΛΟΚΑΡΟΥΝ ΤΗΝ ΑΓΟΡΑ

Ο Λαρισαίος βουλευτής καταγράφει οκτώ βασικά «μέτωπα» απλήρωτων ενισχύσεων:

1. Μέτρο 23 – Εκκαθάριση που δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί.
2. Προκαταβολή ΕΛΓΑ για τη Θεσσαλία – Αποζημιώσεις για φυτικό κεφάλαιο που παραμένουν σε αδιευκρίνιστη εκκρεμότητα.
3. Προκαταβολή Βασικής Ενίσχυσης 2025 – Αφορά σχεδόν όλους τους ενεργούς παραγωγούς της χώρας.
4. Υπόλοιπα Βασικής Ενίσχυσης 2024 – Πληρωμές που, σύμφωνα με τον βουλευτή, όφειλαν ήδη να έχουν ολοκληρωθεί.
5. Προκαταβολές αγροπεριβαλλοντικών δράσεων – Απονιτροποίηση, κομφούζιο, βιολογικά, σπάνιες φυλές, κ.ά.
6. Οικολογικό σχήμα Π1–31.5 για το 2024 – Προγράμματα για γεωργοδασικά και δασολιβαδικά οικοσυστήματα.
7. Ενισχύσεις προηγούμενων ετών – Υποθέσεις που «σέρνονται» χωρίς λύση.
8. Πρόγραμμα Νέων Αγροτών 2025 – Ουσιαστικά παγωμένο, χωρίς επίσημη αιτιολόγηση.

Στην επίκαιρη ερώτηση περιγράφεται ένα σκηνικό πλήρους οικονομικής ασφυξίας: παραγωγοί που αδυνατούν να αγοράσουν εφόδια, να καλύψουν το κόστος ζωοτροφών, να εξυπηρετήσουν ληξιπρόθεσμες οφειλές ή ακόμη και να διατηρήσουν τις εκμεταλλεύσεις τους σε λειτουργία.

Ο κ. Κόκκαλης προειδοποιεί ότι οι καθυστερήσεις δεν πλήττουν μόνο τους δικαιούχους, αλλά και τη σχέση της χώρας με τα ευρωπαϊκά όργανα, καθώς η μη τήρηση των ενωσιακών υποχρεώσεων μπορεί να οδηγήσει σε δημοσιονομικές διορθώσεις και πρόστιμα εις βάρος του Έλληνα φορολογούμενου.

Ο βουλευτής ζητά από τον Υπουργό να παρουσιάσει αναλυτικά:

• Το ακριβές και πλήρως δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα για την ολοκλήρωση κάθε εκκρεμούς πληρωμής της ΚΑΠ,
• Ανά πρόγραμμα, ανά μέτρο και ανά κατηγορία δικαιούχων.

Πρόκειται για ένα αίτημα που, όπως σημειώνει, αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση ώστε οι παραγωγοί να γνωρίζουν πότε θα λάβουν τα εισοδήματα που δικαιούνται και να σχεδιάσουν στοιχειωδώς τη συνέχιση της παραγωγικής τους δραστηριότητας.

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της επίκαιρης ερώτησης:

ΕΠΙΚΑΙΡΗ ΕΡΩΤΗΣΗ

Προς τον κ. Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων

Θέμα: «Οκτώ (8) εκκρεμείς πληρωμές αναζητούν οκτώ (8) δεσμευτικές ημερομηνίες»

Παρά τις επανειλημμένες διαβεβαιώσεις σας και τις δημόσιες ανακοινώσεις περί δήθεν «τεχνικών δυσχερειών», χιλιάδες δικαιούχοι της ΚΑΠ παραμένουν απλήρωτοι για κρίσιμες ενισχύσεις, με αποτέλεσμα ο πρωτογενής τομέας να βρίσκεται πλέον σε κατάσταση ασφυξίας. Η εικόνα που διαμορφώνεται δεν παραπέμπει σε προσωρινές διαδικαστικές καθυστερήσεις, αλλά σε γενικευμένη αποτυχία της διοίκησης να εκπληρώσει θεμελιώδεις υποχρεώσεις της, τόσο έναντι των παραγωγών όσο και έναντι των ενωσιακών κανονισμών.

Σε αρκετές περιπτώσεις μάλιστα, δεν έχει εκδοθεί ούτε στοιχειώδης επίσημη ανακοίνωση που να προσδιορίζει τις ημερομηνίες ολοκλήρωσης των πληρωμών, αφήνοντας τους δικαιούχους στην απόλυτη αβεβαιότητα. Οι εκκρεμότητες που προκαλούν αυτή την παρατεταμένη αβεβαιότητα περιλαμβάνουν:

1. Το Μέτρο 23, για το οποίο δεν έχει εξασφαλιστεί ακόμη η απαιτούμενη εκκαθάριση.
2. Την προκαταβολή του ΕΛΓΑ για την αποκατάσταση του φυτικού κεφαλαίου στη Θεσσαλία που παραμένει ανεξέλεγκτα σε εκκρεμότητα.
3. Την προκαταβολή της Βασικής Ενίσχυσης για το 2025, η οποία αφορά το σύνολο σχεδόν των ενεργών παραγωγών της χώρας.
4. Τα υπόλοιπα της Βασικής Ενίσχυσης για το 2024, τα οποία θα έπρεπε ήδη να έχουν καταβληθεί.
5. Τις προκαταβολές των αγροπεριβαλλοντικών δράσεων (Απονιτροποίηση, κομφούζιο, προστασία των σπάνιων φυλών, βιολογικά κλπ)
6. Το οικολογικό σχήμα Π1-31.5 Βελτίωση Αγροδασικων Οικοσυστημάτων, πλούσιων σε στοιχεία του τοπίου για τις δράσεις 31.5-Α «Γεωργοδασικά οικοσυστήματα»δράση και 31.5-Β «Δασολιβαδικά οικοσυστήματα» και το έτος 2024.
7. Πλήθος ενισχύσεων προηγούμενων ετών, οι οποίες εξακολουθούν να «σέρνονται» χωρίς λύση.
8. Το πρόγραμμα Νέων Αγροτών 2025, το οποίο παραμένει ουσιαστικά παγωμένο επί μήνες, χωρίς επίσημη αιτιολόγηση ή χρονοπρογραμματισμό.

Οι παραγωγοί βρίσκονται αντιμέτωποι με ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις, αδυναμία αγοράς εφοδίων, αδυναμία κάλυψης του κόστους ζωοτροφών και, σε πολλές περιπτώσεις, αδυναμία διατήρησης των εκμεταλλεύσεών τους σε λειτουργία. Η παρατεταμένη απουσία πληρωμών έχει εξελιχθεί σε συστημική δυσλειτουργία του μηχανισμού εκταμίευσης της ΚΑΠ, με επιπτώσεις όχι μόνο στην οικονομική επιβίωση χιλιάδων επαγγελματιών του πρωτογενούς τομέα αλλά και στην αξιοπιστία της χώρας απέναντι στα ευρωπαϊκά όργανα.

Επειδή χιλιάδες αγρότες και κτηνοτρόφοι έχουν αφεθεί χωρίς τα προβλεπόμενα εισοδήματα επί μήνες, με αποτέλεσμα να απειλείται η ίδια η λειτουργία των εκμεταλλεύσεών τους,

Επειδή η χώρα αδυνατεί επί μήνες να ολοκληρώσει βασικές διαδικασίες πληρωμών, να επικαλείται αόριστα “τεχνικά προβλήματα”, και να αφήνει μετέωρες ολόκληρες επαγγελματικές ομάδες που στηρίζουν την ίδια την παραγωγική βάση της Ελλάδας,

Επειδή η παρατεταμένη καθυστέρηση πληρωμών συνιστά διοικητική παράλειψη με σοβαρές οικονομικές συνέπειες στους δικαιούχους, αλλά και ενδεχόμενη παραβίαση ενωσιακών υποχρεώσεων της χώρας,

Επειδή η μη τήρηση αυτών των υποχρεώσεων ενδέχεται να επιφέρει δημοσιονομικές διορθώσειςκαι ποινές εις βάρος της χώρας, τις οποίες τελικά θα πληρώσει ο Έλληνας φορολογούμενος.

Ερωτάται ο κ. Υπουργός,

Ποιο είναι το ακριβές, πλήρες και δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα ολοκλήρωσης κάθε εκκρεμούς πληρωμής της ΚΑΠ, με αναλυτική αναφορά ανά πρόγραμμα, ανά μέτρο και ανά κατηγορία δικαιούχων;

Ο Ερωτών Βουλευτής

Κόκκαλης Βασίλειος