Αθήνα, 29 Μαΐου 2026

ΕΠΙΚΑΙΡΗ ΕΡΩΤΗΣΗ

Προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας

Θέμα: «Άμεση θεσμική λύση με Προεδρικό Διάταγμα για το Χέρωμα Βάρης και τερματισμός της πολεοδομικής ομηρίας των χιλιάδων κατοίκων του».

Η περιοχή του Χερώματος Βάρης, στον Δήμο Βάρης Βούλας Βουλιαγμένης, παραμένει επί δεκαετίες σε καθεστώς πολεοδομικής και θεσμικής εκκρεμότητας. Σύμφωνα με το ιστορικό, πρόκειται για περιοχή με αναφορές σε οικιστική παρουσία ήδη από τη δεκαετία του 1960, με ιδιοκτησιακό ιστορικό που ανάγεται στις αρχές της δεκαετίας του 1920 και με ένταξη στο Γενικό Πολεοδομικό Σχέδιο ως Πολεοδομική Ενότητα από το 1986. Παράλληλα, η πολεοδομική μελέτη έχει εκπονηθεί ήδη από το 1988, αλλά η έγκρισή της παραμένει σε εκκρεμότητα, καθώς απαιτείται τροποποίηση του Π.Δ. 544/1978 και αποδέσμευση της περιοχής από τη β ζώνη προστασίας Υμηττού.

Η εκκρεμότητα αυτή έχει πραγματικές συνέπειες, καθώς οι κάτοικοι στερούνται βασικές υποδομές, όπως αποχέτευση, οδικό δίκτυο και σύγχρονο δίκτυο ύδρευσης, ενώ η απουσία οριστικής πολεοδομικής ρύθμισης συντηρεί ένα καθεστώς αβεβαιότητας για ιδιοκτήτες και κατοίκους. Ταυτόχρονα, δεν υπηρετείται αποτελεσματικά ούτε η προστασία του Υμηττού, αφού η θεσμική ασάφεια δεν παράγει σαφείς κανόνες, όρια, χρήσεις γης και περιβαλλοντικές δεσμεύσεις. Χωρίς κανόνες πέρα από τα σπίτια ξεφυτρώνουν άλλες χρήσεις όπως π.χ. μικρές κτηνοτροφικές μονάδες!

Κατά την περίοδο της κυβέρνησης Τσίπρα είχε υπάρξει πρόοδος προς την κατεύθυνση συγκρότησης Προεδρικού Διατάγματος που θα μπορούσε να δώσει λύση, με αναγνώριση της ανάγκης ειδικής πολεοδομικής αντιμετώπισης του Χερώματος. Το 2020, στη Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων για το Προεδρικό Διάταγμα προστασίας του Υμηττού, το Χέρωμα εμφανιζόταν ως υφιστάμενη οικιστική συγκέντρωση, εντασσόμενη σε νέα Ζώνη ΣΤ, με πρόβλεψη Ειδικού Πολεοδομικού Σχεδίου για ανάπλαση και περιβαλλοντική προστασία.

Ωστόσο, η μετέπειτα τροποποίηση και διεύρυνση του σχεδίου, με την ένταξη πολλών και διαφορετικών περιπτώσεων στον ίδιο χειρισμό, οδήγησε σε ένα σύνθετο πλαίσιο που δεν επέτρεψε την ολοκλήρωση της λύσης. Η αρνητική κρίση του Συμβουλίου της Επικρατείας αφορούσε τη θεσμική και νομική επάρκεια του συνολικού σχεδίου Προεδρικού Διατάγματος και δεν μπορεί να εμφανίζεται ως αιτία ή ως δικαιολογία για τη διατήρηση της εκκρεμότητας στο Χέρωμα. Η ευθύνη της Πολιτείας είναι να επανέλθει με ειδικά τεκμηριωμένη, καθαρή και νόμιμη ρύθμιση.

Επειδή η προστασία του Υμηττού πρέπει να συνδυάζεται με σαφείς πολεοδομικούς κανόνες και όχι με διαιώνιση εκκρεμοτήτων,

Επειδή το Χέρωμα Βάρης χρειάζεται ειδική, τεκμηριωμένη και θεσμικά ασφαλή λύση, χωρίς να συγχέεται με διαφορετικές περιπτώσεις άλλων περιοχών,

Ερωτάται ο αρμόδιος Υπουργός:

1. Πότε προτίθεται να προωθήσει ειδικά τεκμηριωμένο Προεδρικό Διάταγμα για τον καθορισμό του Χερώματος Βάρης ως οικιστικής ζώνης, με σαφή όρια, χρήσεις γης και όρους περιβαλλοντικής προστασίας;
2. Ποιο είναι το συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα του Υπουργείου για την ολοκλήρωση της ρύθμισης και την εξασφάλιση των αναγκαίων υποδομών στην περιοχή;

Ο Ερωτών Βουλευτής

Καραμέρος Γεώργιος