Αθήνα, 10 Νοεμβρίου 2025

Ερώτηση & Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων

Προς τους κ.κ. Υπουργούς

Περιβάλλοντος και Ενέργειας

Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας

Θέμα: «Διασφαλίστε τον φυσικό χαρακτήρα και την αντιπλημμυρική θωράκιση του Ρέματος Πικροδάφνης σύμφωνα με τη νομολογία του ΣτΕ και τις αρχές της οικολογικής αποκατάστασης»

Το Ρέμα της Πικροδάφνης αποτελεί το τελευταίο μεγάλο ανοικτό φυσικό ρέμα της νότιας Αθήνας, με σημαντική οικολογική και αντιπλημμυρική λειτουργία. Με το Προεδρικό Διάταγμα οριοθέτησης (ΦΕΚ 409Δ/17-6-2022) καθορίστηκαν οριογραμμές από τις παρυφές του Υμηττού έως την εκβολή του. Παράλληλα, εξελίσσονται/προγραμματίζονται αντιπλημμυρικά έργα στην περιοχή από την Περιφέρεια Αττικής. Ωστόσο, το Συμβούλιο της Επικρατείας έχει επανειλημμένα ακυρώσει διοικητικές πράξεις για έργα διευθέτησης στην Πικροδάφνη λόγω πλημμελειών περιβαλλοντικής τεκμηρίωσης, ενώ το 2025 συζητήθηκαν/εκκρεμούν κρίσιμες προσφυγές για το φυσικό τμήμα και για επιμέρους ζητήματα οριοθέτησης. Ταυτόχρονα, φορείς και κάτοικοι ζητούν να αποφευχθούν «σκληρές» επεμβάσεις (τσιμεντοποίηση/συρματοκιβώτια) και να προκριθούν φυσικές, οικομηχανικές λύσεις με πλήρη οικολογική αποκατάσταση, άρση αυθαίρετων εμποδίων και ουσιαστική διαβούλευση.

Επειδή το Π.Δ. οριοθέτησης (2022) ήταν τομή μετά από χρόνια, αλλά δεν αρκεί από μόνο του, καθώς χρειάζεται ολοκληρωμένη, οικοσυστημικά συμβατή εφαρμογή ώστε να μην «κλειδώσει» μια στενή, σκληρή διευθέτηση,

Επειδή το ΣτΕ έχει ήδη δείξει τον δρόμο (ακυρώσεις ΑΕΠΟ/μελετών), ζητώντας πληρέστερη περιβαλλοντική τεκμηρίωση και συνολική θεώρηση της λεκάνης,

Επειδή η Περιφέρεια Αττικής έχει ανακοινώσει αντιπλημμυρικά έργα για το 2025, ενώ οι κάτοικοι ζητούν δέσμευση για λύσεις βασισμένες στη φύση (nature-based solutions) και δημόσια παρακολούθηση προόδου, με έμφαση στην άρση αυθαιρεσιών που μειώνουν τη διατομή και αυξάνουν τον κίνδυνο,

Επειδή οι διεκδικήσεις κατοίκων και φορέων ευθυγραμμίζονται με διεθνείς καλές πρακτικές, όπως ανοικτά ποτάμια, οικολογική ανάπλαση, αποκατάσταση φυσικής πλημμυρικής πεδιάδας και όχι σωληνώσεις/τσιμεντοποίηση,

Επειδή, μέχρι σήμερα η Ελληνική Πολιτεία δεν έχει παρουσιάσει συγκεκριμένες δεσμεύσεις για την εφαρμογή του Κανονισμού για την Αποκατάσταση της Φύσης και οι προθεσμίες υλοποίησης πλησιάζουν.

Ερωτώνται  οι κ.κ. Υπουργοί:

1. Ποιες συγκεκριμένες ενέργειες έχουν γίνει για πλήρη συμμόρφωση με τη νομολογία του ΣτΕ (π.χ. 2313/2020) ως προς τη διευθέτηση/οριοθέτηση του Ρέματος της Πικροδάφνης; Θα αναθεωρηθούν/επικαιροποιηθούν τυχόν μελέτες/ΑΕΠΟ, με επικαιροποιημένη Στρατηγική Περιβαλλοντική Εκτίμηση σε κλίμακα λεκάνης απορροής, πριν την υλοποίηση νέων έργων;

2. Δεσμεύεται η κυβέρνηση ότι οποιαδήποτε διευθέτηση/αντιπλημμυρική παρέμβαση θα είναι «φιλική» στο ποτάμι (nature-based/eco-engineering) και όχι εκτεταμένη τσιμεντοποίηση; Υπάρχει εγκεκριμένο τεχνικό πρότυπο για εφαρμογή ήπιων μεθόδων (αναβαθμοί φυσικών υλικών, αναδιαμόρφωση πλημμυρικής ζώνης, φυτεύσεις σταθεροποίησης πρανών κ.λπ.) και χρονοδιάγραμμα εφαρμογής;

3. Θα εξεταστεί επανεξέταση οριογραμμών όπου υφίστανται στενώσεις που αναιρούν τον φυσικό χαρακτήρα και αυξάνουν υδραυλικούς κινδύνους; Ποια είναι η πρόοδος της (επανα)εξέτασης που συζητήθηκε στο ΣτΕ μέσα στο 2025; Παρακαλούμε να κατατεθούν χρονοδιάγραμμα και δεσμεύσεις.

4. Έχει ολοκληρωθεί η καταγραφή όλων των αυθαίρετων κατασκευών/εμποδίων (π.χ. μη νόμιμες φραγές, στενώσεις, απορροές αποχετεύσεων και λυμάτων) στην κοίτη/παρόχθια ζώνη;  Ποιο είναι το σχέδιο άμεσης απομάκρυνσης και η χρηματοδότηση;

5. Ποια μέτρα περιλαμβάνει η μελέτη για τα κτίσματα που είναι κατασκευασμένα στα πρανή της κοίτης του ρέματος?

6. Ποιο πρόγραμμα χρηματοδότησης (εθνικό/ευρωπαϊκό) καλύπτει τις παρεμβάσεις στο Ρέμα της Πικροδάφνης και σε ποια φάση ωρίμανσης/δημοπράτησης βρίσκονται (μελέτες, αδειοδοτήσεις, συμβάσεις, χρονοδιαγράμματα, απορρόφηση), ιδίως για τα 54 έργα που ανακοινώθηκε ότι ξεκινούν το Α’ εξάμηνο 2025;

7. Θα πραγματοποιηθεί θεσμική διαβούλευση με συμμετοχή Δήμων, φορέων πολιτών, πανεπιστημίων/ειδικών στην οικολογική αποκατάσταση ρεμάτων πριν από οριστικοποίηση λύσεων;

Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων

Παρακαλούμε για την ενημέρωση της Βουλής και των πολιτών να υποβληθούν τα εξής στοιχεία:

– Οι χάρτες και οι πίνακες ενεργειών σχετικά με τον προγραμματισμό της απομάκρυνσης των αυθαίρετων κατασκευών και κτισμάτων.

Οι Ερωτώντες Βουλευτές

Παππάς Νίκος

Ζαμπάρας Μιλτιάδης

Ψυχογιός Γιώργος

Δούρου Ρένα

Κασιμάτη Νίνα

Μεϊκόπουλος Αλέξανδρος

Μπάρκας Κώστας

Παπαηλιού Γιώργος

Τσαπανίδου Πόπη